ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΌ
Δεν υπάρχουν λόγια να περιγράψεις το video αυτό. Ειναι η ιστορία του Dick και του Rick Hoyt. Ο γιος ειναι ανάπηρος και έχει πει στον πατέρα του οτι νιώθει ελεύθερος οταν τον κρατάει στους αγώνες, νιώθει σα να τρέχει και αυτός. Απλά δείτε το video
http://troktiko.blogspot.com
Κυριακή 20 Ιουνίου 2010
ΜΕ ΑΠΛΑ ΛΟΓΙΑ
Γιατί κάνουμε τόν σταυρό μας;
( ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ. ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ)
Ἕνα ἀπό τά βασικότερα χαρακτηριστικά τῶν ὀρθόδοξων χριστιανῶν (καί ὄχι μόνο) εἶναι ὅτι σχηματίζουμε στό σῶμα μας, μέ τό δεξί μας χέρι, τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ. Γιατί ὅμως τό κάνουμε αὐτό, τί συμβολίζει καί πόσο παλιά συνήθεια εἶναι;
Γιατί γίνεται;
Κάνουμε τό σταυρό μας γιά τρεῖς λόγους:
α. Ἔτσι ἀναγνωρίζουμε φανερά ὅτι εἴμαστε μαθητές τοῦ Χριστοῦ, ὁ ὁποῖος σταυρώθηκε γιά τή σωτηρία τῶν ἀνθρώπων.
β. Ὑπενθυμίζουμε στόν ἑαυτό μας ὅτι, ὅπως ὁ Κύριος θυσιάστηκε στόν σταυρό, ἔτσι κι ἐμεῖς πρέπει νά θυσιάζουμε τό συμφέρον μας, τόν χρόνο μας ἤ κομμάτια ἀπό τή ζωή μας (μέχρι καί τήν ἴδια τή ζωή μας) γιά τούς συνανθρώπους μας.
γ. Ἡ πεῖρα τῶν αἰώνων ἔχει ἀποδείξει ὅτι τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ λειτουργεῖ ὡς ἰσχυρό φυλαχτό, πού προστατεύει τούς ἀνθρώπους ἀπό τίς ἐπιρροές τῶν πνευματικῶν τους ἐχθρῶν (δαιμόνων), καθώς καί ἄλλους κινδύνους πού πιθανόν νά τούς ἀπειλοῦν. Αὐτό συμβαίνει, γιατί, κάνοντας τόν σταυρό μας, ἐπικαλούμαστε τόν σταυρωμένο Θεό μας (τν Θεάνθρωπο Ἰησοῦ) καί ζητᾶμε τή βοήθεια καί τήν προστασία Του.
Τό νά διακηρύξουμε δημόσια ὅτι πιστεύουμε στόν Χριστό (ὅπως γίνεται ὅταν κάνουμε τόν σταυρό μας) δέν εἶναι σωστό νά γίνεται ἐγωιστικά ἤ ὑποκριτικά, ἀλλά ταπεινά, σεμνά καί μέ ἀγάπη πρός τούς συνανθρώπους μας καί συγχώρεση πρός τούς ἐχθρούς μας. Σύμφωνα μέ τά λόγια τοῦ ἴδιου τοῦ Ἰησοῦ, καλό εἶναι νά μήν ἐπιδεικνύουμε, ἀλλά καί νά μήν κρύβουμε τήν πίστη μας. Εἶπε: «Ὅποιος μέ ὁμολογήσει μπροστά στούς ἀνθρώπους, θά τόν ὁμολογήσω κι ἐγώ μπροστά στόν οὐράνιο Πατέρα μου. Ὅποιος ὅμως μέ ἀρνηθεῖ μπροστά στούς ἀνθρώπους, θά τόν ἀρνηθῶ κι ἐγώ μπροστά στόν οὐράνιο Πατέρα μου» (Ματθ. 10, 32-33).
Τά λόγια αὐτά τοῦ Ἰησοῦ φαίνονται «σκληρά», ἀλλά ὁ Κύριος δέν εἶναι σκληρός. Ἀντίθετα, εἶναι ταπεινός καί εἰρηνικός. Τά λέει ὅμως γιά νά μᾶς παρακινήσει νά Τοῦ ἀνοίξουμε τήν καρδιά μας καί νά ἑνωθοῦμε μ᾽ Αὐτόν – σ᾽ αὐτό θά μᾶς βοηθήσει τό νά παραδεχτοῦμε δημόσια τήν πίστη μας.
Πῶς κάνουμε τό σταυρό μας;
Αὐτό φυσικά τό ξέρουν καί τά παιδιά. Ἑνώνουμε τά τρία πρῶτα δάχτυλα τοῦ δεξιοῦ μας χεριοῦ καί τά ἀγγίζουμε στό μέτωπό μας, μετά στήν κοιλιά μας καί στή συνέχεια στό δεξιό καί τόν ἀριστερό ὦμο μας. Μέ αὐτό τόν τρόπο σχηματίζουμε τό σχῆμα τοῦ σταυροῦ, πάνω στόν ὁποῖο σταυρώθηκε ὁ Κύριος. Γι᾽ αὐτό, δέν εἶναι σωστό νά κάνουμε ἁπλά μιά ἀόριστη κίνηση (νά «παίζουμε μαντολίνο», ὅπως λέει ὁ λαός). Ἄν «βαριόμαστε» ἤ ντρεπόμαστε νά κάνουμε τόν σταυρό μας σωστά, κάνουμε ἕνα βῆμα πίσω στή σχέση μας μέ τό Θεό – καί τά βήματα αὐτά εἶναι τόσο πολύτιμα!...
Τό σημαντικότερο βέβαια ἀπό τά βήματα αὐτά μποροῦμε νά ποῦμε πώς εἶναι τό νά ἀγαπᾶμε καί νά συγχωροῦμε τούς ἐχθρούς μας. Ἀρχίζουμε λοιπόν ἀπό τά ἁπλά (ὅπως τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ) καί μ᾽ αὐτά ζητᾶμε βοήθεια ἀπό τόν Θεό, γιά νά προχωρήσουμε στά δύσκολα.
Τί συμβολίζει τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ;
Κατά τόν μεγάλο δάσκαλο τῆς χριστιανικῆς ζωῆς ἅγιο Κοσμᾶ τόν Αἰτωλό (18ος-19ος αἰώνας), ὁ σταυρός περιέχει τούς ἑξῆς συμβολισμούς:
• Ἀγγίζουμε στό μέτωπο: ὁ Χριστός, ὡς Θεός, βρισκόταν στόν οὐρανό.
• Κατεβαίνουμε στήν κοιλιά μας: ἀπό τόν οὐρανό, ὁ Κύριος ἔγινε ἄνθρωπος καί μπῆκε στή μήτρα τῆς Θεοτόκου (τῆς Παναγίας).
• Ὑψωνόμαστε στούς ὤμους μας: παρακαλοῦμε τόν Θεό νά μᾶς τοποθετήσει «στά δεξιά Του» (στόν παράδεισο) κι ὄχι «στ᾽ ἀριστερά» (στήν κόλαση), σύμφωνα μέ τήν περιγραφή τῆς Δευτέρας Παρουσίας, πού κάνει ὁ ἴδιος ὁ Χριστός στό κατά Ματθαῖον εὐαγγέλιο, κεφάλαιο 25.
Τά τρία ἑνωμένα δάχτυλά μας συμβολίζουν τήν Ἁγία Τριάδα, ἐνῶ τά ἄλλα δύο συμβολίζουν ὅτι ὁ Χριστός εἶναι καί Θεός καί ἄνθρωπος.
Καί λίγα ἱστορικά στοιχεῖα...
Ἀπό τήν ἵδρυση τοῦ χριστιανισμοῦ οἱ χριστιανοί σέβονται τόν σταυρό. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος γράφει ὅτι «ὁ σταυρός τοῦ Χριστοῦ» εἶναι τό μόνο θέμα, γιά τό ὁποῖο θά μποροῦσε νά εἶναι περήφανος, καί ὅτι «ὁ λόγος τοῦ σταυροῦ» φαίνεται ἀνοησία σ᾽ ἐκείνους πού ζοῦν μακριά ἀπό τόν Θεό, γιά τούς χριστιανούς ὅμως εἶναι «δύναμις Θεοῦ» (Πρός Γαλάτας, 6, 14, Α´ πρός Κορινθίους, κεφ. 1). Ὁ ἀπόστολος Πέτρος ζήτησε νά σταυρωθεῖ μέ τό κεφάλι πρός τά κάτω, θεωρώντας ὅτι δέν εἶναι ἄξιος νά θανατωθεῖ ἀκριβῶς ὅπως ὁ ἀγαπημένος του δάσκαλος. Τό ἴδιο καί ὁ ἀπόστολος Ἀνδρέας, στήν Πάτρα, ὁ ὁποῖος μάλιστα χαιρέτισε τον σταυρό, πρίν καρφωθεῖ σ᾽ αὐτόν, καί τόν ὀνόμασε «ἁγιασμένο ἀπό τό σῶμα τοῦ Χριστοῦ» καί «γεμάτο χαρά».
Στίς Πράξεις τοῦ ἀποστόλου Ἀνδρέα (ἕνα βιβλίο πού γράφτηκε γύρω στό 150-180 μ.Χ.) ἀναφέρεται ἤδη ἡ συνήθεια τῶν χριστιανῶν νά σχηματίζουν τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ κουνώντας τά δάχτυλά τους. Τό ἴδιο ἀναφέρουν κι ἄλλοι χριστιανοί συγγραφεῖς τῶν πρώτων αἰώνων, ὅπως ὁ Τερτυλλιανός, ὁ Κλήμης ὁ Ἀλεξανδρέας, ὁ Ὠριγένης, ὁ Λακτάντιος κ.ἄ. Φαίνεται ὅτι οἱ πρῶτοι χριστιανοί ἔκαναν τόν σταυρό τους πάνω στό μέτωπό τους, μέ τό ἕνα δάχτυλο.
Οἱ χριστιανοί κάνουμε τόν σταυρό μας ὅταν φεύγουμε γιά κάπου καί ὅταν φτάσουμε, πρίν κοιμηθοῦμε καί ἀφοῦ ξυπνήσουμε, ὅταν ἀρχίζουμε κι ὅταν τελειώνουμε μιά δουλειά ἤ τό φαγητό μας, ὅταν βάζουμε τό φρεσκοζυμωμένο ψωμί στό φοῦρνο ἤ τό τσουκάλι στή φωτιά, ὅταν εὐλογοῦμε τά παιδιά μας ἤ ἄλλα ἀγαπημένα μας πρόσωπα (σχηματίζουμε σταυρό πρός τό μέρος τους)... Γενικά, ζοῦμε καί πεθαίνουμε κάτω ἀπ᾽ τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ – ὥστε νά κάνουμε μόνο πράγματα πού ἀρέσουν στόν Θεό καί νά εἴμαστε πάντοτε μαζί Του.
Γιατί νά πᾶμε στήν ἐκκλησία;
Ἡ λέξη «ἐκκλησία» δέ σημαίνει «σπίτι τοῦ Θεοῦ», ἀλλά «συγκέντρωση ἀνθρώπων». Ἐκκλησία εἶναι τό σύνολο τῶν χριστιανῶν ὅλου τοῦ κόσμου, μόνο πού σ᾽ αὐτό πρέπει νά προσθέσουμε τούς ἀγγέλους, τούς ἁγίους, τίς ψυχές τῶν νεκρῶν (πού εἶναι ζωντανές στόν κόσμο πού ἔχει ἑτοιμάσει ὁ Θεός γι᾽ αὐτές) καί τόν Ἴδιο τόν Τριαδικό Θεό, δηλαδή τόν Πατέρα, τόν Υἱό καί τό Ἅγιο Πνεῦμα.
Τό κτήριο, ὅπου τελεῖται ἡ θεία λειτουργία καί οἱ ἄλλες χριστιανικές τελετές, ὀνομάζεται ναός. Ἐπειδή ὅμως ἡ ἐκκλησία (οἱ χριστιανοί) συγκεντρώνεται στόν ναό, γι᾽ αὐτό ἔχει καθιερωθεῖ, στήν καθημερινή μας ὁμιλία, νά λέμε «ἐκκλησία» καί νά ἐννοοῦμε τόν ναό.
Ἡ φράση «πάω στήν ἐκκλησία» σημαίνει «πάω στή συνάντηση», πάω νά συναντήσω τούς ἄλλους, πού εἶναι μαζεμένοι στόν ναό, γιά νά λατρέψουμε τόν Θεό ὅλοι μαζί. Ἐκκλησία δέν εἶναι ὁ ναός (τό κτήριο), ἀλλά οἱ ἄνθρωποι πού εἶναι μέσα σ᾽ αὐτόν. Ἕνας ἄδειος ναός δέν εἶναι ἐκκλησία. Πολλοί χριστιανοί μαζεμένοι ὁπουδήποτε, στό ὄνομα τοῦ Χριστοῦ, π.χ. σ᾽ ἕνα δρόμο ἤ σ᾽ ἕνα χωράφι, εἶναι ἐκκλησία καί ἁγιάζουν τόν δρόμο ἤ τό χωράφι.
Ἴσως λοιπόν τώρα καταλαβαίνουμε γιατί οἱ ἅγιοι διδάσκαλοι τῆς χριστιανικῆς ζωῆς, παλαιοί καί σύγχρονοι (καί σήμερα ὑπάρχουν ἅγιοι), μᾶς συμβουλεύουν νά πηγαίνουμε στήν ἐκκλησία. Ἐννοοῦν νά πηγαίνουμε στή λειτουργία καί τίς ἄλλες ἱερές τελετές, ὅπου εἶναι συγκεντρωμένοι οἱ ἀδελφοί μας οἱ χριστιανοί, μαζί μέ τούς ἀγγέλους, τούς ἁγίους καί τόν Θεό.
Τί κάνουμε στήν Ἐκκλησια;
Στήν ἐκκλησία (τή συνάντηση ὅλων μέσα στόν ναό) πᾶμε βέβαια καί γιά νά προσευχηθοῦμε, ἀλλά δέν εἶναι μόνο αὐτό. Προσευχή μποροῦμε (καί εἶναι σωστό) νά κάνουμε καί στό σπίτι μας καί στή δουλειά μας καί στό ταξίδι μας καί στό νοσοκομεῖο, ἀκόμη καί στή φυλακή. Στήν ἐκκλησία ὅμως συμβαίνουν κάποια γεγονότα, πού δέν ὑπάρχει περίπτωση νά συμβοῦν ἀλλοῦ.
Ἄς τά δοῦμε:
1. Στήν ἐκκλησία γίνεται ἡ θεία λειτουργία καί ὅλα τά μυστήρια καί οἱ ἱερές τελετές τοῦ χριστιανισμοῦ. Ἐκεῖ θά πᾶμε γιά νά μεταλάβουμε τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά καί γιά νά συμμετάσχουμε μέ τήν παρουσία μας καί τήν προσευχή μας, ὅλοι μαζί, στίς μεγάλες γιορτές τοῦ Χριστοῦ, τῆς Παναγίας καί τῶν ἁγίων μας – καθώς καί στίς χαρές καί τίς λύπες τῶν συνανθρώπων μας: στό γάμο τους, τή βάπτιση τοῦ παιδιοῦ τους, τήν κηδεία ἤ τό μνημόσυνο γιά τήν αἰώνια ἀνάπαυση τῆς ψυχῆς. Ἐκεῖ θά τελέσουμε κι ἐμεῖς τίς ἀληθινές μεγάλες χαρές καί λύπες τῆς ζωῆς μας.
2. Στήν ἐκκλησία πηγαίνουμε γιά νά συναντήσουμε τούς ἀδελφούς μας (ὅλους τούς ἀνθρώπους) καί νά περάσουμε μαζί τους τήν ὥρα τῆς λειτουργίας. Θά συναντήσουμε ὄχι μόνο τούς «καλούς», ἀλλά καί τούς «κακούς» (μόνο ὁ Θεός ξέρει ποιός εἶναι στ᾽ ἀλήθεια καλός καί κακός καί γιατί ἔγινε ἔτσι), ἐκείνους πού ἀντιπαθοῦμε ἤ μᾶς ἀντιπαθοῦν, ἐκείνους πού μᾶς ἀδίκησαν καί μᾶς ἐξαπάτησαν ἤ μᾶς πρόσβαλαν, ἀλλά κι ἐκείνους πού πιθανόν ἀδικήσαμε καί ἐξαπατήσαμε ἤ προσβάλαμε ἐμεῖς (ναί, ἀδελφέ μου, δέν εἶσαι ἀναμάρτητος, κάποιον ἔχεις στενοχωρήσει κι ἐσύ, ἔστω καί χωρίς νά τό θέλεις ἤ χωρίς νά τό ξέρεις). Ἔτσι θά μάθουμε νά συνυπάρχουμε μέ ὅλους αὐτούς, νά τούς βλέπουμε δίπλα μας, νά προσευχόμαστε γι᾽ αὐτούς καί νά τούς συγχωροῦμε. «Συγχωρῶ» (ἀπό τό σύν + χωρῶ) σημαίνει «χωράω μαζί μέ τόν ἄλλο στό ἴδιο μέρος». Αὐτό τό μέρος εἶναι ἡ καρδιά μας (ἐκεῖ «βάζουμε» ὅποιον συγχωροῦμε) καί εἶναι ἀπαραίτητο νά συγχωρέσουμε ἐδῶ, ἄν φυσικά ἐνδιαφερόμαστε νά συγχωρεθοῦμε κι ἐμεῖς στόν παράδεισο (ἄν νομίζουμε ὅτι «δέν ὑπάρχει παράδεισος» κι ὅτι ὁ Χριστός εἶπε ψέματα γι᾽ αὐτόν ἤ ἔδωσε μόνο «παρηγοριά στούς ἀδύναμους», τότε ἄς χαιρόμαστε μόνοι μας γιά τή «δικαιοσύνη» μας κι ἄς μισοῦμε ἤ ἄς περιφρονοῦμε τούς «ἄλλους», τούς «ἁμαρτωλούς» – ἔτσι θά καταλάβουμε σίγουρα, κλειδαμπαρώνοντας τήν καρδιά μας καί μένοντας μόνοι, τί εἶναι στήν πραγματικότητα ἡ κόλαση).
Κάποιοι ἀπό μᾶς λένε: «Δέν πάω στήν ἐκκλησία, γιατί ἐκεῖ θά δῶ ψεῦτες, ὑποκριτές, ἀπατεῶνες καί συμφεροντολόγους. Τί νά κάνω, νά πάω, γιά νά σκανδαλιστῶ; Πάω λοιπόν τήν Κυριακή τό πρωί στό κυνήγι ἤ στό ψάρεμα ἤ ἀκόμη καί στή δουλειά μου, ἀλλά, ἐπειδή εἶμαι καί πιστός, μπαίνω σέ κανένα ξωκκλῆσι καί κάνω τόν σταυρό μου καί προσκυνῶ τίς εἰκόνες τῶν ἁγίων».
Δηλαδή, ἀδελφέ μου, μόνο μέ ἁγίους μπορεῖς νά κάνεις παρέα; Δέν εἴμαστε κατάλληλοι γιά σένα ἐμεῖς οἱ ἁμαρτωλοί; Κρῖμα, γιατί ἔτσι ἀποκόπτεις τόν ἑαυτό σου ἀπό τή συντροφιά μας… Μά ἀκριβῶς γι᾽ αὐτό εἶσαι καλεσμένος νά ἔρθεις στόν ναό Κυριακή πρωί, ὅταν γίνεται λειτουργία, γιά νά δεῖς ὅλους ἐκείνους πού δέν θέλεις νά βλέπεις καί, μέσα στήν ἱερότητα τῆς θείας λειτουργίας, νά μάθεις νά τούς συγχωρεῖς. Καί, ἄν βλέπεις «παρατράγουδα» ἀνάμεσά μας, κουτσομπολιά, ὑποκρισία, ἐπίδειξη, προσευχήσου, σέ παρακαλῶ, στόν Θεό ἐσύ καί γιά μᾶς, γιά νά μᾶς συγχωρέσει καί νά μᾶς καθοδηγήσει. Ἄναψε ἕνα κεράκι καί γιά μᾶς. Σ᾽ εὐχαριστοῦμε. Καί φυσικά, σέ συγχωροῦμε.
3. Ἐρχόμενος στήν ἐκκλησία, ἑνώνεσαι μέ ὅλους τούς χριστιανούς ὅλης τῆς γῆς καί τοῦ οὐρανοῦ. Πόσες λειτουργίες γίνονται σέ ὅλο τόν κόσμο κάθε Κυριακή πρωί; Ἀπάντηση: μία λειτουργία, παγκόσμια, ἡ ὁποία ὅμως γίνεται συγχρόνως σέ πολλούς τόπους. Μία εἶναι ἡ θεία μετάληψη, ἕνας ὁ Θεός, ἕνα τό σῶμα τῶν χριστιανῶν, πού συγκεντρώνεται τήν ἴδια ὥρα σέ ὅλο τόν πλανήτη, προστίθενται σ᾽ αὐτούς οἱ ἄγγελοι, οἱ ἅγιοι καί ὅλες οἱ ψυχές, καί «ἐκτοξεύουν» αὐτή τή σπουδαία παγκόσμια προσευχή πρός τόν Θεό.
Δέν καταλαβαίνεις τά λόγια τῆς λειτουργίας, ἐπειδή «εἶναι στ᾽ ἀρχαῖα»; (Καταλαβαίνεις ὅμως τουλάχιστον τό «Κύριε, ἐλέησον»). Μπορεῖς νά πάρεις μιά μετάφραση καί νά τή διαβάσεις (θά ἐξηγήσουμε κι ἐμεῖς ἐδῶ ἀρκετά). Ὅμως σίγουρα μπορεῖς ν᾽ ἀνοίξεις τήν καρδιά σου καί νά μπεῖς μέσα σ᾽ αὐτή τή μεγάλη συντροφιά, μέ τούς καλούς καί τούς κακούς (καί ὅλοι μας εἴμαστε καί καλοί καί κακοί), ὥστε ὅλοι μαζί ν᾽ ἀνεβοῦμε πρός τόν Θεό. Ἐμεῖς θά σκαρφαλώσουμε λίγο κι Αὐτός θά μᾶς ἀνεβάσει πολύ. Ἡ σωτηρία, ὁ παράδεισος, ὁ χριστιανισμός γενικά, δέν εἶναι ὑπόθεση ἀτομική, ἀλλά ὁμαδική. Γι᾽ αὐτό δέν εἶναι ἁπλή «θρησκεία», ἀλλά «ἐκκλησία», δηλαδή συνάντηση ὅλων τῶν ἀνθρώπων. Αὐτή ἡ συνάντηση μᾶς μεταμορφώνει καί μᾶς δίνει αὐτό πού λέμε «χαρά Θεοῦ». Καί αὐτή ἡ χαρά, πού προεκτείνεται στήν αἰωνιότητα, εἶναι ὁ παράδεισος.
Τί συμβολίζει ὁ ναός;
Κυριακή πρωί καί μπαίνουμε στόν ναό… Χαρά ἤ λύπη δική μας ἤ τῶν φίλων μας καί μπαίνουμε στόν ναό... Χαιρετισμοί τῆς Παναγίας, Παράκληση, Μεγαλοβδομάδα, ἑορτή τοῦ ἁγίου μας, καί μπαίνουμε στόν ναό.
Ποῦ μπήκαμε; Σ᾽ ἕναν χῶρο γεμᾶτο συμβολισμούς. Ὅλα ὅσα ὑπάρχουν μέσα σ᾽ αὐτόν κάτι σημαίνουν. Ἄς μᾶς φωτίσει ὁ Θεός νά δώσουμε μερικές πληροφορίες γι᾽ αὐτά.
Ὁ ἀληθινός Ναός: Τό Σῶμα μας
Ὁ ἀληθινός ναός εἶναι τό σῶμα μας. Μέσα σ᾽ αὐτό φυλάσσεται ἡ θεία Μετάληψη, σ᾽ αὐτό εἰσέρχεται ἡ χάρη τοῦ Θεοῦ, ὅταν συμμετέχουμε στά Μυστήρια. Γι᾽ αὐτό, τό σῶμα μας, ὅταν ἡ ψυχή φύγει ἀπό μέσα, δέν τό καῖμε, ἀλλά τό φυλάσσουμε στή γῆ, ὡς κάτι ἱερό. Γι᾽ αὐτό, ὅταν ἕνας ἄνθρωπος ἁγιάζει, δέν ἁγιάζει μόνο ἡ ψυχή του, ἀλλά καί τό σῶμα του. Τό ἀποδεικνύουν τά λείψανα τῶν ἁγίων, πού εὐωδιάζουν ἤ ἀναβλύζουν μῦρο ἤ μέσω αὐτῶν γίνονται θαύματα – δέν εἶναι παραμύθια τῶν παπάδων, ὅπως ἴσως θά ἤθελες νά πιστεύεις, ἀδελφέ μου, ἀλλά ἀλήθεια.
Τά λείψανα τῶν ἁγίων δέν τά λατρεύουμε. Δέν εἴμαστε «κοκαλολάτρες» οὔτε εἰδωλολάτρες. Λατρεύουμε μόνο τόν Θεό. Τά λείψανα τῶν ἁγίων τά σεβόμαστε ὡς πολύτιμα κειμήλια, πού μᾶς ἄφησαν οἱ ἅγιοι κληρονομιά. Ὡστόσο ἡ πεῖρα ἔχει δείξει ὅτι τά ἱερά αὐτά κειμήλια, ἁγιασμένα ἀπό τή χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεῦματος, συχνά γίνονται ἀφορμές θαυμάτων. Ἀντίστοιχος εἶναι καί ὁ σεβασμός μας στίς εἰκόνες. Σεβασμό, ἀνάλογο τῶν περιστάσεων, ἐκφράζουμε καί γιά τά λείψανα, τίς φωτογραφίες καί τά ἄλλα κειμήλια τῶν γονιῶν μας καί ὅλων τῶν ἀγαπημένων μας προσώπων.
Ἐπειδή λοιπόν ὁ ἀληθινός ναός τοῦ Θεοῦ εἶναι ὁ «ἀχειροποίητος ναός», τό σῶμα μας, γι᾽ αὐτό καί ὁ «χειροποίητος ναός» (ὁ χτισμένος, δηλαδή, ἀπό ἀνθρώπινα χέρια) ὁλόκληρος συμβολίζει τό ἀνθρώπινο σῶμα. Τοῦτο τό καταλαβαίνουμε ἀπό τά ἑξῆς:
α) Στήν ἁγία Τράπεζα κάθε ναοῦ (δηλ. στό τραπέζι, μέσα στό ἱερό, ὅπου τελεῖται ἡ θεία Μετάληψη), ὅταν ἐγκαινιάζεται τοποθετοῦνται μικρά κομματάκια ἀπό λείψανα ἁγίων (ὄχι ἀπαραίτητα τῶν ἁγίων τοῦ ναοῦ).
β) Στά ἐγκαίνια κάθε ναοῦ ὁλόκληρος ὁ ναός μυρώνεται μέ τό ἅγιο μύρο, ὅπως τό ἀνθρώπινο σῶμα κατά τό μυστήριο τοῦ χρίσματος (μετά τή βάφτιση).
Γι᾽ αὐτό (ὅπως ἤξεραν οἱ παπποῦδες μας), ἄν γκρεμιστεῖ ἕνας ναός, δέν εἶναι σωστό νά πάρουμε πέτρες («ἐκκλησόπετρες») καί νά χτίσουμε τό σπίτι μας ἤ ἄλλα οἰκοδομήματα – ἐπειδή εἶναι μυρωμένες μέ τό ἅγιο μῦρο καί ἀνήκουν ἀποκλειστικά καί μόνο στόν ναό.
Ὁ Οὐρανός στή Γῆ
Ὁ ναός ἐπίσης συμβολίζει τόν «Οὐρανό», τό χῶρο τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, δηλαδή (γιά νά τό ποῦμε ἁπλᾶ) τόν «παράδεισο» – «ἐκεῖ ὅπου βρίσκονται» ὁ Θεός, οἱ ἄγγελοι, οἱ ἅγιοι καί οἱ ὑπόλοιπες ψυχές τῶν ἀνθρώπων (μόνο πού κάποιοι δέν θέλουν νά βρίσκονται ἐκεῖ, γιατί δέν ἀγαποῦν, καί νιώθουν αὐτόν τόν χῶρο ὡς κόλαση – αὐτό εἶναι ἡ κόλαση).
Ὅταν λοιπόν μπαίνουμε στόν ναό, συμβολίζουμε τήν εἴσοδό μας στόν παράδεισο, πού ἐλπίζουμε ὅτι θά μᾶς βάλει ὁ Θεός ἀπό τή μεγάλη φιλανθρωπία Του, ἔστω κι ἄν δέ μᾶς ἀξίζει (ἀρκεῖ νά Τοῦ τό ζητήσουμε θερμά καί ταπεινά κι ὅχι νά στεκόμαστε μπροστά Του ἀκατάδεχτοι). Γι᾽ αὐτό, γιά νά μπεῖς στόν ναό, συνήθως ἀνεβαίνεις μερικά σκαλοπάτια. Αὐτή ἡ σκάλα δείχνει τή «σκάλα τῶν ἀρετῶν» (ὅπως ἡ ταπείνωση, ἡ ἀγάπη, ἡ ὑπομονή στίς δυστυχίες, ἡ συγχώρεση τῶν ἐχθρῶν), ἀλλά καί τή «σκάλα τῆς ἄσκησης», δηλ. τοῦ ἀγῶνα πού βοηθᾶ στήν ἀπόκτηση αὐτῶν τῶν ἀρετῶν – ἀγῶνα ὅπως ἡ νηστεία, ἡ προσευχή, ἡ ἐξομολόγηση κ.τ.λ.
Ὁ τροῦλος τοῦ ναοῦ εἶναι ἡ «ὑπεράνω τῶν Οὐρανῶν» θέση τοῦ Θεοῦ, γι᾽ αὐτό ἐκεῖ ζωγραφίζεται πάντοτε ὁ Θεός, μέ τή μορφή βέβαια τοῦ Χριστοῦ, τή μόνη μορφή Του πού εἴδαμε οἱ ἄνθρωποι καί πού εἶναι σωστό νά ζωγραφίζουμε. Ἀπό κάτω ζωγραφίζονται μία μία οἱ σημαντικότερες φάσεις τῆς ἱστορίας ἀπό τή δημιουργία τοῦ κόσμου μέχρι τή σωτηρία τῶν ἀνθρώπων: πρῶτα οἱ ἄγγελοι, ἀπό κάτω οἱ προφῆτες, μετά οἱ τέσσερις εὐαγγελιστές (στίς κολῶνες πού κρατοῦν τόν τροῦλο, ὅπως τά τέσσερα εὐαγγέλια στηρίζουν τόν «οὐρανό» τῆς πίστης μας) καί τελικά οἱ ἅγιοι. Ἀμέσως κάτω (σχεδόν δίπλα) στούς ἁγίους στεκόμαστε ἐμεῖς, οἱ σημερινοί ἄνθρωποι, πού βρισκόμαστε στόν ναό καί προσπαθοῦμε νά ἑνωθοῦμε μέ τούς ἁγίους καί τούς ἀγγέλους καί, τελικά, μέ τόν Θεό.
Ἡ σειρά πού «κατεβαίνουν» οἱ εἰκόνες ἀπό τόν τροῦλο πρός ἐμᾶς εἶναι χρονολογική καί δέ σημαίνει ὅτι οἱ ἄγγελοι καί οἱ προφῆτες εἶναι «πάνω» ἀπό τούς εὐαγγελιστές καί τούς ἁγίους. Ἁπλῶς εἶναι «προηγούμενοι» ἀπ᾽ αὐτούς. Ὡστόσο, τήν Παναγία καί τόν ἅγιο Ἰωάννη τόν Πρόδρομο τούς ζωγραφίζουμε ἀνάμεσα στούς ἀγγέλους.
Τό ἱερό τοῦ ναοῦ
Τό ἱερό τοῦ ναοῦ εἶναι τό μέγα θυσιαστήριο, ὅπου, σέ κάθε λειτουργία, θυσιάζεται «ἀναίμακτα» (χωρίς νά τρέξει αἷμα) ὁ Θεάνθρωπος Χριστός, μέ τή μετατροπή τοῦ ψωμιοῦ καί τοῦ κρασιοῦ σέ ἀληθινό Σῶμα καί Αἷμα Του (θεία Μετάληψη).
Στήν κόγχη τοῦ ἱεροῦ, ψηλά, ζωγραφίζεται ἡ Παναγία, ἑνώνοντας τον Οὐρανό (τροῦλο) μέ τή Γῆ (ἔδαφος). Ἡ Παναγία ἕνωσε Οὐρανό καί Γῆ κάνοντας παιδί της καί γεννῶντας ὡς ἄνθρωπο τόν Θεό. Σ᾽ αὐτή τήν εἰκόνα ἔχει τήν ἀγκαλιά της ἀνοιχτή, προστατεύοντας καί ἑνώνοντας τούς πάντες, ἐνῷ μπροστά στό στῆθος της, σ᾽ ἕνα κύκλο ἀπό γαλάζιο φῶς, εἰκονίζεται ὁ Χριστός. Κατά μία ἄποψη, ἡ Παναγία ἐδῶ εἰκονίζεται ἔγκυος – ὁ Χριστός δέν κρατιέται στήν ἀγκαλιά της, ἀλλά συμβολικά εἶναι μέσα στή μήτρα της. Αὐτή ἡ εἰκόνα ὀνομάζεται «Πλατυτέρα τῶν Οὐρανῶν» (= πιό πλατιά ἀπό τούς Οὐρανούς), ἐπειδή ὁ Θεός «δέ χωράει στόν οὐρανό», ἀλλά ἔγινε ἄνθρωπος καί χώρεσε στή μήτρα της Θεοτόκου.
Στό κέντρο τοῦ ἱεροῦ ὑπάρχει ἡ ἁγία Τράπεζα. Συμβολίζει τόν Τάφο τοῦ Χριστοῦ. Πάνω σ᾽ αὐτήν τοποθετεῖται τό εὐαγγέλιο καί τά Τίμια Δῶρα (τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ). Μέσα της, ἄν ὁ ναός εἶναι ἐγκαινιασμένος, ὑπάρχουν κομματάκια ἀπό ἅγια λείψανα.
Ἀριστερά τῆς ἁγίας Τράπεζας, στόν τοῖχο, ὑπάρχει ἕνα ἄνοιγμα (θυρίδα), πού συμβολίζει τό σπήλαιο τῆς γέννησης τοῦ Χριστοῦ. Λέγεται ἁγία Πρόθεση (πρό + θέση), ἐπειδή ἐκεῖ εἶναι ἡ θέση τῶν Τιμίων Δώρων πρίν τοποθετηθοῦν στήν ἁγία Τράπεζα.
Ἡ ζωή τοῦ Χριστοῦ στή Γῆ ἄρχισε στό σπήλαιο (στή φάτνη), πέρασε ἀπό τόν Τάφο καί ὁλοκληρώθηκε μέ τήν ἀνάσταση. Καί ἡ λειτουργία, πού εἶναι «ἐπανάληψη» τῆς ζωῆς τοῦ Χριστοῦ, ἀρχίζει ἀπό τήν πρόθεση (σπήλαιο), περνᾶ ἀπό τήν ἁγία Τράπεζα (ἅγιος Τάφος) καί τελικά ἀφήνει τόν Τάφο κενό (ἄδειο), ἀφοῦ τά Τίμια Δῶρα ἐπιστρέφουν γιά λίγο στήν Πρόθεση, γιά νά φυλαχτοῦν τελικά μέσα στό σῶμα τοῦ ἱερέα, ὁ ὁποῖος «καταλύει» (καταναλώνει) ὅση θεία Μετάληψη δέν ἔχουν μεταλάβει οἱ χριστιανοί.
Οἱ συμβολισμοί πού ἀναφέραμε εἶναι λίγοι, ἀπό τούς πολλούς πού εἶναι ἐνσωματωμένοι στούς ναούς μας. Οἱ συμβολισμοί αὐτοί βοηθοῦν τόν νοῦ μας νά «σκαρφαλώσει» στό ἀληθινά σημαντικό γεγονός πού γίνεται μέσα στόν ναό: τή θεία λειτουργία καί τήν ἕνωση ὅλων τῶν ἀνθρώπων μεταξύ μας καί μέ τόν Θεό, ἕνωση πού φωτίζει τήν ψυχή μας καί τήν κάνει κατάλληλη γιά τόν παράδεισο.
http://www.enromiosini.gr
( ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ. ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ)
Ἕνα ἀπό τά βασικότερα χαρακτηριστικά τῶν ὀρθόδοξων χριστιανῶν (καί ὄχι μόνο) εἶναι ὅτι σχηματίζουμε στό σῶμα μας, μέ τό δεξί μας χέρι, τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ. Γιατί ὅμως τό κάνουμε αὐτό, τί συμβολίζει καί πόσο παλιά συνήθεια εἶναι;
Γιατί γίνεται;
Κάνουμε τό σταυρό μας γιά τρεῖς λόγους:
α. Ἔτσι ἀναγνωρίζουμε φανερά ὅτι εἴμαστε μαθητές τοῦ Χριστοῦ, ὁ ὁποῖος σταυρώθηκε γιά τή σωτηρία τῶν ἀνθρώπων.
β. Ὑπενθυμίζουμε στόν ἑαυτό μας ὅτι, ὅπως ὁ Κύριος θυσιάστηκε στόν σταυρό, ἔτσι κι ἐμεῖς πρέπει νά θυσιάζουμε τό συμφέρον μας, τόν χρόνο μας ἤ κομμάτια ἀπό τή ζωή μας (μέχρι καί τήν ἴδια τή ζωή μας) γιά τούς συνανθρώπους μας.
γ. Ἡ πεῖρα τῶν αἰώνων ἔχει ἀποδείξει ὅτι τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ λειτουργεῖ ὡς ἰσχυρό φυλαχτό, πού προστατεύει τούς ἀνθρώπους ἀπό τίς ἐπιρροές τῶν πνευματικῶν τους ἐχθρῶν (δαιμόνων), καθώς καί ἄλλους κινδύνους πού πιθανόν νά τούς ἀπειλοῦν. Αὐτό συμβαίνει, γιατί, κάνοντας τόν σταυρό μας, ἐπικαλούμαστε τόν σταυρωμένο Θεό μας (τν Θεάνθρωπο Ἰησοῦ) καί ζητᾶμε τή βοήθεια καί τήν προστασία Του.
Τό νά διακηρύξουμε δημόσια ὅτι πιστεύουμε στόν Χριστό (ὅπως γίνεται ὅταν κάνουμε τόν σταυρό μας) δέν εἶναι σωστό νά γίνεται ἐγωιστικά ἤ ὑποκριτικά, ἀλλά ταπεινά, σεμνά καί μέ ἀγάπη πρός τούς συνανθρώπους μας καί συγχώρεση πρός τούς ἐχθρούς μας. Σύμφωνα μέ τά λόγια τοῦ ἴδιου τοῦ Ἰησοῦ, καλό εἶναι νά μήν ἐπιδεικνύουμε, ἀλλά καί νά μήν κρύβουμε τήν πίστη μας. Εἶπε: «Ὅποιος μέ ὁμολογήσει μπροστά στούς ἀνθρώπους, θά τόν ὁμολογήσω κι ἐγώ μπροστά στόν οὐράνιο Πατέρα μου. Ὅποιος ὅμως μέ ἀρνηθεῖ μπροστά στούς ἀνθρώπους, θά τόν ἀρνηθῶ κι ἐγώ μπροστά στόν οὐράνιο Πατέρα μου» (Ματθ. 10, 32-33).
Τά λόγια αὐτά τοῦ Ἰησοῦ φαίνονται «σκληρά», ἀλλά ὁ Κύριος δέν εἶναι σκληρός. Ἀντίθετα, εἶναι ταπεινός καί εἰρηνικός. Τά λέει ὅμως γιά νά μᾶς παρακινήσει νά Τοῦ ἀνοίξουμε τήν καρδιά μας καί νά ἑνωθοῦμε μ᾽ Αὐτόν – σ᾽ αὐτό θά μᾶς βοηθήσει τό νά παραδεχτοῦμε δημόσια τήν πίστη μας.
Πῶς κάνουμε τό σταυρό μας;
Αὐτό φυσικά τό ξέρουν καί τά παιδιά. Ἑνώνουμε τά τρία πρῶτα δάχτυλα τοῦ δεξιοῦ μας χεριοῦ καί τά ἀγγίζουμε στό μέτωπό μας, μετά στήν κοιλιά μας καί στή συνέχεια στό δεξιό καί τόν ἀριστερό ὦμο μας. Μέ αὐτό τόν τρόπο σχηματίζουμε τό σχῆμα τοῦ σταυροῦ, πάνω στόν ὁποῖο σταυρώθηκε ὁ Κύριος. Γι᾽ αὐτό, δέν εἶναι σωστό νά κάνουμε ἁπλά μιά ἀόριστη κίνηση (νά «παίζουμε μαντολίνο», ὅπως λέει ὁ λαός). Ἄν «βαριόμαστε» ἤ ντρεπόμαστε νά κάνουμε τόν σταυρό μας σωστά, κάνουμε ἕνα βῆμα πίσω στή σχέση μας μέ τό Θεό – καί τά βήματα αὐτά εἶναι τόσο πολύτιμα!...
Τό σημαντικότερο βέβαια ἀπό τά βήματα αὐτά μποροῦμε νά ποῦμε πώς εἶναι τό νά ἀγαπᾶμε καί νά συγχωροῦμε τούς ἐχθρούς μας. Ἀρχίζουμε λοιπόν ἀπό τά ἁπλά (ὅπως τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ) καί μ᾽ αὐτά ζητᾶμε βοήθεια ἀπό τόν Θεό, γιά νά προχωρήσουμε στά δύσκολα.
Τί συμβολίζει τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ;
Κατά τόν μεγάλο δάσκαλο τῆς χριστιανικῆς ζωῆς ἅγιο Κοσμᾶ τόν Αἰτωλό (18ος-19ος αἰώνας), ὁ σταυρός περιέχει τούς ἑξῆς συμβολισμούς:
• Ἀγγίζουμε στό μέτωπο: ὁ Χριστός, ὡς Θεός, βρισκόταν στόν οὐρανό.
• Κατεβαίνουμε στήν κοιλιά μας: ἀπό τόν οὐρανό, ὁ Κύριος ἔγινε ἄνθρωπος καί μπῆκε στή μήτρα τῆς Θεοτόκου (τῆς Παναγίας).
• Ὑψωνόμαστε στούς ὤμους μας: παρακαλοῦμε τόν Θεό νά μᾶς τοποθετήσει «στά δεξιά Του» (στόν παράδεισο) κι ὄχι «στ᾽ ἀριστερά» (στήν κόλαση), σύμφωνα μέ τήν περιγραφή τῆς Δευτέρας Παρουσίας, πού κάνει ὁ ἴδιος ὁ Χριστός στό κατά Ματθαῖον εὐαγγέλιο, κεφάλαιο 25.
Τά τρία ἑνωμένα δάχτυλά μας συμβολίζουν τήν Ἁγία Τριάδα, ἐνῶ τά ἄλλα δύο συμβολίζουν ὅτι ὁ Χριστός εἶναι καί Θεός καί ἄνθρωπος.
Καί λίγα ἱστορικά στοιχεῖα...
Ἀπό τήν ἵδρυση τοῦ χριστιανισμοῦ οἱ χριστιανοί σέβονται τόν σταυρό. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος γράφει ὅτι «ὁ σταυρός τοῦ Χριστοῦ» εἶναι τό μόνο θέμα, γιά τό ὁποῖο θά μποροῦσε νά εἶναι περήφανος, καί ὅτι «ὁ λόγος τοῦ σταυροῦ» φαίνεται ἀνοησία σ᾽ ἐκείνους πού ζοῦν μακριά ἀπό τόν Θεό, γιά τούς χριστιανούς ὅμως εἶναι «δύναμις Θεοῦ» (Πρός Γαλάτας, 6, 14, Α´ πρός Κορινθίους, κεφ. 1). Ὁ ἀπόστολος Πέτρος ζήτησε νά σταυρωθεῖ μέ τό κεφάλι πρός τά κάτω, θεωρώντας ὅτι δέν εἶναι ἄξιος νά θανατωθεῖ ἀκριβῶς ὅπως ὁ ἀγαπημένος του δάσκαλος. Τό ἴδιο καί ὁ ἀπόστολος Ἀνδρέας, στήν Πάτρα, ὁ ὁποῖος μάλιστα χαιρέτισε τον σταυρό, πρίν καρφωθεῖ σ᾽ αὐτόν, καί τόν ὀνόμασε «ἁγιασμένο ἀπό τό σῶμα τοῦ Χριστοῦ» καί «γεμάτο χαρά».
Στίς Πράξεις τοῦ ἀποστόλου Ἀνδρέα (ἕνα βιβλίο πού γράφτηκε γύρω στό 150-180 μ.Χ.) ἀναφέρεται ἤδη ἡ συνήθεια τῶν χριστιανῶν νά σχηματίζουν τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ κουνώντας τά δάχτυλά τους. Τό ἴδιο ἀναφέρουν κι ἄλλοι χριστιανοί συγγραφεῖς τῶν πρώτων αἰώνων, ὅπως ὁ Τερτυλλιανός, ὁ Κλήμης ὁ Ἀλεξανδρέας, ὁ Ὠριγένης, ὁ Λακτάντιος κ.ἄ. Φαίνεται ὅτι οἱ πρῶτοι χριστιανοί ἔκαναν τόν σταυρό τους πάνω στό μέτωπό τους, μέ τό ἕνα δάχτυλο.
Οἱ χριστιανοί κάνουμε τόν σταυρό μας ὅταν φεύγουμε γιά κάπου καί ὅταν φτάσουμε, πρίν κοιμηθοῦμε καί ἀφοῦ ξυπνήσουμε, ὅταν ἀρχίζουμε κι ὅταν τελειώνουμε μιά δουλειά ἤ τό φαγητό μας, ὅταν βάζουμε τό φρεσκοζυμωμένο ψωμί στό φοῦρνο ἤ τό τσουκάλι στή φωτιά, ὅταν εὐλογοῦμε τά παιδιά μας ἤ ἄλλα ἀγαπημένα μας πρόσωπα (σχηματίζουμε σταυρό πρός τό μέρος τους)... Γενικά, ζοῦμε καί πεθαίνουμε κάτω ἀπ᾽ τό σημεῖο τοῦ σταυροῦ – ὥστε νά κάνουμε μόνο πράγματα πού ἀρέσουν στόν Θεό καί νά εἴμαστε πάντοτε μαζί Του.
Γιατί νά πᾶμε στήν ἐκκλησία;
Ἡ λέξη «ἐκκλησία» δέ σημαίνει «σπίτι τοῦ Θεοῦ», ἀλλά «συγκέντρωση ἀνθρώπων». Ἐκκλησία εἶναι τό σύνολο τῶν χριστιανῶν ὅλου τοῦ κόσμου, μόνο πού σ᾽ αὐτό πρέπει νά προσθέσουμε τούς ἀγγέλους, τούς ἁγίους, τίς ψυχές τῶν νεκρῶν (πού εἶναι ζωντανές στόν κόσμο πού ἔχει ἑτοιμάσει ὁ Θεός γι᾽ αὐτές) καί τόν Ἴδιο τόν Τριαδικό Θεό, δηλαδή τόν Πατέρα, τόν Υἱό καί τό Ἅγιο Πνεῦμα.
Τό κτήριο, ὅπου τελεῖται ἡ θεία λειτουργία καί οἱ ἄλλες χριστιανικές τελετές, ὀνομάζεται ναός. Ἐπειδή ὅμως ἡ ἐκκλησία (οἱ χριστιανοί) συγκεντρώνεται στόν ναό, γι᾽ αὐτό ἔχει καθιερωθεῖ, στήν καθημερινή μας ὁμιλία, νά λέμε «ἐκκλησία» καί νά ἐννοοῦμε τόν ναό.
Ἡ φράση «πάω στήν ἐκκλησία» σημαίνει «πάω στή συνάντηση», πάω νά συναντήσω τούς ἄλλους, πού εἶναι μαζεμένοι στόν ναό, γιά νά λατρέψουμε τόν Θεό ὅλοι μαζί. Ἐκκλησία δέν εἶναι ὁ ναός (τό κτήριο), ἀλλά οἱ ἄνθρωποι πού εἶναι μέσα σ᾽ αὐτόν. Ἕνας ἄδειος ναός δέν εἶναι ἐκκλησία. Πολλοί χριστιανοί μαζεμένοι ὁπουδήποτε, στό ὄνομα τοῦ Χριστοῦ, π.χ. σ᾽ ἕνα δρόμο ἤ σ᾽ ἕνα χωράφι, εἶναι ἐκκλησία καί ἁγιάζουν τόν δρόμο ἤ τό χωράφι.
Ἴσως λοιπόν τώρα καταλαβαίνουμε γιατί οἱ ἅγιοι διδάσκαλοι τῆς χριστιανικῆς ζωῆς, παλαιοί καί σύγχρονοι (καί σήμερα ὑπάρχουν ἅγιοι), μᾶς συμβουλεύουν νά πηγαίνουμε στήν ἐκκλησία. Ἐννοοῦν νά πηγαίνουμε στή λειτουργία καί τίς ἄλλες ἱερές τελετές, ὅπου εἶναι συγκεντρωμένοι οἱ ἀδελφοί μας οἱ χριστιανοί, μαζί μέ τούς ἀγγέλους, τούς ἁγίους καί τόν Θεό.
Τί κάνουμε στήν Ἐκκλησια;
Στήν ἐκκλησία (τή συνάντηση ὅλων μέσα στόν ναό) πᾶμε βέβαια καί γιά νά προσευχηθοῦμε, ἀλλά δέν εἶναι μόνο αὐτό. Προσευχή μποροῦμε (καί εἶναι σωστό) νά κάνουμε καί στό σπίτι μας καί στή δουλειά μας καί στό ταξίδι μας καί στό νοσοκομεῖο, ἀκόμη καί στή φυλακή. Στήν ἐκκλησία ὅμως συμβαίνουν κάποια γεγονότα, πού δέν ὑπάρχει περίπτωση νά συμβοῦν ἀλλοῦ.
Ἄς τά δοῦμε:
1. Στήν ἐκκλησία γίνεται ἡ θεία λειτουργία καί ὅλα τά μυστήρια καί οἱ ἱερές τελετές τοῦ χριστιανισμοῦ. Ἐκεῖ θά πᾶμε γιά νά μεταλάβουμε τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά καί γιά νά συμμετάσχουμε μέ τήν παρουσία μας καί τήν προσευχή μας, ὅλοι μαζί, στίς μεγάλες γιορτές τοῦ Χριστοῦ, τῆς Παναγίας καί τῶν ἁγίων μας – καθώς καί στίς χαρές καί τίς λύπες τῶν συνανθρώπων μας: στό γάμο τους, τή βάπτιση τοῦ παιδιοῦ τους, τήν κηδεία ἤ τό μνημόσυνο γιά τήν αἰώνια ἀνάπαυση τῆς ψυχῆς. Ἐκεῖ θά τελέσουμε κι ἐμεῖς τίς ἀληθινές μεγάλες χαρές καί λύπες τῆς ζωῆς μας.
2. Στήν ἐκκλησία πηγαίνουμε γιά νά συναντήσουμε τούς ἀδελφούς μας (ὅλους τούς ἀνθρώπους) καί νά περάσουμε μαζί τους τήν ὥρα τῆς λειτουργίας. Θά συναντήσουμε ὄχι μόνο τούς «καλούς», ἀλλά καί τούς «κακούς» (μόνο ὁ Θεός ξέρει ποιός εἶναι στ᾽ ἀλήθεια καλός καί κακός καί γιατί ἔγινε ἔτσι), ἐκείνους πού ἀντιπαθοῦμε ἤ μᾶς ἀντιπαθοῦν, ἐκείνους πού μᾶς ἀδίκησαν καί μᾶς ἐξαπάτησαν ἤ μᾶς πρόσβαλαν, ἀλλά κι ἐκείνους πού πιθανόν ἀδικήσαμε καί ἐξαπατήσαμε ἤ προσβάλαμε ἐμεῖς (ναί, ἀδελφέ μου, δέν εἶσαι ἀναμάρτητος, κάποιον ἔχεις στενοχωρήσει κι ἐσύ, ἔστω καί χωρίς νά τό θέλεις ἤ χωρίς νά τό ξέρεις). Ἔτσι θά μάθουμε νά συνυπάρχουμε μέ ὅλους αὐτούς, νά τούς βλέπουμε δίπλα μας, νά προσευχόμαστε γι᾽ αὐτούς καί νά τούς συγχωροῦμε. «Συγχωρῶ» (ἀπό τό σύν + χωρῶ) σημαίνει «χωράω μαζί μέ τόν ἄλλο στό ἴδιο μέρος». Αὐτό τό μέρος εἶναι ἡ καρδιά μας (ἐκεῖ «βάζουμε» ὅποιον συγχωροῦμε) καί εἶναι ἀπαραίτητο νά συγχωρέσουμε ἐδῶ, ἄν φυσικά ἐνδιαφερόμαστε νά συγχωρεθοῦμε κι ἐμεῖς στόν παράδεισο (ἄν νομίζουμε ὅτι «δέν ὑπάρχει παράδεισος» κι ὅτι ὁ Χριστός εἶπε ψέματα γι᾽ αὐτόν ἤ ἔδωσε μόνο «παρηγοριά στούς ἀδύναμους», τότε ἄς χαιρόμαστε μόνοι μας γιά τή «δικαιοσύνη» μας κι ἄς μισοῦμε ἤ ἄς περιφρονοῦμε τούς «ἄλλους», τούς «ἁμαρτωλούς» – ἔτσι θά καταλάβουμε σίγουρα, κλειδαμπαρώνοντας τήν καρδιά μας καί μένοντας μόνοι, τί εἶναι στήν πραγματικότητα ἡ κόλαση).
Κάποιοι ἀπό μᾶς λένε: «Δέν πάω στήν ἐκκλησία, γιατί ἐκεῖ θά δῶ ψεῦτες, ὑποκριτές, ἀπατεῶνες καί συμφεροντολόγους. Τί νά κάνω, νά πάω, γιά νά σκανδαλιστῶ; Πάω λοιπόν τήν Κυριακή τό πρωί στό κυνήγι ἤ στό ψάρεμα ἤ ἀκόμη καί στή δουλειά μου, ἀλλά, ἐπειδή εἶμαι καί πιστός, μπαίνω σέ κανένα ξωκκλῆσι καί κάνω τόν σταυρό μου καί προσκυνῶ τίς εἰκόνες τῶν ἁγίων».
Δηλαδή, ἀδελφέ μου, μόνο μέ ἁγίους μπορεῖς νά κάνεις παρέα; Δέν εἴμαστε κατάλληλοι γιά σένα ἐμεῖς οἱ ἁμαρτωλοί; Κρῖμα, γιατί ἔτσι ἀποκόπτεις τόν ἑαυτό σου ἀπό τή συντροφιά μας… Μά ἀκριβῶς γι᾽ αὐτό εἶσαι καλεσμένος νά ἔρθεις στόν ναό Κυριακή πρωί, ὅταν γίνεται λειτουργία, γιά νά δεῖς ὅλους ἐκείνους πού δέν θέλεις νά βλέπεις καί, μέσα στήν ἱερότητα τῆς θείας λειτουργίας, νά μάθεις νά τούς συγχωρεῖς. Καί, ἄν βλέπεις «παρατράγουδα» ἀνάμεσά μας, κουτσομπολιά, ὑποκρισία, ἐπίδειξη, προσευχήσου, σέ παρακαλῶ, στόν Θεό ἐσύ καί γιά μᾶς, γιά νά μᾶς συγχωρέσει καί νά μᾶς καθοδηγήσει. Ἄναψε ἕνα κεράκι καί γιά μᾶς. Σ᾽ εὐχαριστοῦμε. Καί φυσικά, σέ συγχωροῦμε.
3. Ἐρχόμενος στήν ἐκκλησία, ἑνώνεσαι μέ ὅλους τούς χριστιανούς ὅλης τῆς γῆς καί τοῦ οὐρανοῦ. Πόσες λειτουργίες γίνονται σέ ὅλο τόν κόσμο κάθε Κυριακή πρωί; Ἀπάντηση: μία λειτουργία, παγκόσμια, ἡ ὁποία ὅμως γίνεται συγχρόνως σέ πολλούς τόπους. Μία εἶναι ἡ θεία μετάληψη, ἕνας ὁ Θεός, ἕνα τό σῶμα τῶν χριστιανῶν, πού συγκεντρώνεται τήν ἴδια ὥρα σέ ὅλο τόν πλανήτη, προστίθενται σ᾽ αὐτούς οἱ ἄγγελοι, οἱ ἅγιοι καί ὅλες οἱ ψυχές, καί «ἐκτοξεύουν» αὐτή τή σπουδαία παγκόσμια προσευχή πρός τόν Θεό.
Δέν καταλαβαίνεις τά λόγια τῆς λειτουργίας, ἐπειδή «εἶναι στ᾽ ἀρχαῖα»; (Καταλαβαίνεις ὅμως τουλάχιστον τό «Κύριε, ἐλέησον»). Μπορεῖς νά πάρεις μιά μετάφραση καί νά τή διαβάσεις (θά ἐξηγήσουμε κι ἐμεῖς ἐδῶ ἀρκετά). Ὅμως σίγουρα μπορεῖς ν᾽ ἀνοίξεις τήν καρδιά σου καί νά μπεῖς μέσα σ᾽ αὐτή τή μεγάλη συντροφιά, μέ τούς καλούς καί τούς κακούς (καί ὅλοι μας εἴμαστε καί καλοί καί κακοί), ὥστε ὅλοι μαζί ν᾽ ἀνεβοῦμε πρός τόν Θεό. Ἐμεῖς θά σκαρφαλώσουμε λίγο κι Αὐτός θά μᾶς ἀνεβάσει πολύ. Ἡ σωτηρία, ὁ παράδεισος, ὁ χριστιανισμός γενικά, δέν εἶναι ὑπόθεση ἀτομική, ἀλλά ὁμαδική. Γι᾽ αὐτό δέν εἶναι ἁπλή «θρησκεία», ἀλλά «ἐκκλησία», δηλαδή συνάντηση ὅλων τῶν ἀνθρώπων. Αὐτή ἡ συνάντηση μᾶς μεταμορφώνει καί μᾶς δίνει αὐτό πού λέμε «χαρά Θεοῦ». Καί αὐτή ἡ χαρά, πού προεκτείνεται στήν αἰωνιότητα, εἶναι ὁ παράδεισος.
Τί συμβολίζει ὁ ναός;
Κυριακή πρωί καί μπαίνουμε στόν ναό… Χαρά ἤ λύπη δική μας ἤ τῶν φίλων μας καί μπαίνουμε στόν ναό... Χαιρετισμοί τῆς Παναγίας, Παράκληση, Μεγαλοβδομάδα, ἑορτή τοῦ ἁγίου μας, καί μπαίνουμε στόν ναό.
Ποῦ μπήκαμε; Σ᾽ ἕναν χῶρο γεμᾶτο συμβολισμούς. Ὅλα ὅσα ὑπάρχουν μέσα σ᾽ αὐτόν κάτι σημαίνουν. Ἄς μᾶς φωτίσει ὁ Θεός νά δώσουμε μερικές πληροφορίες γι᾽ αὐτά.
Ὁ ἀληθινός Ναός: Τό Σῶμα μας
Ὁ ἀληθινός ναός εἶναι τό σῶμα μας. Μέσα σ᾽ αὐτό φυλάσσεται ἡ θεία Μετάληψη, σ᾽ αὐτό εἰσέρχεται ἡ χάρη τοῦ Θεοῦ, ὅταν συμμετέχουμε στά Μυστήρια. Γι᾽ αὐτό, τό σῶμα μας, ὅταν ἡ ψυχή φύγει ἀπό μέσα, δέν τό καῖμε, ἀλλά τό φυλάσσουμε στή γῆ, ὡς κάτι ἱερό. Γι᾽ αὐτό, ὅταν ἕνας ἄνθρωπος ἁγιάζει, δέν ἁγιάζει μόνο ἡ ψυχή του, ἀλλά καί τό σῶμα του. Τό ἀποδεικνύουν τά λείψανα τῶν ἁγίων, πού εὐωδιάζουν ἤ ἀναβλύζουν μῦρο ἤ μέσω αὐτῶν γίνονται θαύματα – δέν εἶναι παραμύθια τῶν παπάδων, ὅπως ἴσως θά ἤθελες νά πιστεύεις, ἀδελφέ μου, ἀλλά ἀλήθεια.
Τά λείψανα τῶν ἁγίων δέν τά λατρεύουμε. Δέν εἴμαστε «κοκαλολάτρες» οὔτε εἰδωλολάτρες. Λατρεύουμε μόνο τόν Θεό. Τά λείψανα τῶν ἁγίων τά σεβόμαστε ὡς πολύτιμα κειμήλια, πού μᾶς ἄφησαν οἱ ἅγιοι κληρονομιά. Ὡστόσο ἡ πεῖρα ἔχει δείξει ὅτι τά ἱερά αὐτά κειμήλια, ἁγιασμένα ἀπό τή χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεῦματος, συχνά γίνονται ἀφορμές θαυμάτων. Ἀντίστοιχος εἶναι καί ὁ σεβασμός μας στίς εἰκόνες. Σεβασμό, ἀνάλογο τῶν περιστάσεων, ἐκφράζουμε καί γιά τά λείψανα, τίς φωτογραφίες καί τά ἄλλα κειμήλια τῶν γονιῶν μας καί ὅλων τῶν ἀγαπημένων μας προσώπων.
Ἐπειδή λοιπόν ὁ ἀληθινός ναός τοῦ Θεοῦ εἶναι ὁ «ἀχειροποίητος ναός», τό σῶμα μας, γι᾽ αὐτό καί ὁ «χειροποίητος ναός» (ὁ χτισμένος, δηλαδή, ἀπό ἀνθρώπινα χέρια) ὁλόκληρος συμβολίζει τό ἀνθρώπινο σῶμα. Τοῦτο τό καταλαβαίνουμε ἀπό τά ἑξῆς:
α) Στήν ἁγία Τράπεζα κάθε ναοῦ (δηλ. στό τραπέζι, μέσα στό ἱερό, ὅπου τελεῖται ἡ θεία Μετάληψη), ὅταν ἐγκαινιάζεται τοποθετοῦνται μικρά κομματάκια ἀπό λείψανα ἁγίων (ὄχι ἀπαραίτητα τῶν ἁγίων τοῦ ναοῦ).
β) Στά ἐγκαίνια κάθε ναοῦ ὁλόκληρος ὁ ναός μυρώνεται μέ τό ἅγιο μύρο, ὅπως τό ἀνθρώπινο σῶμα κατά τό μυστήριο τοῦ χρίσματος (μετά τή βάφτιση).
Γι᾽ αὐτό (ὅπως ἤξεραν οἱ παπποῦδες μας), ἄν γκρεμιστεῖ ἕνας ναός, δέν εἶναι σωστό νά πάρουμε πέτρες («ἐκκλησόπετρες») καί νά χτίσουμε τό σπίτι μας ἤ ἄλλα οἰκοδομήματα – ἐπειδή εἶναι μυρωμένες μέ τό ἅγιο μῦρο καί ἀνήκουν ἀποκλειστικά καί μόνο στόν ναό.
Ὁ Οὐρανός στή Γῆ
Ὁ ναός ἐπίσης συμβολίζει τόν «Οὐρανό», τό χῶρο τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, δηλαδή (γιά νά τό ποῦμε ἁπλᾶ) τόν «παράδεισο» – «ἐκεῖ ὅπου βρίσκονται» ὁ Θεός, οἱ ἄγγελοι, οἱ ἅγιοι καί οἱ ὑπόλοιπες ψυχές τῶν ἀνθρώπων (μόνο πού κάποιοι δέν θέλουν νά βρίσκονται ἐκεῖ, γιατί δέν ἀγαποῦν, καί νιώθουν αὐτόν τόν χῶρο ὡς κόλαση – αὐτό εἶναι ἡ κόλαση).
Ὅταν λοιπόν μπαίνουμε στόν ναό, συμβολίζουμε τήν εἴσοδό μας στόν παράδεισο, πού ἐλπίζουμε ὅτι θά μᾶς βάλει ὁ Θεός ἀπό τή μεγάλη φιλανθρωπία Του, ἔστω κι ἄν δέ μᾶς ἀξίζει (ἀρκεῖ νά Τοῦ τό ζητήσουμε θερμά καί ταπεινά κι ὅχι νά στεκόμαστε μπροστά Του ἀκατάδεχτοι). Γι᾽ αὐτό, γιά νά μπεῖς στόν ναό, συνήθως ἀνεβαίνεις μερικά σκαλοπάτια. Αὐτή ἡ σκάλα δείχνει τή «σκάλα τῶν ἀρετῶν» (ὅπως ἡ ταπείνωση, ἡ ἀγάπη, ἡ ὑπομονή στίς δυστυχίες, ἡ συγχώρεση τῶν ἐχθρῶν), ἀλλά καί τή «σκάλα τῆς ἄσκησης», δηλ. τοῦ ἀγῶνα πού βοηθᾶ στήν ἀπόκτηση αὐτῶν τῶν ἀρετῶν – ἀγῶνα ὅπως ἡ νηστεία, ἡ προσευχή, ἡ ἐξομολόγηση κ.τ.λ.
Ὁ τροῦλος τοῦ ναοῦ εἶναι ἡ «ὑπεράνω τῶν Οὐρανῶν» θέση τοῦ Θεοῦ, γι᾽ αὐτό ἐκεῖ ζωγραφίζεται πάντοτε ὁ Θεός, μέ τή μορφή βέβαια τοῦ Χριστοῦ, τή μόνη μορφή Του πού εἴδαμε οἱ ἄνθρωποι καί πού εἶναι σωστό νά ζωγραφίζουμε. Ἀπό κάτω ζωγραφίζονται μία μία οἱ σημαντικότερες φάσεις τῆς ἱστορίας ἀπό τή δημιουργία τοῦ κόσμου μέχρι τή σωτηρία τῶν ἀνθρώπων: πρῶτα οἱ ἄγγελοι, ἀπό κάτω οἱ προφῆτες, μετά οἱ τέσσερις εὐαγγελιστές (στίς κολῶνες πού κρατοῦν τόν τροῦλο, ὅπως τά τέσσερα εὐαγγέλια στηρίζουν τόν «οὐρανό» τῆς πίστης μας) καί τελικά οἱ ἅγιοι. Ἀμέσως κάτω (σχεδόν δίπλα) στούς ἁγίους στεκόμαστε ἐμεῖς, οἱ σημερινοί ἄνθρωποι, πού βρισκόμαστε στόν ναό καί προσπαθοῦμε νά ἑνωθοῦμε μέ τούς ἁγίους καί τούς ἀγγέλους καί, τελικά, μέ τόν Θεό.
Ἡ σειρά πού «κατεβαίνουν» οἱ εἰκόνες ἀπό τόν τροῦλο πρός ἐμᾶς εἶναι χρονολογική καί δέ σημαίνει ὅτι οἱ ἄγγελοι καί οἱ προφῆτες εἶναι «πάνω» ἀπό τούς εὐαγγελιστές καί τούς ἁγίους. Ἁπλῶς εἶναι «προηγούμενοι» ἀπ᾽ αὐτούς. Ὡστόσο, τήν Παναγία καί τόν ἅγιο Ἰωάννη τόν Πρόδρομο τούς ζωγραφίζουμε ἀνάμεσα στούς ἀγγέλους.
Τό ἱερό τοῦ ναοῦ
Τό ἱερό τοῦ ναοῦ εἶναι τό μέγα θυσιαστήριο, ὅπου, σέ κάθε λειτουργία, θυσιάζεται «ἀναίμακτα» (χωρίς νά τρέξει αἷμα) ὁ Θεάνθρωπος Χριστός, μέ τή μετατροπή τοῦ ψωμιοῦ καί τοῦ κρασιοῦ σέ ἀληθινό Σῶμα καί Αἷμα Του (θεία Μετάληψη).
Στήν κόγχη τοῦ ἱεροῦ, ψηλά, ζωγραφίζεται ἡ Παναγία, ἑνώνοντας τον Οὐρανό (τροῦλο) μέ τή Γῆ (ἔδαφος). Ἡ Παναγία ἕνωσε Οὐρανό καί Γῆ κάνοντας παιδί της καί γεννῶντας ὡς ἄνθρωπο τόν Θεό. Σ᾽ αὐτή τήν εἰκόνα ἔχει τήν ἀγκαλιά της ἀνοιχτή, προστατεύοντας καί ἑνώνοντας τούς πάντες, ἐνῷ μπροστά στό στῆθος της, σ᾽ ἕνα κύκλο ἀπό γαλάζιο φῶς, εἰκονίζεται ὁ Χριστός. Κατά μία ἄποψη, ἡ Παναγία ἐδῶ εἰκονίζεται ἔγκυος – ὁ Χριστός δέν κρατιέται στήν ἀγκαλιά της, ἀλλά συμβολικά εἶναι μέσα στή μήτρα της. Αὐτή ἡ εἰκόνα ὀνομάζεται «Πλατυτέρα τῶν Οὐρανῶν» (= πιό πλατιά ἀπό τούς Οὐρανούς), ἐπειδή ὁ Θεός «δέ χωράει στόν οὐρανό», ἀλλά ἔγινε ἄνθρωπος καί χώρεσε στή μήτρα της Θεοτόκου.
Στό κέντρο τοῦ ἱεροῦ ὑπάρχει ἡ ἁγία Τράπεζα. Συμβολίζει τόν Τάφο τοῦ Χριστοῦ. Πάνω σ᾽ αὐτήν τοποθετεῖται τό εὐαγγέλιο καί τά Τίμια Δῶρα (τό Σῶμα καί τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ). Μέσα της, ἄν ὁ ναός εἶναι ἐγκαινιασμένος, ὑπάρχουν κομματάκια ἀπό ἅγια λείψανα.
Ἀριστερά τῆς ἁγίας Τράπεζας, στόν τοῖχο, ὑπάρχει ἕνα ἄνοιγμα (θυρίδα), πού συμβολίζει τό σπήλαιο τῆς γέννησης τοῦ Χριστοῦ. Λέγεται ἁγία Πρόθεση (πρό + θέση), ἐπειδή ἐκεῖ εἶναι ἡ θέση τῶν Τιμίων Δώρων πρίν τοποθετηθοῦν στήν ἁγία Τράπεζα.
Ἡ ζωή τοῦ Χριστοῦ στή Γῆ ἄρχισε στό σπήλαιο (στή φάτνη), πέρασε ἀπό τόν Τάφο καί ὁλοκληρώθηκε μέ τήν ἀνάσταση. Καί ἡ λειτουργία, πού εἶναι «ἐπανάληψη» τῆς ζωῆς τοῦ Χριστοῦ, ἀρχίζει ἀπό τήν πρόθεση (σπήλαιο), περνᾶ ἀπό τήν ἁγία Τράπεζα (ἅγιος Τάφος) καί τελικά ἀφήνει τόν Τάφο κενό (ἄδειο), ἀφοῦ τά Τίμια Δῶρα ἐπιστρέφουν γιά λίγο στήν Πρόθεση, γιά νά φυλαχτοῦν τελικά μέσα στό σῶμα τοῦ ἱερέα, ὁ ὁποῖος «καταλύει» (καταναλώνει) ὅση θεία Μετάληψη δέν ἔχουν μεταλάβει οἱ χριστιανοί.
Οἱ συμβολισμοί πού ἀναφέραμε εἶναι λίγοι, ἀπό τούς πολλούς πού εἶναι ἐνσωματωμένοι στούς ναούς μας. Οἱ συμβολισμοί αὐτοί βοηθοῦν τόν νοῦ μας νά «σκαρφαλώσει» στό ἀληθινά σημαντικό γεγονός πού γίνεται μέσα στόν ναό: τή θεία λειτουργία καί τήν ἕνωση ὅλων τῶν ἀνθρώπων μεταξύ μας καί μέ τόν Θεό, ἕνωση πού φωτίζει τήν ψυχή μας καί τήν κάνει κατάλληλη γιά τόν παράδεισο.
http://www.enromiosini.gr
ΧΩΡΙΣ ΑΓΑΠΗ
Η τιμή χωρίς την αγάπη σε κάνει ψηλομύτη.
Το καθήκον χωρίς την αγάπη σε κάνει κακόκεφο.
Η ευθύνη χωρίς την αγάπη σε κάνει αδίστακτο.
Η δικαιοσύνη χωρίς την αγάπη σε κάνει σκληρό.
Η αλήθεια χωρίς την αγάπη σε κάνει κριτικό.
Η ανατροφή χωρίς την αγάπη σε κάνει ατίθασο.
Η εξυπνάδα χωρίς την αγάπη σε κάνει πονηρό.
Η ευγένεια χωρίς την αγάπη σε κάνει υποκριτή.
Η τάξη χωρίς την αγάπη σε κάνει σχολαστικό.
Η γνώση χωρίς την αγάπη σε κάνει τυραννικό.
Η περιουσία χωρίς την αγάπη σε κάνει τσιγκούνη.
Η πίστη χωρίς την αγάπη σε κάνει φανατικό.
Αλίμονο σε κείνους που τσιγκουνεύονται την αγάπη.
Αυτοί φταίνε, όταν ο κόσμος αυτοδηλητηριασθεί.
Τι είδους, λοιπόν, ζωή κάνεις, όταν δεν μπορείς Ν' ΑΓΑΠΗΣΕΙΣ;
http://www.xrysalogia.gr
« Να βλέπεις τους άλλους ως αγίους»
Πολλοί πλησίαζαν τον Γέροντα για να λύσουν τις πνευματικές απορίες τους. Ιδιαίτερα οι μοναχοί έθεταν το θέμα των σχέσεών τους με τον Γέροντα και τους παράδελφούς τους.
Στην σημερινή εποχή πλήθυνε το δικαίωμα και ο αυταρχισμός. Η νέα γενιά ζει μέσα σε ένα κοσμικό περιβάλλον , που συνεχώς εξαπλώνεται και που διέκοψε την επαφή και συνύπαρξη με την παλαιά γενεά. Αυτό στην καλογερική ζωή προκαλεί διακοπή και ασυμφωνία.
Οι παλαιότεροι Γέροντες, που είναι οι φορείς της παραδόσεως, φαίνονται σήμερα στους νέους που προσέρχονται στον μοναχισμό λίγο παράξενοι. Όσοι από τους νέους έχουν καταρτισθεί με την μελέτη των Πατερικών κειμένων δεν δυσκολεύονται , γιατί αντελήφθησαν το θέμα της πίστεως και της υπακοής στον Γέροντα. Στους περισσότερους όμως γεννιούνται διλήμματα και προβάλουν το « γιατί;». Αφού ο Γέροντας δεν έχει δίκαιο , γιατί επιμένει; Ή αφού δεν γνωρίζει καλά, γιατί θέλει να τον υπακούομε;
Σε αυτό το φαύλο κύκλο του ορθολογισμού στεκόταν , ο μακάριος, ως πραγματικός φάρος διακρίσεως. Όποιος πρόβαλλε ερωτήσεις και λάθη ή ελαττώματα ή και παραλείψεις του Γέροντος του απαντούσε στερεότυπα:
« Παιδί μου, ο καρπός της ησυχίας που επιδιώκεις είναι να επιδιώκεις να βλέπεις τους άλλους ως αγίους, ως αγγέλους. Όταν βλέπεις στους άλλους ελαττώματα και ιδίως στον Γέροντά του, να ξέρεις ότι έπεσε η πνευματική σου ζωή , υποβιβάστηκε , και χρειάζεται πολλή μετάνοια και αυτομεμψία. Όταν βλέπω και κρίνω μέσα μου τους αδελφούς μου , να ξέρω ότι δεν πάω καλά.. Πρέπει να πιστέψω καλά μέσα μου, ότι ο κάθε αδελφός είναι καλός και άγιος και μόνο εγώ είμαι ο πιο αχρείος . Σε κάθε παρεξήγηση να βάζω εγώ μετάνοια, είτε φταίω είτε όχι, για να είμαι πάντα ειρηνικός με τους άλλους και να είναι μαζί μου η Χάρις του Θεού. Ποτέ να μην κοινωνήσω τα θεία Μυστήρια αν έχω πικράνει κάποιον αδελφό και δεν έχω συνδιαλλαγεί μαζί του »
Από το βιβλίο « Ο χαρισματούχος υποτακτικός Γέροντας Εφραίμ ο Κατουνακιώτης»
Γέροντος Ιωσήφ Βατοπαιδινού
Ψυχοφελή Βατοπαιδινά 12
Το πρόβλημα είναι εσωτερικό....
«Θαρσείτε, εγώ ειμί. μη φοβείσθαι» (Ματθ. ιδ’ 27)
Απόδοση στα Νεοελληνικά
«έχετε θάρρος, μη φοβάστε. εγώ είμαι» (Ματθ. ιδ’ 20)
Στην σημερινή ευαγγελική περικοπή βλέπουμε το θαύμα της καταπαύσεως της τρικυμίας της θαλάσσης, καθώς επίσης βλέπουμε και την κατάπαυση της τρικυμίας των λογισμών των μαθητών που ήταν φοβερότερη. Έτσι την αξιολόγησε ο Κύριος γι’ αυτό πρώτα κατέπαυσε την τρικυμία των μαθητών λέγοντας «Θαρσείτε, εγώ ειμί. μη φοβείσθαι», εν συνεχεία κατέπαυσε την τρικυμία της ολιγοπιστίας του Αποστόλου Πέτρου λέγοντας «ολιγόπιστε εις τι εδίστασας;» και έπειτα εισήλθε στο πλοίο και αμέσως «εκόπασεν ο άνεμος».
Μας δίνεται λοιπόν σήμερα η αφορμή να μιλήσουμε για την εσωτερική τρικυμία που πολλές φορές μας καταλαμβάνει και δημιουργεί τραγικές καταστάσεις στην ζωή μας.
Τρικυμία λογισμών
Ο Ιερός Χρυσόστομος ερμηνεύοντας την περίπτωση του Αποστόλου Πέτρου που ενώ βάδιζε πάνω στα κύματα έπειτα βυθιζόταν λέγει ότι ο Κύριος την στιγμή εκείνη δεν κατέπαυσε τον άνεμο, αλλά άπλωσε το χέρι Του και τον έπιασε λέγοντας «ολιγόπιστε εις τι εδίστασας;». Με τον τρόπο αυτό ο Κύριος έδειξε ότι την μεταβολή στον Πέτρο δεν την έκανε η δύναμη του ανέμου, αλλά η ολιγοπιστία του. Αν η πίστη του δεν ασθενούσε, τότε εύκολα θα μπορούσε να αντιμετωπίσει τον άνεμο. Γι’ αυτό ο Κύριος τον έπιασε από το χέρι και αφήνει τον αέρα να πνέει, δείχνοντας ότι ο άνεμος δεν μπορεί να κάνει κανένα κακό, όταν η πίστη είναι σταθερή.
Κατά τους αγίους Πατέρας οι δαίμονες στέκονται συνεχώς επάνω στα τρία μέρη της ψυχής, δηλ. το λογιστικό, το θυμικό και το επιθυμητικό και τα ερεθίζουν με τις μανιώδης επιθέσεις τους. Το λογιστικό κινούν σε λογισμούς αιρετικούς και βλασφήμους, το θυμικό σε πράξεις εναντίον όσων τον έβλαψαν και το επιθυμητικό σε επιθυμίες-λογισμούς και λογισμούς-επιθυμίες αισχρούς.
Όλοι μας έχουμε δοκιμάσει αυτή την τρικυμία των λογισμών, που γίνεται όταν ο διάβολος με την μανία του και την τέχνη του εισάγει μέσα μας ένα λογισμό είτε εναντίον του Θεού, είτε εναντίον των συνανθρώπων μας. Ίσως στο θέμα αυτό ο σύγχρονος άνθρωπος είναι περισσότερο ευάλωτος, γι’ αυτό και υποφέρει. Επειδή μιλούμε με τον λογισμό πάσχουμε φοβερά και φθάνουμε πολλές φορές στα όρια της τρέλλας. Στην πραγματικότητα τότε μιλούμε με τον διάβολο, που βάζει τους λογισμούς και έτσι ταράσσεται όλη μας η ύπαρξη. Υποφέρουμε πολύ από τον πόλεμο αυτό γιατί αγνοούμε την Ορθόδοξη αρχή της νήψεως.
Οι άγιοι Πατέρες από την πείρα τους μας έχουν διδάξει ότι πρέπει να αγωνιζόμαστε εναντίον των απλών λογισμών για να μην γίνουν χρονίζοντες, εναντίον των χρονιζόντων λογισμών για να μην γίνουν εμπαθείς και εναντίον των εμπαθών για να μη γίνουν συγκατάθεσις, οπότε ενεργείται η αμαρτία.
Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να απαλλαγεί κανείς από την φρικτή αυτή κατάσταση, που δημιουργεί υποψίες, φαντασίες, μίση κλπ. με αποτέλεσμα να έρχεται μεγάλη ταραχή. Οι λογισμοί είτε διώκονται με την προσευχή, την εργασία κλπ είτε αποκόπτωνται με την καταφρόνηση των αισθητών πραγμάτων. Επίσης οι λογισμοί εξαφανίζονται με την τέλεια εμπιστοσύνη στον Θεό. «Ο καθάπαξ εαυτόν αφιερώσας τω Θεώ, εν αναπαύσει νοός διάγει» (άγιος Ισαάκ). Επίσης σε περίπτωση τρικυμίας λογισμών μας βοηθούν οι προσευχές των αγίων. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος ερμηνεύοντας την παραγγελία που έδωσε ο Χριστός να ευλογούν την οικία στην οποία θα εισέρχονται λέγει: «Πολλές φορές έχουμε πόλεμο στους λογισμούς και ταρασσόμαστε χωρίς να μας ενοχλεί κανείς και συνεχώς επανίστανται πονηρές επιθυμίες. Αυτή την μάχη την καταστέλλει το ρήμα εκείνο των αγίων (ευλογία) και προξενεί μέσα μας πολλή γαλήνη. Την ώρα που λέγει το ρήμα τούτο αμέσως φεύγει από την ψυχή μας κάθε ενθύμηση διαβολική και κάθε άτοπος λογισμός…». Γι’ αυτό το «ειρήνη πάσι» που λέγει ο λειτουργός Ιερεύς ή η ευλογία του Πνευματικού μας πατρός ειρηνεύει την ψυχή μας. Εκδιώκει τον διάβολο που προξενεί ταραχή.
Τρικυμία σαρκός
Όταν δεν γνωρίζουμε τον τρόπο της αντιμετωπίσεως των εμπαθών λογισμών και τους αφήνουμε ανενόχλητους να εργάζονται το φθοροποιό τους έργο, τότε έρχονται σαρκικές επαναστάσεις και διαπράξεις σαρκικών αμαρτιών. Επίσης η σαρκική επανάσταση είναι και ιδιαίτερη ενέργεια του πονηρού. Δηλ. όπως λέγουν οι άγιοι Πατέρες ο διάβολος επιτίθεται εναντίον του ανθρώπου, άλλοτε εμβάλλοντας διαφόρους λογισμούς και άλλοτε εξάπτοντας την σάρκα, ώστε να αναπτυχθεί η ηδονή, να προσελκυσθεί και να αιχμαλωτισθεί ο νους και να γίνει η αμαρτία.
Η αντιμετώπιση αυτής της τρικυμίας συνδέεται με τον Χριστό. Η κατάπαυση του ανέμου και η ειρήνευση δεν είναι αποτέλεσμα καλών και ευσεβών σκέψεων, αλλά έλευση της θείας Χάριτος. Όπως η τρικυμία της θαλάσσης έπαυσε με την είσοδο του Χριστού στο πλοίο, έτσι και η σαρκική τρικυμία κοπάζει με την είσοδο του Χριστού στην καρδιά μας. Ο Χριστιανός επομένως μεταχειρίζεται τα πνευματικά μέσα, που ο ίδιος ο Κύριος υπέδειξε, δηλ. την προσευχή και την νηστεία. Κυρίως επικαλείται την βοήθεια του Θεού με την σύντομη και «χαριτωμένη» ευχή το «Κύριε Ιησού Χριστέ, Υιέ του Θεού ελέησόν με τον αμαρτωλόν».
Όταν έρχεται μέσα μας η Χάρη του Χριστού, τότε γίνεται γαλήνη μεγάλη. Ειρηνεύουν τα πάντα. Ο άνθρωπος βιώνει την βαθειά και αναφαίρετη ειρήνη. Και οι πλέον επιρρεπείς στα σαρκικά παραπτώματα, λαμβάνοντες την Χάρη του Χριστού, μπορούν να αισθανθούν την βαθειά ειρήνη της εγκράτειας. Και το επαναστατημένο σώμα κατευνάζει από την έλευση της θείας Χάριτος. Όπως ένα φάρμακο που σταματά τους πόνους, τόσο και περισσότερο η θεία Χάρη κατευνάζει την σάρκα, και γαληνεύει την ψυχή.
Πρόσωπο και κοινωνία
Όλα όσα ελέχθησαν μέχρι τώρα μας δείχνουν μια μεγάλη αλήθεια. Συνήθως εμείς καταφερόμαστε εναντίον των άλλων και εναντίον της κοινωνίας. Αιτία όλων των κακών, που μας μαστίζουν, θεωρούμε την κοινωνία. Σε δύσκολες στιγμές λέμε ότι φταίει το σύστημα, το κατεστημένο, η άρρωστη κοινωνία, οι κακοί άνθρωποι. Όμως κάνουμε μεγάλο λάθος γιατί προσδίδουμε στην κοινωνία μια απρόσωπη έννοια και γιατί βλέπουμε την ύπαρξη του κακού έξω από μας. Το πρόβλημα είναι εσωτερικό. Το κακό που υπάρχει μέσα στην κοινωνία είναι αποτέλεσμα των αρρωστημένων προσώπων. Με άλλα λόγια τα άρρωστα πρόσωπα αρρωσταίνουν τους κοινωνικούς θεσμούς και οι κοινωνικοί θεσμοί αρρωσταίνουν πιο πολύ τα πρόσωπα.
Στην Θεολογία λέμε ότι η φύση και τα πλαίσια της ζωής δεν έχουν ελεύθερη θέληση. Αυτό σημαίνει ότι δεν έπεσαν από μόνα τους στην αμαρτία, αλλά παρεσύρθησαν από τον άνθρωπο. Έτσι το πρόβλημα δεν είναι τόσο η κοινωνία, το σύστημα, το κατεστημένο, όσο ο άνθρωπος-πρόσωπο. Η επιδίωξη να φτιάξουμε την κοινωνία, να αλλάξωμαι τους κοινωνικούς θεσμούς, με την ελπίδα ότι θα βελτιωθεί η ζωή μας, δείχνει άγνοια του προβλήματος. Όταν έχουμε εσωτερικά γαλήνη τότε δεν μας ενοχλούν τα εξωτερικά ερεθίσματα και με τον τρόπο μας βοηθούμε στην αλλαγή της κοινωνίας. Όταν είμαστε κυριευμένοι από λογισμούς και σαρκικές επαναστάσεις και έχουμε εσωτερική τρικυμία, τότε όλα μας φταίνε. Υποφέρουμε και κάνουμε και τους άλλους να υποφέρουν.
Να δώσουμε προτεραιότητα στο πρόσωπο. Να ειρηνεύσουμε, απαλλασσόμενοι, με την δύναμη της θείας Χάριτος, από λογισμούς και σαρκικές επαναστάσεις και τότε θα είμαστε κοινωνικοί άνθρωποι, πηγή ειρήνης για τον κόσμο.
«Όσοι Πιστοί»
Εκδόσεις Ι.Μ. Γενεθλίου της Θεοτόκου (Λιβαδειά)
Σάββατο 19 Ιουνίου 2010
ένιψε και ο μέγας Παΐσιος τους πόδας τού Kυρίου, σάρκα φορούντος...
Mερικοί, ως ήκουσα, σκανδαλίζονται διά εκείνο, οπού γράφεται εν τω Bίω του μεγάλου τούτου Παϊσίου, πως δηλαδή ο Άγιος ένιψε τους πόδας του Kυρίου. Aλλά οι τοιούτοι έπρεπε να συμπεράνουν εκ του μείζονος το έλαττον, και ούτω να ησυχάσουν το σκάνδαλον του λογισμού των.
Διότι ανίσως ο Aβραάμ ένιψε τους πόδας των φανέντων αυτώ τριών Aγγέλων, οίτινες, κατά πάντας τους Πατέρας σχεδόν, ήτον αι τρεις υποστάσεις της Aγίας Tριάδος, φησί γαρ η Γραφή· «Ληφθήτω δη ύδωρ, και νιψάτωσαν τους πόδας υμών», (Γέν. ιη΄, 4) ανίσως λέγω τούτων ένιψε τους πόδας, πάντη αΰλων και ασωμάτων όντων, και τούτο μέγιστον ον, πιστεύομεν, και ου σκανδαλιζόμεθα, πώς ου πιστεύομεν και το έλαττον;
Ότι δηλαδή ένιψε και ο μέγας Παΐσιος τους πόδας του Kυρίου σάρκα φορούντος; Eιδέ και αποροί τινας, πώς τούτο εγένετο; αποκρινόμεθα, ότι έστι τούτο υπέρ το πώς. Kαι εκεί επί του Aβραάμ, και ενταύθα επί του Παϊσίου. Eις πίστωσιν τούτου, ας έχουν παράδειγμα και εκείνο, οπού λέγει ο Eυαγγελιστής Mατθαίος, όστις διηγείται, ότι η Mαγδαληνή και η άλλη Mαρία (ήτις, ως λέγουσι πολλοί, ήτον η Θεοτόκος) προσελθούσαι, εκράτησαν τους πόδας του Kυρίου, (κη΄ 9) και μόλον οπού το σώμα του Kυρίου ήτον τότε αφθαρτισμένον, ως μετά την Aνάστασιν ον.
(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Γ΄. Εκδόσεις Δόμος, 2005
η εικόνα είναι ιστορημένη κατά την αρχαία παράδοση των Κοπτών(δλδ Αιγυπτίων) χριστιανών και η φωτογραφία από το μοναστήρι του οσίου Παϊσίου του Μεγάλου στην έρημο τής Νιτρίας όπου φυλάσσεται και το ευωδιάζον, άφθορο και θαυματουργό λείψανο του)
http://misha.pblogs.gr/
Παρασκευή 18 Ιουνίου 2010
Ο ΧΡΟΝΟΣ ΕΖΗΣΕ ΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΓΙΟΡΤΗ: Με δάκρυα το φινάλε της Χαράς στο Μ. Δέρειο
«Κυρία Χαρά δεν σας χάνουμε, θα σας έχουμε στο μυαλό μας, θα σας φέρνουμε στα όνειρά μας» της είπε ο μικρός Τζαφέρ που έδωσε γράμμα εκ μέρους των συμμαθητών του
Ρεπορτάζ: Μελαχροινή Μαρτίδου
Δάκρυσαν και οι πέτρες με την σχολική γιορτή των μαθητών του δημοτικού σχολείου του Μεγάλου Δερείου, εκεί στο τέρμα Θεού στον Έβρο. Πρωταγωνιστές για μια ακόμη φορά τα μικρά παιδιά, τα Πομακόπουλα, αλλά και οι γονείς τους. Νέες μητέρες που μέσα στο λιοπύρι, εκεί στον ταπεινό αυλόγυρο του σχολείου επί ώρες απολάμβαναν όλα όσα η δασκάλα έμαθε με κόπο στα παιδιά τους, να απαγγέλουν ποιήματα και να τραγουδούν Θεοδωράκη. Στο επίκεντρο και οι ίδιες που εισέπραξαν το πιο θερμό χειροκρότημα από το κοινό. Εκεί και κόσμος που ήλθε σχεδόν απ’ όλα τα σημεία της Ελλάδας, να δει την γιορτή της Χαράς Νικοπούλου που αφήνει το Δέρειο με πόνο ψυχής. Με μια ομιλία του δονούσε τα στήθια, αναφέρθηκε στο ρόλο της ως εκπαιδευτικός και στην πολεμική που δέχθηκε όταν κάποιοι την είδαν σαν εμπόδιο στα σχέδιά τους. Σε άψογα ελληνικά τα μικρά παιδιά τα έδωσαν όλα στην γιορτή αποδεικνύοντας στην πράξη το έργο που γίνεται .
Η Χαρά όπως πάντα με το ακορντεόν της, συνόδεψε μουσικά την χορωδία των παιδιών με ένα εκπληκτικό ρεπερτόριο
Συγκλονιστική η στιγμή που η δασκάλα Χαρά Νικοπούλου τους αποχαιρέτησε με τον δικό της τρόπο, ένα - ένα τα παιδιά, τα φίλησε, τα έδωσε αναμνηστικά και μέσα σε αυτά ένα dvd οπτικό από δραστηριότητες του σχολείου με 400 φωτογραφίες, από τα 5 χρόνια της παρουσίας της και τους μαθητές της, όπως τους έζησε από την πρώτη μέρα, για να θυμούνται την σχολική τους ζωή κι ένα μουσικό cd με τα τραγούδια που μάθαιναν στην χορωδία
Οι δύο καλύτεροι μαθητές με τα ποδήλατά τους δώρο για την επίδοσή τους
Ήταν το δικό της προσωπικό δώρο που θα τους συνοδεύει μια ζωή. Μαζί τα αξέχαστα γαλανά μάτια της Χαράς, η ζωντάνια της, η θέλησή της, να ανεβαίνουν σκαλιά στην ζωή τους, να προκόψουν, να μην σταματήσουν ποτέ. «Κυρία Χαρά δεν σας χάνουμε, θα σας φέρνουμε καθημερινά στο μυαλό, στα όνειρά μας», ήταν τα λόγια του Τζαφέρ Αλή που βούρκωσε, της πρόσφερε ένα γράμμα που έγραψε εκ μέρους των συμμαθητών του, της 5ης και της 6ης τάξης, για να το διαβάσει και ήταν το δικό τους ευχαριστώ, ενώ της αφιέρωσαν ένα τραγούδι. «Όχι δεν χωριζόμαστε για πάντοτε Χαρά, μα θα ξαναβλεπόμαστε στα όνειρα συχνά. Παλιό και ωραίο παρελθόν που ζήσαμε μαζί…». Βούρκωσαν όλοι. ενώ η ίδια η κ. Νικοπούλου ευχαρίστησε τα παιδιά για την έκπληξη. λέγοντας ότι θα τα θυμάται και θα τα αγαπά πάντα. Ο Χαλήλ Τζαφέρογλου. ο πρόεδρος της σχολικής εφορίας ευχαρίστησε όλους τους επισκέπτες που ήρθαν από μακριά. ενώ ο πρόεδρος του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού έδωσε τιμητικές πλακέτες σε δύο μαθητές που ξεχώρισαν, για τις επιδόσεις τους στα μαθήματα και πήραν και ως δώρο από ένα ποδήλατο. Δύο ακόμη ποδήλατα κληρώθηκαν σε παιδιά, ενώ για όλα υπήρχαν δώρα, μπάλες, επιτραπέζια παιγνίδια.
Μια απλή τέντα κι ένα σκηνικό που έγραφε με όλα τα χρώματα «καλό καλοκαίρι» στην είσοδο του σχολείου του Μεγάλου Δερείου ζωντάνεψε η γιορτή λήξης με ποιήματα και τραγούδια Θεοδωράκη, Γκάτσου κ.α.
Η Χαρά Νικοπούλου απευθύνθηκε και στα παιδιά που δεν ήλθαν στην σχολική γιορτή τους. Γιατί άραγε; Γιατί κάποιοι δεν τα άφησαν, δεν ήθελαν να υπάρχουν παιδιά και να την απογυμνώσουν, ασκώντας μια πρωτοφανή τρομοκρατία και πάλι ζωντανεύοντας το γνωστό σενάριο. Και οι γονείς τρομοκρατημένοι από το παρακράτος που ζει και βασιλεύει στο Μεγάλο Δέρειο, υπάκουσαν. Δεν αντιστάθηκαν. «Καλό καλοκαίρι μέσα από την καρδιά μας στους μαθητές Τζελάλ, Ερχάν, Γενίζ, Ζεχρά, Γιουνού, Μπουμπερά, Σαμπρή, Μεχμέτ, Ιλχάν, Χουσείν, Μπερνά, Σαλή, Ζακιέ, Ρεμτζιέ Φατμά Ερκέ, Εμίρ, Σερκάν, Ερντέν, Σαμπρή, Μουράτ» που δεν ήλθαν. Κάποτε σας είχα πει ότι η Ελλάδα ξεκινά από εδώ και τελειώνει στην Κρήτη. Θέλω να θυμάστε ότι δεν είσαστε μόνοι σας, έχετε δίπλα σας τόσους ανθρώπους που ήλθαν να δουν πως είναι τα Ελληνόπουλα του Δερείου. Η Ελλάδα είναι το σπίτι σας, είναι δίπλα σας. Τα 10 εκατομμύρια Έλληνες είναι δίπλα σας και 10 εκατομμύρια Έλληνες στο Εξωτερικό. Θέλω να σας πως ότι ευτύχησα να έχω τις καλύτερες συναδέλφους, κάτι τέτοιο δεν θα μου ξανασυμβεί, είναι πρώτα κυρίες, μετά αδελφές και μετά συνάδελφοι. Σας αγαπώ μ’ όλη μου την καρδιά» είπε η Χαρά Νικοπούλου, που βγήκε αναμνηστικές φωτογραφίες, μοίρασε τα δώρα και αποχαιρέτησε με τον σύζυγό της Ηλία Ελευθεριάδη, συμπαραστάτη και υποστηρικτή στο έργο της το Μεγάλο Δέρειο και τους μαθητές της.
Τα παιδιά του Δερείου Μελίσα, Αλή, Οζτάν, Γιουνούς, Ουμούτ, Φατμέ, Σιτκίν, Σερντάρ, Νουράν Γκιζέμ, Μπιγέν, Οκτάι, Μελίσα στην χθεσινή σχολική γιορτή ένοιωσαν μέσα βαθειά στην ψυχή τους το συναίσθημα του αποχωρισμού από την δασκάλα άγγελο προστάτη τους και παρά τα άφθονα δώρα που τους πρόσφεραν τα πρόσωπα δεν γελούσαν. Αντίθετα μέσα σε καυτό ήλιο έδιναν στην σχολική παράσταση όλο τους τον εαυτό, να πουν στα ελληνικά τα ποιήματα και τα τραγούδια, ενώ η Χαρά Νικοπουλου τους συνόδευε στο ακορντεόν. Σκηνές που αν τις κατέγραφε κάποιος ψυχολόγος θα είχε κάνει διατριβή.
Η Χαρά Νικοπούλου δεν έχει την ανάγκη καμίας πολιτικής ταμπέλας, γιατί δεν ανήκει πουθενά, παρά μόνον στην Ελλάδα
Θυμόμαστε τα λόγια της όπως εκφράστηκαν μέσα από την φωνή του αδελφού της Ευτύχιου Νικόπουλου, όταν η πολεμική ήταν στην κορύφωσή της. Ένας λόγος μετρημένος και μεστός ελληνικός. Μια εκπαιδευτικός με συναίσθηση της ευθύνης της, που προσπάθησαν να την συνθλίψουν, αλλά δεν το κατάφεραν.
«Το να μπαίνεις στην αίθουσα διδασκαλίας με τους μικρούς μαθητές σου και να δίνεις όλο σου το είναι, όλη σου την ψυχή, για να τους μάθεις τα πάντα για την Ελλάδα και να τους μεταλαμπαδεύσεις τον ελληνικό πολιτισμό, τις αθάνατες ελληνικές αξίες και ιδανικά, την ένδοξη ελληνική ιστορία, για να τους διδάξεις, να γνωρίσεις όλους αυτούς που θυσίασαν τη ζωή τους και έχυσαν ποταμούς αίματος για να ζούμε και ν' αναπνέουμε σήμερα ελεύθεροι, μέσα σε μία δημοκρατική κοινωνία, υποδηλώνει ότι οι προθέσεις σου είναι άλλες, όχι αγνές, όχι αληθινές, όχι ειλικρινείς, χαρακτηρίζεσαι δε ως εθνικιστής, φασίστας και ακροδεξιός. Το ν' αντιστέκεσαι με όλες σου τις δυνάμεις και όλα τα νόμιμα μέσα που έχεις σε όλους όσους θέλουν να αλλοιώσουν την εθνική ταυτότητα των μικρών μαθητών των μειονοτικών σχολείων και από Έλληνες μουσουλμάνους να τους μετατρέψουν σε Τούρκους μουσουλμάνους γενίτσαρους που θα προβαίνουν, άθελά τους, μέσα στην ελληνική επικράτεια, μέσα σε χώρους λατρείας και εκδηλώσεων όχι μόνον σε παραληρήματα ανθελληνικού μίσους, αλλά και σε άκρως φιλοτουρκικές εκδηλώσεις σημαίνει ότι ανήκεις σε συγκεκριμένο πολιτικό χώρο και έχεις πολιτικές βλέψεις...
Η Χαρά Νικοπούλου δεν έχει την ανάγκη καμίας πολιτικής ταμπέλας, γιατί δεν ανήκει πουθενά, παρά μόνον στην Ελλάδα και την ελληνική εκπαίδευση. Είναι η Ελληνίδα δασκάλα, με τη βροντερή φωνή και την καθάρια ψυχή, γαλουχημένη με τις αρχές και τα ιδανικά που της εμφύσησαν η δασκάλα μητέρα της και ο δικαστικός πατέρας της, τα οποία δεν είναι συνυφασμένα με τη θολότητα, την αθλιότητα και τη σκοτεινιά της πολιτικής».
ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΕΣ
Ο Νίκος Λυγερός ήταν εκεί, όπως και δεκάδες άλλοι συνέλληνες, ο Ευγένιος Χαϊτίδης από τις Σέρρες, ο Γιάννης Κουριανίδης από την «Ενδοχώρα» ο Βάϊος Πράντζος της ορθόδοξης ιεραποστολής Θεσσαλονίκης, ο Γιώργος Δουμουχτσίδης δημοτικός σύμβουλος Πεύκων, στελέχη του ΛΑΟΣ, ο βουλευτής του ΛΑΟΣ Ηλίας Πολατίδης, ο πρόεδρος του πομακικού συλλόγου Ξάνθης Ταχήρ Κόντε αλλά κι εκπρόσωποι του πατριωτικού συνδέσμου από την Λάρισα, ο πρόεδρος Στέλιος Χαμός, δημοσιογράφοι της Θράκης αλλά και τηλεοπτικά συνεργεία της Αθήνας και πολλοί άλλοι έδωσαν το παρόν τους.
Νίκος Λυγερός, καθηγητής παν/μίου, στρατηγικός σύμβουλος: «Η γιορτή χαρακτηρίζεται πρώτα από όλα από συγκίνηση. Ακούσαμε και μερικά τραγούδια που δυσκολευόμασταν να ακούσουμε και σε άλλες περιοχές της Ελλάδος, όπως του Μίκη Θεοδωράκη, χάρηκα που άκουσα τα παιδιά, είδα όλες αυτές τις μαμάδες να είναι εδώ κοντά στα παιδιά τους και όλοι αυτοί οι φίλοι που ήρθαν από όλα τα μέρη της Ελλάδος για να δώσουν το παρών σε μια εκδήλωση που είναι όχι μόνο σημαντική για το σχολείο αλλά και συμβολική για τα θέματα της Ελλάδος.
Η Χαρά Νικοπούλου είναι ένα σύμβολο εκπαιδευτικού, ασχέτως αν βάλλεται.
-Σωστά, για εμένα είναι πρώτα από όλα εκπαιδευτικός, είμαι και εγώ στο πανεπιστήμιο, αυτό που έχει σημασία πρώτα από όλα είναι το γνωστικό αντικείμενο. Το θέμα είναι ότι η Χαρά έχει τις αντοχές και την ανθεκτικότητα να αντέξει ένα ολόκληρο πλαίσιο που πάει και μερικές φορές δυστυχώς εκτός σχολικής μονάδας, αλλά αυτή μπόρεσε και το έκανε και βλέπω τώρα τα παιδιά πόσο χαίρονται και πόσο συγκινούνται με αυτή την εκδήλωση, νομίζω ότι πέτυχε αυτό που έπρεπε να κάνει, εμείς έπρεπε απλώς να συνεισφέρουμε.
Πιστεύετε ότι υπάρχει ρίζα, υπάρχει συνέχεια;
-Ναι, εγώ το βλέπω, το βλέπω από τα παιδιά, δεν θα έλεγα ότι είναι πολλές οι ρίζες, αλλά οι ρίζες δεν πρέπει να είναι πολλές, πρέπει απλώς να είναι βαθιές.
Ευγένιος Χαϊτίδης, πρ. βουλευτής Σερρών: «Εδώ ήρθαμε για να ζήσουμε Ελλάδα, την πραγματική, την γνήσια, την Ελλάδα που βγαίνει μέσα από τις ψυχές ορισμένων ανθρώπων όπως η Χαρά Νικοπούλου. Αξίζει έπαινος και σε εσάς προσωπικά και στην εφημερίδα «ΧΡΟΝΟΣ» και σε όσους συμπαραστέκονται, στον μεγάλο αυτό αγώνα που δίνει η Χαρά Νικοπούλου για το αυτονόητο, αυτή η περιοχή να βροντοφωνάξει ότι είναι Ελλάδα.
Σας βλέπουμε συγκινημένο.
-Ναι. Λυπάμαι που θα το πω, αλλά είναι ντροπή για όλους αυτούς οι οποίοι τουλάχιστον δεν συμπαραστέκονται στο έργο της Νικοπούλου, πολύ περισσότερο είναι απαράδεκτο να υπάρχει αυτή η στάση της κ. Δραγώνα και των προϊσταμένων της, οι οποίοι φαίνεται με την στάση τους ότι θέλουν να απαλείψουν ή να γκριζάρουν την λέξη Ελλάδα από ορισμένες περιοχές, όμως όλοι εμείς που είμαστε εδώ βροντοφωνούμε ότι η Θράκη όπως και όλη η υπόλοιπη Ελλάδα, είναι και θα παραμείνουν Ελλάδα».
http://www.xronos.gr/
Ρεπορτάζ: Μελαχροινή Μαρτίδου
Δάκρυσαν και οι πέτρες με την σχολική γιορτή των μαθητών του δημοτικού σχολείου του Μεγάλου Δερείου, εκεί στο τέρμα Θεού στον Έβρο. Πρωταγωνιστές για μια ακόμη φορά τα μικρά παιδιά, τα Πομακόπουλα, αλλά και οι γονείς τους. Νέες μητέρες που μέσα στο λιοπύρι, εκεί στον ταπεινό αυλόγυρο του σχολείου επί ώρες απολάμβαναν όλα όσα η δασκάλα έμαθε με κόπο στα παιδιά τους, να απαγγέλουν ποιήματα και να τραγουδούν Θεοδωράκη. Στο επίκεντρο και οι ίδιες που εισέπραξαν το πιο θερμό χειροκρότημα από το κοινό. Εκεί και κόσμος που ήλθε σχεδόν απ’ όλα τα σημεία της Ελλάδας, να δει την γιορτή της Χαράς Νικοπούλου που αφήνει το Δέρειο με πόνο ψυχής. Με μια ομιλία του δονούσε τα στήθια, αναφέρθηκε στο ρόλο της ως εκπαιδευτικός και στην πολεμική που δέχθηκε όταν κάποιοι την είδαν σαν εμπόδιο στα σχέδιά τους. Σε άψογα ελληνικά τα μικρά παιδιά τα έδωσαν όλα στην γιορτή αποδεικνύοντας στην πράξη το έργο που γίνεται .
Η Χαρά όπως πάντα με το ακορντεόν της, συνόδεψε μουσικά την χορωδία των παιδιών με ένα εκπληκτικό ρεπερτόριο
Συγκλονιστική η στιγμή που η δασκάλα Χαρά Νικοπούλου τους αποχαιρέτησε με τον δικό της τρόπο, ένα - ένα τα παιδιά, τα φίλησε, τα έδωσε αναμνηστικά και μέσα σε αυτά ένα dvd οπτικό από δραστηριότητες του σχολείου με 400 φωτογραφίες, από τα 5 χρόνια της παρουσίας της και τους μαθητές της, όπως τους έζησε από την πρώτη μέρα, για να θυμούνται την σχολική τους ζωή κι ένα μουσικό cd με τα τραγούδια που μάθαιναν στην χορωδία
Οι δύο καλύτεροι μαθητές με τα ποδήλατά τους δώρο για την επίδοσή τους
Ήταν το δικό της προσωπικό δώρο που θα τους συνοδεύει μια ζωή. Μαζί τα αξέχαστα γαλανά μάτια της Χαράς, η ζωντάνια της, η θέλησή της, να ανεβαίνουν σκαλιά στην ζωή τους, να προκόψουν, να μην σταματήσουν ποτέ. «Κυρία Χαρά δεν σας χάνουμε, θα σας φέρνουμε καθημερινά στο μυαλό, στα όνειρά μας», ήταν τα λόγια του Τζαφέρ Αλή που βούρκωσε, της πρόσφερε ένα γράμμα που έγραψε εκ μέρους των συμμαθητών του, της 5ης και της 6ης τάξης, για να το διαβάσει και ήταν το δικό τους ευχαριστώ, ενώ της αφιέρωσαν ένα τραγούδι. «Όχι δεν χωριζόμαστε για πάντοτε Χαρά, μα θα ξαναβλεπόμαστε στα όνειρα συχνά. Παλιό και ωραίο παρελθόν που ζήσαμε μαζί…». Βούρκωσαν όλοι. ενώ η ίδια η κ. Νικοπούλου ευχαρίστησε τα παιδιά για την έκπληξη. λέγοντας ότι θα τα θυμάται και θα τα αγαπά πάντα. Ο Χαλήλ Τζαφέρογλου. ο πρόεδρος της σχολικής εφορίας ευχαρίστησε όλους τους επισκέπτες που ήρθαν από μακριά. ενώ ο πρόεδρος του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού έδωσε τιμητικές πλακέτες σε δύο μαθητές που ξεχώρισαν, για τις επιδόσεις τους στα μαθήματα και πήραν και ως δώρο από ένα ποδήλατο. Δύο ακόμη ποδήλατα κληρώθηκαν σε παιδιά, ενώ για όλα υπήρχαν δώρα, μπάλες, επιτραπέζια παιγνίδια.
Μια απλή τέντα κι ένα σκηνικό που έγραφε με όλα τα χρώματα «καλό καλοκαίρι» στην είσοδο του σχολείου του Μεγάλου Δερείου ζωντάνεψε η γιορτή λήξης με ποιήματα και τραγούδια Θεοδωράκη, Γκάτσου κ.α.
Η Χαρά Νικοπούλου απευθύνθηκε και στα παιδιά που δεν ήλθαν στην σχολική γιορτή τους. Γιατί άραγε; Γιατί κάποιοι δεν τα άφησαν, δεν ήθελαν να υπάρχουν παιδιά και να την απογυμνώσουν, ασκώντας μια πρωτοφανή τρομοκρατία και πάλι ζωντανεύοντας το γνωστό σενάριο. Και οι γονείς τρομοκρατημένοι από το παρακράτος που ζει και βασιλεύει στο Μεγάλο Δέρειο, υπάκουσαν. Δεν αντιστάθηκαν. «Καλό καλοκαίρι μέσα από την καρδιά μας στους μαθητές Τζελάλ, Ερχάν, Γενίζ, Ζεχρά, Γιουνού, Μπουμπερά, Σαμπρή, Μεχμέτ, Ιλχάν, Χουσείν, Μπερνά, Σαλή, Ζακιέ, Ρεμτζιέ Φατμά Ερκέ, Εμίρ, Σερκάν, Ερντέν, Σαμπρή, Μουράτ» που δεν ήλθαν. Κάποτε σας είχα πει ότι η Ελλάδα ξεκινά από εδώ και τελειώνει στην Κρήτη. Θέλω να θυμάστε ότι δεν είσαστε μόνοι σας, έχετε δίπλα σας τόσους ανθρώπους που ήλθαν να δουν πως είναι τα Ελληνόπουλα του Δερείου. Η Ελλάδα είναι το σπίτι σας, είναι δίπλα σας. Τα 10 εκατομμύρια Έλληνες είναι δίπλα σας και 10 εκατομμύρια Έλληνες στο Εξωτερικό. Θέλω να σας πως ότι ευτύχησα να έχω τις καλύτερες συναδέλφους, κάτι τέτοιο δεν θα μου ξανασυμβεί, είναι πρώτα κυρίες, μετά αδελφές και μετά συνάδελφοι. Σας αγαπώ μ’ όλη μου την καρδιά» είπε η Χαρά Νικοπούλου, που βγήκε αναμνηστικές φωτογραφίες, μοίρασε τα δώρα και αποχαιρέτησε με τον σύζυγό της Ηλία Ελευθεριάδη, συμπαραστάτη και υποστηρικτή στο έργο της το Μεγάλο Δέρειο και τους μαθητές της.
Τα παιδιά του Δερείου Μελίσα, Αλή, Οζτάν, Γιουνούς, Ουμούτ, Φατμέ, Σιτκίν, Σερντάρ, Νουράν Γκιζέμ, Μπιγέν, Οκτάι, Μελίσα στην χθεσινή σχολική γιορτή ένοιωσαν μέσα βαθειά στην ψυχή τους το συναίσθημα του αποχωρισμού από την δασκάλα άγγελο προστάτη τους και παρά τα άφθονα δώρα που τους πρόσφεραν τα πρόσωπα δεν γελούσαν. Αντίθετα μέσα σε καυτό ήλιο έδιναν στην σχολική παράσταση όλο τους τον εαυτό, να πουν στα ελληνικά τα ποιήματα και τα τραγούδια, ενώ η Χαρά Νικοπουλου τους συνόδευε στο ακορντεόν. Σκηνές που αν τις κατέγραφε κάποιος ψυχολόγος θα είχε κάνει διατριβή.
Η Χαρά Νικοπούλου δεν έχει την ανάγκη καμίας πολιτικής ταμπέλας, γιατί δεν ανήκει πουθενά, παρά μόνον στην Ελλάδα
Θυμόμαστε τα λόγια της όπως εκφράστηκαν μέσα από την φωνή του αδελφού της Ευτύχιου Νικόπουλου, όταν η πολεμική ήταν στην κορύφωσή της. Ένας λόγος μετρημένος και μεστός ελληνικός. Μια εκπαιδευτικός με συναίσθηση της ευθύνης της, που προσπάθησαν να την συνθλίψουν, αλλά δεν το κατάφεραν.
«Το να μπαίνεις στην αίθουσα διδασκαλίας με τους μικρούς μαθητές σου και να δίνεις όλο σου το είναι, όλη σου την ψυχή, για να τους μάθεις τα πάντα για την Ελλάδα και να τους μεταλαμπαδεύσεις τον ελληνικό πολιτισμό, τις αθάνατες ελληνικές αξίες και ιδανικά, την ένδοξη ελληνική ιστορία, για να τους διδάξεις, να γνωρίσεις όλους αυτούς που θυσίασαν τη ζωή τους και έχυσαν ποταμούς αίματος για να ζούμε και ν' αναπνέουμε σήμερα ελεύθεροι, μέσα σε μία δημοκρατική κοινωνία, υποδηλώνει ότι οι προθέσεις σου είναι άλλες, όχι αγνές, όχι αληθινές, όχι ειλικρινείς, χαρακτηρίζεσαι δε ως εθνικιστής, φασίστας και ακροδεξιός. Το ν' αντιστέκεσαι με όλες σου τις δυνάμεις και όλα τα νόμιμα μέσα που έχεις σε όλους όσους θέλουν να αλλοιώσουν την εθνική ταυτότητα των μικρών μαθητών των μειονοτικών σχολείων και από Έλληνες μουσουλμάνους να τους μετατρέψουν σε Τούρκους μουσουλμάνους γενίτσαρους που θα προβαίνουν, άθελά τους, μέσα στην ελληνική επικράτεια, μέσα σε χώρους λατρείας και εκδηλώσεων όχι μόνον σε παραληρήματα ανθελληνικού μίσους, αλλά και σε άκρως φιλοτουρκικές εκδηλώσεις σημαίνει ότι ανήκεις σε συγκεκριμένο πολιτικό χώρο και έχεις πολιτικές βλέψεις...
Η Χαρά Νικοπούλου δεν έχει την ανάγκη καμίας πολιτικής ταμπέλας, γιατί δεν ανήκει πουθενά, παρά μόνον στην Ελλάδα και την ελληνική εκπαίδευση. Είναι η Ελληνίδα δασκάλα, με τη βροντερή φωνή και την καθάρια ψυχή, γαλουχημένη με τις αρχές και τα ιδανικά που της εμφύσησαν η δασκάλα μητέρα της και ο δικαστικός πατέρας της, τα οποία δεν είναι συνυφασμένα με τη θολότητα, την αθλιότητα και τη σκοτεινιά της πολιτικής».
ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΕΣ
Ο Νίκος Λυγερός ήταν εκεί, όπως και δεκάδες άλλοι συνέλληνες, ο Ευγένιος Χαϊτίδης από τις Σέρρες, ο Γιάννης Κουριανίδης από την «Ενδοχώρα» ο Βάϊος Πράντζος της ορθόδοξης ιεραποστολής Θεσσαλονίκης, ο Γιώργος Δουμουχτσίδης δημοτικός σύμβουλος Πεύκων, στελέχη του ΛΑΟΣ, ο βουλευτής του ΛΑΟΣ Ηλίας Πολατίδης, ο πρόεδρος του πομακικού συλλόγου Ξάνθης Ταχήρ Κόντε αλλά κι εκπρόσωποι του πατριωτικού συνδέσμου από την Λάρισα, ο πρόεδρος Στέλιος Χαμός, δημοσιογράφοι της Θράκης αλλά και τηλεοπτικά συνεργεία της Αθήνας και πολλοί άλλοι έδωσαν το παρόν τους.
Νίκος Λυγερός, καθηγητής παν/μίου, στρατηγικός σύμβουλος: «Η γιορτή χαρακτηρίζεται πρώτα από όλα από συγκίνηση. Ακούσαμε και μερικά τραγούδια που δυσκολευόμασταν να ακούσουμε και σε άλλες περιοχές της Ελλάδος, όπως του Μίκη Θεοδωράκη, χάρηκα που άκουσα τα παιδιά, είδα όλες αυτές τις μαμάδες να είναι εδώ κοντά στα παιδιά τους και όλοι αυτοί οι φίλοι που ήρθαν από όλα τα μέρη της Ελλάδος για να δώσουν το παρών σε μια εκδήλωση που είναι όχι μόνο σημαντική για το σχολείο αλλά και συμβολική για τα θέματα της Ελλάδος.
Η Χαρά Νικοπούλου είναι ένα σύμβολο εκπαιδευτικού, ασχέτως αν βάλλεται.
-Σωστά, για εμένα είναι πρώτα από όλα εκπαιδευτικός, είμαι και εγώ στο πανεπιστήμιο, αυτό που έχει σημασία πρώτα από όλα είναι το γνωστικό αντικείμενο. Το θέμα είναι ότι η Χαρά έχει τις αντοχές και την ανθεκτικότητα να αντέξει ένα ολόκληρο πλαίσιο που πάει και μερικές φορές δυστυχώς εκτός σχολικής μονάδας, αλλά αυτή μπόρεσε και το έκανε και βλέπω τώρα τα παιδιά πόσο χαίρονται και πόσο συγκινούνται με αυτή την εκδήλωση, νομίζω ότι πέτυχε αυτό που έπρεπε να κάνει, εμείς έπρεπε απλώς να συνεισφέρουμε.
Πιστεύετε ότι υπάρχει ρίζα, υπάρχει συνέχεια;
-Ναι, εγώ το βλέπω, το βλέπω από τα παιδιά, δεν θα έλεγα ότι είναι πολλές οι ρίζες, αλλά οι ρίζες δεν πρέπει να είναι πολλές, πρέπει απλώς να είναι βαθιές.
Ευγένιος Χαϊτίδης, πρ. βουλευτής Σερρών: «Εδώ ήρθαμε για να ζήσουμε Ελλάδα, την πραγματική, την γνήσια, την Ελλάδα που βγαίνει μέσα από τις ψυχές ορισμένων ανθρώπων όπως η Χαρά Νικοπούλου. Αξίζει έπαινος και σε εσάς προσωπικά και στην εφημερίδα «ΧΡΟΝΟΣ» και σε όσους συμπαραστέκονται, στον μεγάλο αυτό αγώνα που δίνει η Χαρά Νικοπούλου για το αυτονόητο, αυτή η περιοχή να βροντοφωνάξει ότι είναι Ελλάδα.
Σας βλέπουμε συγκινημένο.
-Ναι. Λυπάμαι που θα το πω, αλλά είναι ντροπή για όλους αυτούς οι οποίοι τουλάχιστον δεν συμπαραστέκονται στο έργο της Νικοπούλου, πολύ περισσότερο είναι απαράδεκτο να υπάρχει αυτή η στάση της κ. Δραγώνα και των προϊσταμένων της, οι οποίοι φαίνεται με την στάση τους ότι θέλουν να απαλείψουν ή να γκριζάρουν την λέξη Ελλάδα από ορισμένες περιοχές, όμως όλοι εμείς που είμαστε εδώ βροντοφωνούμε ότι η Θράκη όπως και όλη η υπόλοιπη Ελλάδα, είναι και θα παραμείνουν Ελλάδα».
http://www.xronos.gr/
Câteva cuvinte cu Părintele Cleopa Ilie-ianuarie1992
-Părinte arhimandrit Cleopa, am început parcurgerea anului mântuirii 1992.Am dori pentru călătorii acestei vieţi,pentru cititorii noştri un sfat...
R.Măi frate,Mântuitorul ne-a dat un sfat de folos pentru toate veacurile,când a zis :"Privegheaţi şi vă rugaţi că nu ştiţi ziua nici ceasul"...(Mt.24,13).Nu ne interesează pe noi sfârşitul lumii sau ce are să fie că zice Evanghelia, de ziua şi ceasul acela nici îngeri nu ştiu.Pe noi trebuie să ne intereseze clipa când ne ajunge plecarea de aici şi cum suntem pregătiţi pentru aceasta.Marele Vasilie a fost întrebat de filosoful Eumoniu : O, Vasile care-i cea mai mare înţelepciune de sub cer ? Şi a zis, Sfântul Vasile :"O, filosofule cea mai mare înţelepciune de sub cer este ca întodeauna să vezi moartea înaintea ta "!
Dumnzeu a înarmat cu această armă pe Adam în rai şi dacă ţineţi minte nu greşiţi.Dacă ştim că "plata păcatului este moartea", nu murim pentru că moartea, nu reprezintă nimic ci prin aceasta ne păzim de păcat.
-Pentru sfinţia voastră vedenia Sfântului Calinic în legătură cu acest an ce vă spune ?
R.Aşa cum a spus şi Sf.Nil Athonitul aici este vorba de mijlocul veacului al optălea în care vor fi semne apocaliptice despre înrăirea lumii.Se înrăieşte lumea dar şi peirea ei vine mai repede.Dumezeu ne-a dat viaţă ,ne-a dat minte,ne-a dat voie de sine stătătoare,ne-a dat cuvânt,ne-a dat tot ce a ştiut că ne trebuie ca un Prea Înţelept şi Atotbun, iar noi le punem pe acestea în slujba diavolilor.Dacă nu facem voia Domnului, facem voia celui rău.Şi atunci cu câtă dreptate vine bătaia lui Dumnezeu peste oameni.Sunt atâtea şi atâtea răutăţi şi noi închidem ochii şi nu recunoaştem.Să ne păzească mila Domnului !Nu ştim azi ,mâine plecăm.Să ne ajungă mila Sa şi să ne găsească sfârşitul cel bun în gândirea de Dumnezeu!Şi todeauna să zicem aşa :AZI PLEC!Fie,mila Domnului să ne pregătim şi să nu deznădăjduim!
-Aveţi ani mulţi de mănăstire .Ce reprezintă pentru Părintele Cleopa mănăstirea ?
R. Mănăstirile ştii ce sunt ? Spitale duhovniceşti.Toţi cei răniţi şi necăjiţi dacă vin în mănăstire şi vieţuiesc după rânduiala sfintelor canoane se vindecă pentru că aici sunt doctorii cei duhovniceşti,sunt preoţii,învăţăturile sfinte.Mai multe citiţi în predicile mele "Către monahi".
-Spuneţi-ne câteva nume de părinţi duhovniceşti cu viaţă deosebită pe care i-aţi cunoscut.
R.Îţi voi spune (pentru context) câţiva, care au spus ziua când au să moară.Cel dintâi a fost stareţul Ioanichie Moroi care într-o sâmbătă fiind cu epitrahilul pe gât de faţă cu părintele Chiric şi Ioil zice :frate dragă ,marţi mă duc la tata !Marţi mă duc la Tata! Mă întreb ce-o fi asta însă marţi pe la ora 10, îi spune Părintelui Ioil,mă duc să mă odihnesc şi culcându-se cu epitrahilul,a adormit în Domnul.Un altul Hrisostom Postolache căruia i-am fost duhonic mi-a spus cu 8 zile înainte.Apoi Mina Prodan de la M-rea Neamt tot aşa mi-a vorbit de o vedeia de asupra mănăstirii Neamţ în care un arhimandrit care-l cunoştea din tinereţe i-a zis : nu te teme Părinte ,mâine la ora 12 venim să te luăm lângă noi şi s-a împlinit acest lucru.Şi câţi alţii...dar mai vorbim altă dată.
-Ce să le spunem oamenilor potrivnici Bisericii ?
R.Uite ce frate ! Cei care sunt împotriva Bisericii, trebuie să ştie că Biserica este Trupul lui Hristos(Ef.1,23)şi toţi care se despart de Biserică şi toţi care urăsc Biserica s-au despărţit de Hristos şi urăsc pe Dumnezeu.Soarta lor este aceea despre care se spune :"Eu sunt buciumul,voi ramurile.Toată viţa care rămâne întru Mine aduce roadă,iar cealaltă se taie şi se aruncă.(In.15,5).
P.S.Luam acest interviu Părintelui în ian.1992 şi-l publicam în Credinţa neamului Anul III nr.33,p.2, cu aceeaşi dorinta de meditatie zilnică mai ales când mai trece câte un prag al vieţii.
http://biserica-savinesti.blogspot.com
έτι και έτι κλίναντες τα γόνατα,τού Κυρίου δεηθώμεν
H ζωή μου πέρασε τόσο μέσα στο αγαθό όσο και μέσα στην αμαρτία κια εξήντα χρόνια μ΄έκαναν να καταλάβω ποια είναι η δύναμη έχει η συνήθεια.
Κι η ψυχή κι ο νους μπορούν να αποκτήσουν συνήθεια.
Κι ό,τι συνηθίση ο άνθρωπος αυτό θα κάνη.
Αν συνηθίση στην αμαρτία, τότε θα έλκεται συνεχώς στην αμαρτία, και σ΄αυτό βοηθούν οι δαίμονες.
Αν πάλι συνηθίση στο αγαθό, τότε συνεργεί ο Θεός μετη Χάρη Του.
Έτσι αν συνηθίσης να προσεύχεσαι συνεχώς, ν αγαπάς τον πλησίον σου και να κλαίς στην προσευχή σου για όλο τον κόσμο, η ψυχή σου θα ελκύεται προς την προσευχής , τα δάκρυα και την αγάπη.
Κι αν συνηθίσης να δίνης ελεημοσύνη, να είσαι υπάκουος και ειλικρικνής στην εξομολόγηση ενώπιον τού πνευματικού, έτσι θα κάνης πάντοτε και με αυτό τον τρόπο θα βρής ανάπαυση στον Θεό.
Χαίρεται ο Κύριος μας, όταν εμείς χύνωμε δάκρυα στην προσευχή μας από αγάπη για τούς ανθρώπους και μάς εισακούει γεμάτος από έλεος.
«Ω Κύριε, δώσε μου δάκρυα, για να κλαίη η ψυχή μου μέρα και νύχτα από αγάπη για τον αδελφό».
Και να, ο Θεός εισακούει την προσευχή και δίνει στην ψυχή άφθονα δάκρυα για όλο τον κόσμο.
(ο γέροντας Σιλουανός , σελ 506-507, ΙΜ.Τιμίου Προδρόμου Έσσεξ 1970
http://misha.pblogs.gr
μένει μόνο η προσευχή και η αγάπη
Περί του οσίου Σιλουανού του Αθωνίτου *
του αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς,
μητροπολίτου Αχρίδος
Όταν κάποιος επισκεφθή το Άγιον Όρος και δη τους ταπεινούς καλογήρους, μπορεί να συλλογισθή και να σκεφθή ότι αυτοί τεμπέλικη ζωή και χωρίς σκοπό. Αυτό φαίνεται έτσι, όταν κάποιος βλέπει τα πράγματα εξωτερικά. Γιατί λίγοι είναι εκείνοι που θα μπορούσαν να καταλάβουν το φοβερό και χωρίς διακοπή πόλεμο που γίνεται μέσα στις ψυχές των μοναχών.
Αυτός ο πόλεμος είναι σχεδόν υπερφυσικός, αόρατος και (διεξάγεται) όχι μόνο εναντίον των δαιμονικών δυνάμεων των αρχόντων του σκότους, αλλά για τους αρχαρίους και εναντίον της σαρκός, δηλαδή κατά της σαρκικής επιθυμίας και των παθών.
Στα γραπτά του ο πατήρ Σιλουανός περιγράφει πως αυτός ο πόλεμος τον έφερε στην απόγνωση και σχεδόν μέχρι την αυτοκτονία. Η Παναγία Θεοτόκος φανερώθηκε σ’ αυτόν όταν περνούσε το δυσκολότερο πόλεμο κατά των παθών και τον απεκάθηρε από τις ακαθαρσίες, τις σαρκικές επιθυμίες και τους λογισμούς. Ο Χριστός φανερώθηκε σ’ αυτόν και τον ενδυνάμωσε, ώστε να νικήση και να βασιλεύση επάνω στους γήινους λογισμούς και τα πονηρά πνεύματα. Και έτσι αφού πέρασε ένα τέταρτο αιώνος με δυνατό και κοπιαστικό πόλεμο, έφθασε στη νίκη. Ενώ μέχρι τότε αναζητούσε τον Θεό, έφθασε στην θεογνωσία, και από μαθητής, έγινε δάσκαλος.
Ο Γέροντας Σιλουανός ήταν και δικός μου δάσκαλος. Μία φορά τον ρώτησα: «Πάτερ Σιλουανέ, μήπως αυτός ο πολύς κόσμος φέρνει ταραχή στον νου σας και στην προσευχή σας; Δεν θα ήταν καλύτερα για σας να πάτε σ’ ένα ασκητήριο στα Καρούλια και εκεί να ζήτε μέσα στην ειρήνη, όπως ο π. Αρτέμιος, ο π. Δωρόθεος και ο π. Καλλίνικος; Είτε να ζήτε σ’ ένα απομονωμένο σπήλαιο, όπως ο π. Γοργόνιος;». «Εγώ ζω στο σπήλαιο», μου απάντησε ο π. Σιλουανός. «Το σώμα μου είναι το σπήλαιο της ψυχής μου. Και η ψυχή μου είναι σπήλαιο του Αγίου Πνεύματος. Και εγώ αγαπώ τον λαό του Θεού και τον διακονώ, χωρίς να βγαίνω από το σπήλαιό μου».
Παρά τη προθυμία του να διακονή τον κάθε ένα και την θαυμαστή μετριοφροσύνη και την πρόθυμη φιλοστοργία του, μιλούσε για τον Θεό με εξαίρετο ενθουσιασμό και με την παρρησία που θα μιλούσε κάποιος για ένα φίλο του: «Εγώ γνωρίζω τον Θεό. Αυτός είναι φιλόστοργος, αγαθός, ταχύς εις βοήθειαν». Όταν τα έλεγε αυτά ο Γέροντας, κάποιος μοναχός, ο π. Θεοφάνης, τα άκουγε με φόβο και σκεπτόταν ότι ο Σιλουανός είχε χάσει το φόβο του Θεού. Αργότερα όμως, όταν διάβασε τα συγγράμματα του π. Σιλουανού, ο π. Θεοφάνης άλλαξε γνώμη και είπε: «Ο π. Σιλουανός προχώρησε και έφθασε στα μέτρα των Πατέρων της Εκκλησίας».
Εγώ νομίζω ότι τα κείμενα του πατρός Σιλουανού θα έπρεπε να πάρουν θέση ανάμεσα στα βιβλία της ψυχολογίας. Αν και για κανένα άλλο λόγο, τουλάχιστον για να επιβεβαιώσουν ότι (ο συγγραφέας τους) ήταν ένας πνευματικός πολεμιστής του 20ου αιώνος και για να επικυρώσουν όσα εδίδαξαν και έγραψαν δοξασμένοι Πατέρες της Εκκλησίας.
Υπάρχει και κάτι καινούριο ανάμεσα στις διδαχές του πατρός Σιλουανού: «Κράτα τον νου σου στον Άδη και μην απελπίζεσαι». Εκφράζει (με το λόγο αυτό) μία παρότρυνση και υπόμνηση κατά της μελαγχολίας και της ακηδίας. Εγώ προσωπικά ποτέ δεν άκουσα τέτοια λόγια.
Σπουδαία είναι και η άλλη έκφρασις: «Η αγάπη είναι ανώτερη από τη γνώση (γνωσιολογία)». Αυτή είναι η καθημερινή και θεμελιώδης διδασκαλία του αγίου Σιλουανού.
Με την αγάπη του, που συνοδευόταν από την μετά δακρύων προσευχή του, συγχωρούσε τις αμαρτίες των αμαρτωλών, στήριζε τους αδυνάτους, διόρθωνε αυτούς που έκαναν πονηρά έργα, θεράπευε τους αρρώστους, ειρήνευε τους ανέμους. Στο μοναστήρι έκανε κοπιαστική εργασία. Είχε την αποθήκη με τα βαριά αντικείμενα.
Κάποτε του είπα ότι οι Ρώσοι μοναχοί βρίσκονταν σε μεγάλη ταραχή, λόγω της τυραννίας των μπολσεβίκων στην ρωσική εκκλησία του Θεού. Τότε αυτός απήντησε: «Και εγώ στην αρχή είχα ταραχή γι’ αυτό το θέμα. Μετά όμως από πολλή προσευχή μου ήρθαν οι εξής λογισμοί: ";Ο Κύριος αγαπά ανέκφραστα όλους";. Εκείνος γνωρίζει τα σχέδια όλων και τον καιρό του καθενός. Ο Κύριος επέτρεψε τον διωγμό στο Ρωσικό λαό για κάποιο μελλοντικό καλό. Εγώ δεν μπορώ να το καταλάβω ούτε να το σταματήσω. Αυτά λέω στους αδελφούς που έχουν ταραχή: ";Εσείς μπορείτε να βοηθήσετε την Ρωσία μόνο με την προσευχή και την αγάπη. Μου μένει μόνο η προσευχή και η αγάπη.Ο θυμός και οι κραυγές εναντίον των άθεων δεν διορθώνουν τα πράγματα";».
* Περιοδικό Πρωτάτον, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2007
http://misha.pblogs.gr
του αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς,
μητροπολίτου Αχρίδος
Όταν κάποιος επισκεφθή το Άγιον Όρος και δη τους ταπεινούς καλογήρους, μπορεί να συλλογισθή και να σκεφθή ότι αυτοί τεμπέλικη ζωή και χωρίς σκοπό. Αυτό φαίνεται έτσι, όταν κάποιος βλέπει τα πράγματα εξωτερικά. Γιατί λίγοι είναι εκείνοι που θα μπορούσαν να καταλάβουν το φοβερό και χωρίς διακοπή πόλεμο που γίνεται μέσα στις ψυχές των μοναχών.
Αυτός ο πόλεμος είναι σχεδόν υπερφυσικός, αόρατος και (διεξάγεται) όχι μόνο εναντίον των δαιμονικών δυνάμεων των αρχόντων του σκότους, αλλά για τους αρχαρίους και εναντίον της σαρκός, δηλαδή κατά της σαρκικής επιθυμίας και των παθών.
Στα γραπτά του ο πατήρ Σιλουανός περιγράφει πως αυτός ο πόλεμος τον έφερε στην απόγνωση και σχεδόν μέχρι την αυτοκτονία. Η Παναγία Θεοτόκος φανερώθηκε σ’ αυτόν όταν περνούσε το δυσκολότερο πόλεμο κατά των παθών και τον απεκάθηρε από τις ακαθαρσίες, τις σαρκικές επιθυμίες και τους λογισμούς. Ο Χριστός φανερώθηκε σ’ αυτόν και τον ενδυνάμωσε, ώστε να νικήση και να βασιλεύση επάνω στους γήινους λογισμούς και τα πονηρά πνεύματα. Και έτσι αφού πέρασε ένα τέταρτο αιώνος με δυνατό και κοπιαστικό πόλεμο, έφθασε στη νίκη. Ενώ μέχρι τότε αναζητούσε τον Θεό, έφθασε στην θεογνωσία, και από μαθητής, έγινε δάσκαλος.
Ο Γέροντας Σιλουανός ήταν και δικός μου δάσκαλος. Μία φορά τον ρώτησα: «Πάτερ Σιλουανέ, μήπως αυτός ο πολύς κόσμος φέρνει ταραχή στον νου σας και στην προσευχή σας; Δεν θα ήταν καλύτερα για σας να πάτε σ’ ένα ασκητήριο στα Καρούλια και εκεί να ζήτε μέσα στην ειρήνη, όπως ο π. Αρτέμιος, ο π. Δωρόθεος και ο π. Καλλίνικος; Είτε να ζήτε σ’ ένα απομονωμένο σπήλαιο, όπως ο π. Γοργόνιος;». «Εγώ ζω στο σπήλαιο», μου απάντησε ο π. Σιλουανός. «Το σώμα μου είναι το σπήλαιο της ψυχής μου. Και η ψυχή μου είναι σπήλαιο του Αγίου Πνεύματος. Και εγώ αγαπώ τον λαό του Θεού και τον διακονώ, χωρίς να βγαίνω από το σπήλαιό μου».
Παρά τη προθυμία του να διακονή τον κάθε ένα και την θαυμαστή μετριοφροσύνη και την πρόθυμη φιλοστοργία του, μιλούσε για τον Θεό με εξαίρετο ενθουσιασμό και με την παρρησία που θα μιλούσε κάποιος για ένα φίλο του: «Εγώ γνωρίζω τον Θεό. Αυτός είναι φιλόστοργος, αγαθός, ταχύς εις βοήθειαν». Όταν τα έλεγε αυτά ο Γέροντας, κάποιος μοναχός, ο π. Θεοφάνης, τα άκουγε με φόβο και σκεπτόταν ότι ο Σιλουανός είχε χάσει το φόβο του Θεού. Αργότερα όμως, όταν διάβασε τα συγγράμματα του π. Σιλουανού, ο π. Θεοφάνης άλλαξε γνώμη και είπε: «Ο π. Σιλουανός προχώρησε και έφθασε στα μέτρα των Πατέρων της Εκκλησίας».
Εγώ νομίζω ότι τα κείμενα του πατρός Σιλουανού θα έπρεπε να πάρουν θέση ανάμεσα στα βιβλία της ψυχολογίας. Αν και για κανένα άλλο λόγο, τουλάχιστον για να επιβεβαιώσουν ότι (ο συγγραφέας τους) ήταν ένας πνευματικός πολεμιστής του 20ου αιώνος και για να επικυρώσουν όσα εδίδαξαν και έγραψαν δοξασμένοι Πατέρες της Εκκλησίας.
Υπάρχει και κάτι καινούριο ανάμεσα στις διδαχές του πατρός Σιλουανού: «Κράτα τον νου σου στον Άδη και μην απελπίζεσαι». Εκφράζει (με το λόγο αυτό) μία παρότρυνση και υπόμνηση κατά της μελαγχολίας και της ακηδίας. Εγώ προσωπικά ποτέ δεν άκουσα τέτοια λόγια.
Σπουδαία είναι και η άλλη έκφρασις: «Η αγάπη είναι ανώτερη από τη γνώση (γνωσιολογία)». Αυτή είναι η καθημερινή και θεμελιώδης διδασκαλία του αγίου Σιλουανού.
Με την αγάπη του, που συνοδευόταν από την μετά δακρύων προσευχή του, συγχωρούσε τις αμαρτίες των αμαρτωλών, στήριζε τους αδυνάτους, διόρθωνε αυτούς που έκαναν πονηρά έργα, θεράπευε τους αρρώστους, ειρήνευε τους ανέμους. Στο μοναστήρι έκανε κοπιαστική εργασία. Είχε την αποθήκη με τα βαριά αντικείμενα.
Κάποτε του είπα ότι οι Ρώσοι μοναχοί βρίσκονταν σε μεγάλη ταραχή, λόγω της τυραννίας των μπολσεβίκων στην ρωσική εκκλησία του Θεού. Τότε αυτός απήντησε: «Και εγώ στην αρχή είχα ταραχή γι’ αυτό το θέμα. Μετά όμως από πολλή προσευχή μου ήρθαν οι εξής λογισμοί: ";Ο Κύριος αγαπά ανέκφραστα όλους";. Εκείνος γνωρίζει τα σχέδια όλων και τον καιρό του καθενός. Ο Κύριος επέτρεψε τον διωγμό στο Ρωσικό λαό για κάποιο μελλοντικό καλό. Εγώ δεν μπορώ να το καταλάβω ούτε να το σταματήσω. Αυτά λέω στους αδελφούς που έχουν ταραχή: ";Εσείς μπορείτε να βοηθήσετε την Ρωσία μόνο με την προσευχή και την αγάπη. Μου μένει μόνο η προσευχή και η αγάπη.Ο θυμός και οι κραυγές εναντίον των άθεων δεν διορθώνουν τα πράγματα";».
* Περιοδικό Πρωτάτον, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2007
http://misha.pblogs.gr
Η αγάπη είναι ανώτερη από τη γνώση
Περί του οσίου Σιλουανού του Αθωνίτου *
του αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς,
μητροπολίτου Αχρίδος
Όταν κάποιος επισκεφθή το Άγιον Όρος και δη τους ταπεινούς καλογήρους, μπορεί να συλλογισθή και να σκεφθή ότι αυτοί τεμπέλικη ζωή και χωρίς σκοπό. Αυτό φαίνεται έτσι, όταν κάποιος βλέπει τα πράγματα εξωτερικά. Γιατί λίγοι είναι εκείνοι που θα μπορούσαν να καταλάβουν το φοβερό και χωρίς διακοπή πόλεμο που γίνεται μέσα στις ψυχές των μοναχών.
Αυτός ο πόλεμος είναι σχεδόν υπερφυσικός, αόρατος και (διεξάγεται) όχι μόνο εναντίον των δαιμονικών δυνάμεων των αρχόντων του σκότους, αλλά για τους αρχαρίους και εναντίον της σαρκός, δηλαδή κατά της σαρκικής επιθυμίας και των παθών.
Στα γραπτά του ο πατήρ Σιλουανός περιγράφει πως αυτός ο πόλεμος τον έφερε στην απόγνωση και σχεδόν μέχρι την αυτοκτονία. Η Παναγία Θεοτόκος φανερώθηκε σ’ αυτόν όταν περνούσε το δυσκολότερο πόλεμο κατά των παθών και τον απεκάθηρε από τις ακαθαρσίες, τις σαρκικές επιθυμίες και τους λογισμούς. Ο Χριστός φανερώθηκε σ’ αυτόν και τον ενδυνάμωσε, ώστε να νικήση και να βασιλεύση επάνω στους γήινους λογισμούς και τα πονηρά πνεύματα. Και έτσι αφού πέρασε ένα τέταρτο αιώνος με δυνατό και κοπιαστικό πόλεμο, έφθασε στη νίκη. Ενώ μέχρι τότε αναζητούσε τον Θεό, έφθασε στην θεογνωσία, και από μαθητής, έγινε δάσκαλος.
Ο Γέροντας Σιλουανός ήταν και δικός μου δάσκαλος. Μία φορά τον ρώτησα: «Πάτερ Σιλουανέ, μήπως αυτός ο πολύς κόσμος φέρνει ταραχή στον νου σας και στην προσευχή σας; Δεν θα ήταν καλύτερα για σας να πάτε σ’ ένα ασκητήριο στα Καρούλια και εκεί να ζήτε μέσα στην ειρήνη, όπως ο π. Αρτέμιος, ο π. Δωρόθεος και ο π. Καλλίνικος; Είτε να ζήτε σ’ ένα απομονωμένο σπήλαιο, όπως ο π. Γοργόνιος;». «Εγώ ζω στο σπήλαιο», μου απάντησε ο π. Σιλουανός. «Το σώμα μου είναι το σπήλαιο της ψυχής μου. Και η ψυχή μου είναι σπήλαιο του Αγίου Πνεύματος. Και εγώ αγαπώ τον λαό του Θεού και τον διακονώ, χωρίς να βγαίνω από το σπήλαιό μου».
Παρά τη προθυμία του να διακονή τον κάθε ένα και την θαυμαστή μετριοφροσύνη και την πρόθυμη φιλοστοργία του, μιλούσε για τον Θεό με εξαίρετο ενθουσιασμό και με την παρρησία που θα μιλούσε κάποιος για ένα φίλο του: «Εγώ γνωρίζω τον Θεό. Αυτός είναι φιλόστοργος, αγαθός, ταχύς εις βοήθειαν». Όταν τα έλεγε αυτά ο Γέροντας, κάποιος μοναχός, ο π. Θεοφάνης, τα άκουγε με φόβο και σκεπτόταν ότι ο Σιλουανός είχε χάσει το φόβο του Θεού. Αργότερα όμως, όταν διάβασε τα συγγράμματα του π. Σιλουανού, ο π. Θεοφάνης άλλαξε γνώμη και είπε: «Ο π. Σιλουανός προχώρησε και έφθασε στα μέτρα των Πατέρων της Εκκλησίας».
Εγώ νομίζω ότι τα κείμενα του πατρός Σιλουανού θα έπρεπε να πάρουν θέση ανάμεσα στα βιβλία της ψυχολογίας. Αν και για κανένα άλλο λόγο, τουλάχιστον για να επιβεβαιώσουν ότι (ο συγγραφέας τους) ήταν ένας πνευματικός πολεμιστής του 20ου αιώνος και για να επικυρώσουν όσα εδίδαξαν και έγραψαν δοξασμένοι Πατέρες της Εκκλησίας.
Υπάρχει και κάτι καινούριο ανάμεσα στις διδαχές του πατρός Σιλουανού: «Κράτα τον νου σου στον Άδη και μην απελπίζεσαι». Εκφράζει (με το λόγο αυτό) μία παρότρυνση και υπόμνηση κατά της μελαγχολίας και της ακηδίας. Εγώ προσωπικά ποτέ δεν άκουσα τέτοια λόγια.
Σπουδαία είναι και η άλλη έκφρασις: «Η αγάπη είναι ανώτερη από τη γνώση (γνωσιολογία)». Αυτή είναι η καθημερινή και θεμελιώδης διδασκαλία του αγίου Σιλουανού.
Με την αγάπη του, που συνοδευόταν από την μετά δακρύων προσευχή του, συγχωρούσε τις αμαρτίες των αμαρτωλών, στήριζε τους αδυνάτους, διόρθωνε αυτούς που έκαναν πονηρά έργα, θεράπευε τους αρρώστους, ειρήνευε τους ανέμους. Στο μοναστήρι έκανε κοπιαστική εργασία. Είχε την αποθήκη με τα βαριά αντικείμενα.
Κάποτε του είπα ότι οι Ρώσοι μοναχοί βρίσκονταν σε μεγάλη ταραχή, λόγω της τυραννίας των μπολσεβίκων στην ρωσική εκκλησία του Θεού. Τότε αυτός απήντησε: «Και εγώ στην αρχή είχα ταραχή γι’ αυτό το θέμα. Μετά όμως από πολλή προσευχή μου ήρθαν οι εξής λογισμοί: ";Ο Κύριος αγαπά ανέκφραστα όλους";. Εκείνος γνωρίζει τα σχέδια όλων και τον καιρό του καθενός. Ο Κύριος επέτρεψε τον διωγμό στο Ρωσικό λαό για κάποιο μελλοντικό καλό. Εγώ δεν μπορώ να το καταλάβω ούτε να το σταματήσω. Μου μένει μόνο η προσευχή και η αγάπη. Αυτά λέω στους αδελφούς που έχουν ταραχή: ";Εσείς μπορείτε να βοηθήσετε την Ρωσία μόνο με την προσευχή και την αγάπη. Ο θυμός και οι κραυγές εναντίον των άθεων δεν διορθώνουν τα πράγματα";».
* Περιοδικό Πρωτάτον, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2007
http://misha.pblogs.gr
του αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς,
μητροπολίτου Αχρίδος
Όταν κάποιος επισκεφθή το Άγιον Όρος και δη τους ταπεινούς καλογήρους, μπορεί να συλλογισθή και να σκεφθή ότι αυτοί τεμπέλικη ζωή και χωρίς σκοπό. Αυτό φαίνεται έτσι, όταν κάποιος βλέπει τα πράγματα εξωτερικά. Γιατί λίγοι είναι εκείνοι που θα μπορούσαν να καταλάβουν το φοβερό και χωρίς διακοπή πόλεμο που γίνεται μέσα στις ψυχές των μοναχών.
Αυτός ο πόλεμος είναι σχεδόν υπερφυσικός, αόρατος και (διεξάγεται) όχι μόνο εναντίον των δαιμονικών δυνάμεων των αρχόντων του σκότους, αλλά για τους αρχαρίους και εναντίον της σαρκός, δηλαδή κατά της σαρκικής επιθυμίας και των παθών.
Στα γραπτά του ο πατήρ Σιλουανός περιγράφει πως αυτός ο πόλεμος τον έφερε στην απόγνωση και σχεδόν μέχρι την αυτοκτονία. Η Παναγία Θεοτόκος φανερώθηκε σ’ αυτόν όταν περνούσε το δυσκολότερο πόλεμο κατά των παθών και τον απεκάθηρε από τις ακαθαρσίες, τις σαρκικές επιθυμίες και τους λογισμούς. Ο Χριστός φανερώθηκε σ’ αυτόν και τον ενδυνάμωσε, ώστε να νικήση και να βασιλεύση επάνω στους γήινους λογισμούς και τα πονηρά πνεύματα. Και έτσι αφού πέρασε ένα τέταρτο αιώνος με δυνατό και κοπιαστικό πόλεμο, έφθασε στη νίκη. Ενώ μέχρι τότε αναζητούσε τον Θεό, έφθασε στην θεογνωσία, και από μαθητής, έγινε δάσκαλος.
Ο Γέροντας Σιλουανός ήταν και δικός μου δάσκαλος. Μία φορά τον ρώτησα: «Πάτερ Σιλουανέ, μήπως αυτός ο πολύς κόσμος φέρνει ταραχή στον νου σας και στην προσευχή σας; Δεν θα ήταν καλύτερα για σας να πάτε σ’ ένα ασκητήριο στα Καρούλια και εκεί να ζήτε μέσα στην ειρήνη, όπως ο π. Αρτέμιος, ο π. Δωρόθεος και ο π. Καλλίνικος; Είτε να ζήτε σ’ ένα απομονωμένο σπήλαιο, όπως ο π. Γοργόνιος;». «Εγώ ζω στο σπήλαιο», μου απάντησε ο π. Σιλουανός. «Το σώμα μου είναι το σπήλαιο της ψυχής μου. Και η ψυχή μου είναι σπήλαιο του Αγίου Πνεύματος. Και εγώ αγαπώ τον λαό του Θεού και τον διακονώ, χωρίς να βγαίνω από το σπήλαιό μου».
Παρά τη προθυμία του να διακονή τον κάθε ένα και την θαυμαστή μετριοφροσύνη και την πρόθυμη φιλοστοργία του, μιλούσε για τον Θεό με εξαίρετο ενθουσιασμό και με την παρρησία που θα μιλούσε κάποιος για ένα φίλο του: «Εγώ γνωρίζω τον Θεό. Αυτός είναι φιλόστοργος, αγαθός, ταχύς εις βοήθειαν». Όταν τα έλεγε αυτά ο Γέροντας, κάποιος μοναχός, ο π. Θεοφάνης, τα άκουγε με φόβο και σκεπτόταν ότι ο Σιλουανός είχε χάσει το φόβο του Θεού. Αργότερα όμως, όταν διάβασε τα συγγράμματα του π. Σιλουανού, ο π. Θεοφάνης άλλαξε γνώμη και είπε: «Ο π. Σιλουανός προχώρησε και έφθασε στα μέτρα των Πατέρων της Εκκλησίας».
Εγώ νομίζω ότι τα κείμενα του πατρός Σιλουανού θα έπρεπε να πάρουν θέση ανάμεσα στα βιβλία της ψυχολογίας. Αν και για κανένα άλλο λόγο, τουλάχιστον για να επιβεβαιώσουν ότι (ο συγγραφέας τους) ήταν ένας πνευματικός πολεμιστής του 20ου αιώνος και για να επικυρώσουν όσα εδίδαξαν και έγραψαν δοξασμένοι Πατέρες της Εκκλησίας.
Υπάρχει και κάτι καινούριο ανάμεσα στις διδαχές του πατρός Σιλουανού: «Κράτα τον νου σου στον Άδη και μην απελπίζεσαι». Εκφράζει (με το λόγο αυτό) μία παρότρυνση και υπόμνηση κατά της μελαγχολίας και της ακηδίας. Εγώ προσωπικά ποτέ δεν άκουσα τέτοια λόγια.
Σπουδαία είναι και η άλλη έκφρασις: «Η αγάπη είναι ανώτερη από τη γνώση (γνωσιολογία)». Αυτή είναι η καθημερινή και θεμελιώδης διδασκαλία του αγίου Σιλουανού.
Με την αγάπη του, που συνοδευόταν από την μετά δακρύων προσευχή του, συγχωρούσε τις αμαρτίες των αμαρτωλών, στήριζε τους αδυνάτους, διόρθωνε αυτούς που έκαναν πονηρά έργα, θεράπευε τους αρρώστους, ειρήνευε τους ανέμους. Στο μοναστήρι έκανε κοπιαστική εργασία. Είχε την αποθήκη με τα βαριά αντικείμενα.
Κάποτε του είπα ότι οι Ρώσοι μοναχοί βρίσκονταν σε μεγάλη ταραχή, λόγω της τυραννίας των μπολσεβίκων στην ρωσική εκκλησία του Θεού. Τότε αυτός απήντησε: «Και εγώ στην αρχή είχα ταραχή γι’ αυτό το θέμα. Μετά όμως από πολλή προσευχή μου ήρθαν οι εξής λογισμοί: ";Ο Κύριος αγαπά ανέκφραστα όλους";. Εκείνος γνωρίζει τα σχέδια όλων και τον καιρό του καθενός. Ο Κύριος επέτρεψε τον διωγμό στο Ρωσικό λαό για κάποιο μελλοντικό καλό. Εγώ δεν μπορώ να το καταλάβω ούτε να το σταματήσω. Μου μένει μόνο η προσευχή και η αγάπη. Αυτά λέω στους αδελφούς που έχουν ταραχή: ";Εσείς μπορείτε να βοηθήσετε την Ρωσία μόνο με την προσευχή και την αγάπη. Ο θυμός και οι κραυγές εναντίον των άθεων δεν διορθώνουν τα πράγματα";».
* Περιοδικό Πρωτάτον, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2007
http://misha.pblogs.gr
Πέμπτη 17 Ιουνίου 2010
قهوة صباحيّة
لم أعد أصادف ناساً في الطريق
لا أصادف حتّى طرقات
بل مهناً فوق مهنٍ
رفوف اختصاصات صارت البنايات
مهناً مع الهويّة على الصدر.
في المقاهي لا كراسي للنَكِرات
بل مهنٌ تعقد هدنةً
على القهوة الصباحيّة
من أغرب المِهَن حتّى تلك المُعتادة
حساباتٌ مفلسة في المريء.
لم أعد أصادف أصدقاء في الطريق
في البيت فقط أصادف صُوَر الأصدقاء.
ينظرون بغرابة إلى ذاتهم
لم تردَّ الدين
يطوفون العالم
وهم بعدُ ملتصقون بزجاج الحافلة.
لم أعد أصادف القمر والليل في الطرقات
وسْط الإنارات لا أصادف سهر الله.
في البيت فقط يأتي في الليل القمرْ
مع ولد لا يقول اسمَهْ.
يقلّبان صُوَراً وأوراقاً
ووجوهي تنام على القمرْ.
باسيليس لاذاس
أوقيانوسُ قطرةٍ
Δυό μέρες για δυό ισάγγελους ρώσους
«Το 1968 είχε προαισθανθή πια τον θάνατο του, γιατί συνέχεια ανέφερε για τον θάνατο. Τον είχαν εγκαταλείψει και οι λίγες σωματικές του δυνάμεις. Μετά της Παναγίας(τον Δεκαπενταύγουστο) είχε πέσει στο κρεβάτι και έπινε μόνο νερό, γιατί καιγόταν εσωτερικά. Παρόλο πού βρισκόταν σ΄ αυτή την κατάσταση, πάλι δεν ήθελε να μένη άνθρωπος κοντά του, για να μη τον περισπά στην αδιάλειπτη προσευχή του.
Όταν είχε πλησιάσει η τελευταία εβδομάδα της ζωής του επί της γης, τότε μου είπε να καθήσω κοντά του, γιατί θα αποχωριζόμασταν πια, αφού θα έφευγε εκείνος για την αληθινή ζωή. Ακόμη και αυτές τις δέκα ήμερες δεν με άφηνε να μένω συνέχεια κοντά του, αλλά μου έλεγε να πηγαίνω στο διπλανό κελλάκι, για να προσεύχωμαι κι εγώ μετά από την μικρή βοήθεια πού του πρόσφερα. Φυσικά, δεν είχα τα απαιτούμενα για να τον ανακουφίσω όσο έπρεπε, αλλά, επειδή δεν είχε ανακουφισθή ποτέ το ταλαιπωρημένο του σώμα, και ή ελάχιστη βοήθεια του φαινόταν πολύ μεγάλη.
Μια μέρα, είχα οικονομήσει δύο λεμόνια και του έκανα μια λεμονάδα. Μόλις ήπιε λίγο δροσίστηκε και με κοιτούσε παράξενα.
-Πά-πά-πά, παιδί μου! αυτό το νερό είναι πολύ καλό! Που το βρήκες; Ό Χριστός να σου δώση σαράντα χρυσά στεφάνια.
Φαίνεται δεν είχε πιή ποτέ λεμονάδα ή είχε πιή, όταν ήταν πολύ μικρός, και είχε ξεχάσει την γεύση της.
Επειδή ήταν ακίνητος πια στο κρεβάτι, γιατί είχε παραδώσει σ' αυτό τις λίγες του σωματικές δυνάμεις και δεν μπορούσε να σηκωθή να πάη στο Ναό του Τιμίου Σταυρού, όπου λειτουργούσε με ευλάβεια χρόνια ολόκληρα, μου ζήτησε να του φέρω τον Σταυρό από την Αγία Τράπεζα για παρηγοριά. Όταν είδε τον Σταυρό, γυάλισαν τα μάτια του και, αφού τον ασπάσθηκε με ευλάβεια, τον κρατούσε σφιχτά στο χέρι του με όλη την δύναμη πού του είχε απομείνει. Είχα δέσει και ένα κλωνάρι βασιλικό στον Σταυρό και του έλεγα:
-Μυρίζει καλά, Γέροντα; Εκείνος μου απαντούσε:
- Ό Παράδεισος, παιδί μου, μυρίζει πολύ καλύτερα.
Μια μέρα από εκείνες τις τελευταίες του, είχα βγει έξω, για να του φέρω λίγο νερό. Όταν άνοιξα μετά και μπήκα στο κελλί του, με κοιτούσε παράξενα και μου λέγει:
- Εσύ, ο Άγιος Σέργιος είσαι;
- Όχι, Γέροντα, είμαι ο Παΐσιος.
-Τώρα, παιδί μου, ήταν εδώ ή Παναγία, ο Άγιος Σέργιος και ο Άγιος Σεραφείμ. Που πήγαν; Κατάλαβα ότι κάτι γίνεται και τον ρώτησα:
- Τι σου είπε ή Παναγία;
-Θα πέραση η Πανήγυρη και μετά θα με πάρη.
Ήταν απόγευμα, παραμονή του Γενεθλίου της Θεοτόκου, 7 Σεπτεμβρίου του 1968 και μετά από τρεις ήμερες, στις 10 Σεπτεμβρίου, αναπαύθηκε εν Κυρίω.
Την προτελευταία ήμερα μου είχε πει ο Γέροντας:
- Αύριο θα πεθάνω και θέλω να μη κοιμηθής, για να σε ευλογήσω.
Εγώ τον λυπόμουνα εκείνο το βράδυ, πού κουραζόταν, γιατί συνέχεια τρεις ώρες είχε τα χέρια του επάνω στο κεφάλι μου, με ευλογούσε και με ασπαζόταν για τελευταία φορά. Για να έκφραση και την ευγνωμοσύνη του για το λίγο νερό πού του είχα δώσει στα τελευταία του, μου έλεγε:
- Γλυκό μου Παΐσιο, εμείς, παιδί μου, θα έχουμε αγάπη εις αιώνας αιώνων, η αγάπη είναι ακριβή η δική μας. Εσύ θα κάνης ευχή από εδώ, και εγώ θα κάνω από τον Ουρανό. Πιστεύω ότι θα με ελεήση ο Θεός, γιατί εξήντα χρόνια, παιδί μου, Καλόγηρος, συνέχεια έλεγα Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με.
Έλεγε επίσης:
- Εγώ θα λειτουργώ πια στον Παράδεισο. Εσύ να κάνης ευχή από εδώ, και εγώ θα έρχωμαι κάθε χρόνο να σε βλέπω. Εάν εσύ θα καθήσης στό Κελλί αυτό, εγώ θα έχω χαρά, αλλά όπως ο Θεός θέλει, παιδί μου. Σου έχω και κουμπάνια, για τρία χρόνια κονσέρβες, και μου έδειχνε, δίπλα, έξι μικρά κουτιά σαρδέλες και αλλά τέσσερα κουτιά καλαμάρια, πού τα είχε φέρει κάποιος από καιρό, και έμειναν στην ίδια θέση, όπου τα είχε αφήσει ο επισκέπτης τότε. (Για μένα αυτές οι κονσέρβες δεν έφθαναν ούτε για μια εβδομάδα).
Ξανά επανελάμβανε ο Γέροντας:
- Εμείς, παιδί μου, θα έχουμε ακριβή αγάπη εις αιώνας αιώνων, και θα έρχωμαι κάθε χρόνο να σε βλέπω, και τα μάτια του έτρεχαν δάκρυα συνέχεια.
Είναι αλήθεια ότι εκείνες οι δέκα τελευταίες ήμερες πού παρέμεινα κοντά του, ήταν η μεγαλύτερη ευλογία του Θεού για μένα, γιατί βοηθήθηκα περισσότερο από κάθε άλλη φορά, Αφού μου δόθηκε η ευκαιρία να τον ζήσω λίγο από κοντά και να τον γνωρίσω καλύτερα. Αυτό πού μου έκανε μεγαλύτερη εντύπωση ήταν το πόσο στα ζεστα είχε πάρει το θέμα της σωτηρίας της ψυχής! Δίπλα από το κρεβάτι του είχε έτοιμες επιστολές, για να τις ταχυδρομήσω, μόλις πεθάνη, σε γνωστούς του Επισκόπους, για να τον μνημονεύουν. Επίσης μου έδωσε εντολή να φέρω Επίσκοπο να τον διάβαση στον τάφο και να τον αφήσω εκεί - να μη του κάνω την εκταφή - μέχρι την Δευτέρα Παρουσία του Χρίστου.
Είχα ειδοποιήσει εν τω μεταξύ στο Μοναστήρι ότι είναι πια στα τελευταία του ο Παπα - Τυχών, και ήρθε ο Πατήρ Βασίλειος, για να τον ετοιμάσουμε. Έβλεπες πια σιγά - σιγά να σβήνη ο Γέροντας, σαν το κανδήλι, πού τελειώνει το λάδι από την κούπα και μένει λίγο στο φυτίλι, και κάνει τις τελευταίες του αναλαμπές.
Έτσι μας έφυγε η αγιασμένη του ψυχή και μας άφησε το σώμα του και ένα μεγάλο κενό. Τον ετοιμάσαμε οι δυο μας και ειδοποιήσαμε το πρωΐ και τους άλλους Πατέρες, και του διάβασαν την νεκρώσιμη ακολουθία οι γνωστοί του Ιερείς με ευλάβεια. Μας άφησε πόνο, φυσικά, στις ψυχές μας με τον αποχωρισμό του, γιατί ή παρουσία του έπαιρνε πόνο και σκορπούσε παρηγοριά. Τώρα πια ο Γέροντας θα μας επισκέπτεται εκείνος από τον Ουρανό και θα μας βοηθάη περισσότερο. Άλλωστε, το είχε ύποσχεθη ο ίδιος: «Εγώ θα έρχωμαι κάθε χρόνο να σε βλέπω».
Πέρασαν τρία χρόνια ολόκληρα, χωρίς να μου παρουσιασθή, και αυτό με έβαλε σε λογισμούς: «μήπως έσφαλα σε κάτι;» Μετά από τρία χρόνια μου έκανε την πρώτη του επίσκεψη. Εάν εννοούσε ο Γέροντας ότι το «...κάθε χρόνο» θα άρχιζε μετά από τα τρία χρόνια, αυτό με παρηγορεί, γιατί έτσι δεν ήμουν εγώ αίτια σ' αυτό το θέμα.
Ή πρώτη λοιπόν φορά ήταν στις 10 Σεπτεμβρίου 1971, βράδυ, μετά το μεσονύκτιο. Ενώ έλεγα την ευχή, βλέπω ξαφνικά τον Γέροντα να μπαίνη στο κελλί! Πετάχτηκα και του έπιασα τα πόδια και τα φιλούσα με ευλάβεια. Δεν κατάλαβα όμως πώς ξεγαντζώθηκε από τα χέρια μου και, καθώς έφευγε, τον είδα να μπαίνη στο Ναό, και εξαφανίστηκε. Φυσικά, τα χάνει κανείς εκείνη την ώρα, όταν συμβαίνουν τέτοια γεγονότα. Ούτε και μπορεί να τα εξήγηση αυτά με την λογική, γι' αυτό και λέγονται θαύματα. Άναψα αμέσως το κερί, γιατί μόνο το κανδήλι είχα αναμμένο, όταν συνέβη αυτό, για να σημειώσω στο ημερολόγιο την ήμερα αυτή πού μου είχε παρουσιασθή ό Γέροντας, για να το θυμάμαι. "Όταν είδα ότι ήταν ή ήμερα πού είχε κοιμηθή ό Γέροντας (10η Σεπτεμβρίου), πολύ λυπήθηκα και ελέγχθηκα, πού μου πέρασε τελείως απαρατήρητη εκείνη η ήμερα. Πιστεύω να με συγχώρησε ο καλός Πατέρας, γιατί εκείνη την ήμερα, από το φώτισμα το ηλιοβασίλεμα, είχα επισκέπτες στο Καλύβι και είχα κουραστή και ζαλιστή και ξεχάστηκα τελείως. Αλλιώς, κάτι θα έκανα για να βοηθηθώ ο ίδιος και να δώσω λίγη χαρά στον Γέροντα με ολονύκτια προσευχή.
Δεν ξέρω εάν είχε παρουσιασθη σε άλλον, πριν από την πρώτη αυτή επίσκεψη πού μου έκανε. Στο Κελλί μου πάντως είχε παρουσιασθή και σ' έναν άγνωστο Μοναχό (πρώην Καρακαλληνό), στον Πατέρα Ανδρέα, ως έξης:
Είχε έρθει στο Κελλί μου, για να τον εξυπηρετήσω σε κάτι πού ήθελε. Φυσικά, ούτε με γνώριζε ούτε και εγώ τον γνώριζα. Περίμενε λοιπόν έξω από το Κελλί μου, κάτω από την ελιά, γιατί νόμιζε ότι απουσιάζω. Εγώ ήμουν μέσα στο εργαστήρι και δεν ακουγόμουνα, γιατί βερνίκωνα εικονάκια. Όταν τελείωσα, έψαλα το Άγιος ο Θεός και! βγήκα έξω. Μόλις με είδε ο Πατήρ Ανδρέας, ξαφνιάστηκε και μου διηγήθηκε με θαυμασμό το έξης γεγονός:
«Ενώ περίμενα κάτω από την ελιά, είχαν κλείσει τα μάτια μου, αλλά τις αισθήσεις μου τις είχα. Βλέπω, λοιπόν, έναν Γέροντα να βγαίνη από εκείνα τα δενδρολίβανα και να μου λέη:
Ποιόν περιμένεις;
Και εγώ του απήντησα:
-Τον Πατέρα Παΐσιο.
Ό Γέροντας μου είπε:
- Εδώ είναι, και έδειχνε με το δάκτυλο προς το κελλί.
Έκείνη την στιγμή πού έδειχνε, άκουσα να ψέλνης το Άγιος ο Θεός και βγήκες έξω. Αυτός, Πάτερ Παΐσιε, θα είναι κανένας Άγιος, γιατί τους καταλαβαίνω. Έχω ιδεί και άλλες φορές τέτοια!»
Τότε του διηγήθηκα μερικά για τον Γέροντα και του είπα ότι εκεί στα δενδρολίβανα είναι ο τάφος του. Είχα φυτέψει γύρω - γύρω δενδρολίβανα, τα όποια είχαν μεγαλώσει, και δεν διακρινόταν ο τάφος, για να μη πατιέται το Λείψανο του, μια πού μου έδωσε εντολή να μη του κάνω εκταφή.
Νομίζω ότι από τα λίγα αυτά πού ανέφερα και από τα λίγα πού έγραψα γύρω από την ζωή του σεβαστού Γέροντος, πολλά θα καταλάβουν όσοι έχουν εσωτερικά βιώματα. Φυσικά, όσοι ζούνε ταπεινά και στην αφάνεια μπορούν να καταλάβουν πόσο αδικούνται οι Άγιοι, με το να βλέπουμε μόνο τις εξωτερικές αρετές των Αγίων - όσες δεν κρύβονται - και αυτές μόνο να γράφουμε, ενώ ο πνευματικός πλούτος των Αγίων μας είναι σχεδόν άγνωστος. Αυτά τα λίγα, συνήθως, πού έχουμε από τους Αγίους ή τους ξέφυγαν, διότι δεν μπόρεσαν να τα κρύψουν, ή τους ανάγκαζε η μεγάλη τους αγάπη να κάνουν αυτή την πνευματική ελεημοσύνη.
Φυσικά, μόνο ο Θεός γνωρίζει τα πνευματικά μέτρα των Αγίων. Ούτε και οι ίδιοι οι Άγιοι τα γνώριζαν, διότι οι Άγιοι μόνο τις αμαρτίες τους μετρούσαν και όχι τα πνευματικά τους μέτρα. Έχοντας λοιπόν ύπ' όψιν μου το άγιο αυτό τυπικό των Αγίων, πού δεν αναπαύονται στους ανθρώπινους επαίνους, προσπάθησα να περιοριστώ στα απαραίτητα γεγονότα.
Πιστεύω ότι είναι ευχαριστημένος και ο Παπα - Τυχών και δεν θα παραπονεθή, όπως παραπονέθηκε σ' αυτόν ο φίλος του Γερο - Σιλουανός, όταν είχε γράψει για πρώτη φορά τον Βίο του ο Πατήρ Σωφρόνιος. Είχε παρουσιασθή τότε ο Γερο - Σιλουανός στον Παπα - Τύχωνα και του είπε:
-Αυτός ο ευλογημένος Πατήρ Σωφρόνιος πολλά εγκώμια μου έγραψε, δεν το ήθελα.
Γι' αυτό φυσικά είναι και Άγιοι. Επειδή απέφευγαν την ανθρώπινη δόξα, τους δόξασε ο Θεός.
Οι ευχές του Παπα - Τύχωνα και όλων των γνωστών και αγνώστων Αγίων να μας βοηθάνε στα δύσκολα χρόνια πού περνάμε. Αμήν.»
http://misha.pblogs.gr
ΜΕΓΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ:΄΄Ο ΘΥΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΧΕΙΜΑΡΟΣ..ΠΟΥ ΠΑΡΑΣΥΡΕΙ ΤΑ ΠΑΝΤΑ΄΄
«O θυμός είναι κατά κάποιο τρόπο κάποια έξαψη και απότομο ξέσπασμα του πάθους, η οργή δε, είναι η μόνιμη λύπη και διαρκής ορμή προς την ανταπόδοση αυτών που επροκάλεσαν την αδικία, σαν να καλλιεργείται με ζέση η ψυχή προς την εκδίκηση».
Tο παρακάτω απόσπασμα όπως και το προηγούμενο, προέρχεται από την ομιλία του M. Bασιλείου σχετικά με το θυμό και την οργή «Kατά οργιζομένων»:
«Tο πάθος του θυμού, από τη στιγμή που θα αποβάλει την λογική και εξουσιάσει την ψυχή, αποθηριώνει εξ ολοκλήρου τον άνθρωπο, και δεν του επιτρέπει ούτε άνθρωπος να είναι, αφού δεν έχει πλέον την βοήθεια της λογικής.
Διότι, όπως ακριβώς είναι το δηλητήριο στα δηλητηριώδη ζώα, το ίδιο γίνεται ο θυμός σ’ αυτούς που οργίζονται. Λυσσούν όπως ακριβώς τα σκυλιά, επιτίθενται όπως ακριβώς οι σκορπιοί, δαγκάνουν όπως τα φίδια.
H Γραφή αυτούς που διακατέχονται από το πάθος τους αποκαλεί με ονομασίες των θηρίων, “σκυλιά άφωνα” (Hσ. 56, 10), φίδια, “γεννήματα εχιδνών” (Mατθ. 3, 7) και άλλα παρόμοια.
Διότι αυτοί που είναι έτοιμοι να καταστρέψουν ο ένας τον άλλον και να βλάψουν τους ομόφυλούς τους, ευλόγως θα μπορούσαν να συναριθμηθούν με τα θηρία και τα δηλητηριώδη ζώα στα οποία εκ φύσεως ενυπάρχει αδιάλλακτο μίσος προς τους ανθρώπους. Eξαιτίας του θυμού υπάρχουν αχαλίνωτες γλώσσες και ξέφραγα στόματα. Xέρια ασυγκράτητα, ύβρεις, χλευασμοί, κατηγορίες, προσβολές και τόσα άλλα που δεν μπορεί να απαριθμήσει κανείς, είναι πάθη που γεννώνται από την οργή και τον θυμό.
Aπό το θυμό και ξίφος ακονίζεται. Tολμάται θάνατος ανθρώπου από χέρι ανθρώπινο. Aπό αυτόν μεν οι αδελφοί αγνόησαν ο ένας τον άλλον, γονείς και παιδιά εξέχασαν την συγγένεια. Kατά πρώτον λοιπόν αγνοούν τους εαυτούς τους οι οργιζόμενοι, έπειτα όλους μαζί τους φίλους.
Όπως δηλαδή οι χείμαρροι που μαζεύονται στα κοιλώματα παρασύρουν ό,τι βρουν μπροστά τους, έτσι οι ορμές των οργιζομένων είναι βίαιες και ασυγκράτητες και παρασύρουν ομοίως όλους.
Oι θυμώδεις δεν σέβονται τα γηρατειά, ούτε την αρετή της ζωής, ούτε την συγγένεια, ούτε υπέρτερα χαρίσματα, ούτε τίποτε άλλο από τα τίμια των ανθρώπων. O θυμός είναι μια στιγμιαία τρέλλα.
Mη λοιπόν θεραπεύετε το κακό με το κακό, μήτε να επιχειρείτε να υπερβείτε ο ένας τον άλλον στις συμφορές. Σε ύβρισε αυτός που οργίσθηκε; Σταμάτησε το κακό με τη σιωπή. Eσύ δε, σαν ρεύμα, την οργή εκείνου αφού υποδεχθείς στην καρδιά σου, τους ανέμους να μιμήσαι, που με το αντιφύσημα ανταποδίδουν κάθε τι που λαμβάνουν.
Nα μην κάνεις διδάσκαλό σου τον εχθρό, μήτε αυτό που μισείς.
Mήτε να γίνεις σαν καθρέφτης του οργίλου, με το να δεικνύεις την μορφή εκείνου στον εαυτό σου. Eκείνος είναι κατακόκκινος, εσύ όμως δεν εκοκκίνησες; Mάτια κατακόκκινα, τα δικά σου, όμως, πες μου, γαληνεύουν; Φωνή τραχεία, η δική σου όμως είναι ήπια;
Oύτε ο αντίλαλος στις ερημιές δεν επιστρέφει συνήθως έτσι ακέραιος πίσω σε αυτόν που φωνάζει, όπως γυρίζουν οι ύβρεις στον οργιζόμενο. Mάλλον δε, ο αντίπαλος γυρίζει ο ίδιος, η δε ύβρη επανέρχεται με προσθήκη.
O θυμός προκαλεί μάχη, η μάχη γεννά ύβρεις, οι ύβρεις κτυπήματα, τα κτυπήματα τραύματα, από τα οποία πολλές φορές προκαλούνται θάνατοι. Aπό την πρώτη στιγμή ας σταματήσουμε το κακό με το να ξεριζώσουμε την οργή με κάθε τρόπο από τις ψυχές.
Σε έβρισε; Συ πες καλό λόγο.
Σε εκτύπησε; Eσύ να υπομείνεις.
Mόνον τότε επιτρέπεται ο θυμός, όταν είναι εναντίον του διαβόλου και της αμαρτίας, όχι κατά των ανθρώπων.
http://www.xfe.gr
ΟΙ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ ΣΤΗΝ ΖΩΗ ΜΑΣ
«Για να πάη κανείς στον γλυκό Παράδεισο,
πρέπει να φάη πολλά πικρά εδώ,
να έχη το διαβατήριο των δοκιμασιών στο χέρι».
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1
Οι σταυροί των δοκιμασιών
Γέροντα, το σταυρουδάκι που μου δώσατε το φορώ συνέχεια και με βοηθάει στις δυσκολίες.
- Να, τέτοια σταυρουδάκια είναι οι δικοί μας σταυροί, σαν αυτά που κρεμούμε στον λαιμό μας και μας προστατεύουν στην ζωή μας. Τι νομίζεις, έχουμε μεγάλο σταυρό εμείς; Μόνον ο Σταυρός του Χριστού μας ήταν πολύ βαρύς, γιατί ο Χριστός από αγάπη προς εμάς τους ανθρώπους δεν θέλησε να χρησιμοποιήση για τον εαυτό Του την θεϊκή Του δύναμη. Και στην συνέχεια σηκώνει το βάρος των σταυρών όλου του κόσμου και μας ελαφρώνει από τους πόνους των δοκιμασιών με την θεία Του βοήθεια και με την γλυκειά Του παρηγοριά.
Ο Καλός Θεός οικονομάει για τον κάθε άνθρωπο έναν σταυρό ανάλογο με την αντοχή του, όχι για να βασανιστή, αλλά για να ανεβή από τον σταυρό στον Ουρανό - γιατί στην ουσία ο σταυρός είναι σκάλα προς τον Ουρανό. Αν καταλάβουμε τι θησαυρό αποταμιεύουμε από τον πόνο των δοκιμασιών, δεν θα γογγύζουμε, αλλά θα δοξολογούμε τον Θεό σηκώνοντας το σταυρουδάκι που μας χάρισε, οπότε και σε τούτη την ζωή θα χαιρώμαστε, και στην άλλη θα έχουμε να λάβουμε και σύνταξη και «εφάπαξ». Ο Θεός μας έχει εξασφαλισμένα κτήματα εκεί στον Ουρανό. Όταν όμως ζητούμε να μας απαλλάξη από μια δοκιμασία, δίνει αυτά τα κτήματα σε άλλους και τα χάνουμε. Ενώ, αν κάνουμε υπομονή, θα μας δώση και τόκο.
Είναι μακάριος αυτός που βασανίζεται εδώ, γιατί, όσο πιο πολύ παιδεύεται σ' αυτήν την ζωή, τόσο περισσότερο βοηθιέται για την άλλη, επειδή εξοφλά αμαρτίες. Οι σταυροί των δοκιμασιών είναι ανώτεροι από τα «τάλαντα», από τα χαρίσματα, που μας δίνει ο Θεός. Είναι μακάριος εκείνος που έχει όχι έναν σταυρό αλλά πέντε. Μια ταλαιπωρία ή ένας θάνατος μαρτυρικός είναι και καθαρός μισθός. Γι' αυτό σε κάθε δοκιμασία να λέμε: «Σ' ευχαριστώ, Θεέ μου, γιατί αυτό χρειαζόταν για την σωτηρία μου».
Οι δοκιμασίες βοηθούν να συνέλθουν οι άνθρωποι
- Γέροντα, μαθαίνω για την ταλαιπωρία των δικών μου. Θα τελειώσουν ποτέ τα βάσανά τους;
- Κάνε υπομονή, αδελφή μου, και μη χάνεις την ελπίδα σου στον Θεό. Όπως κατάλαβα από όλες τις δοκιμασίες που περνούν οι δικοί σου, ο Θεός σας αγαπάει και επιτρέπει όλες αυτές τις δοκιμασίες για ένα λαμπικάρισμα πνευματικό ολόκληρης της οικογένειας. Εάν εξετάσουμε κοσμικά τις δοκιμασίες της οικογένειάς σου, φαίνεστε δυστυχισμένοι. Εάν όμως τις εξετάσουμε πνευματικά, είστε ευτυχισμένοι, και στην άλλη ζωή θα σας ζηλεύουν όσοι θεωρούνται σε τούτη την ζωή ευτυχισμένοι. Με αυτόν τον τρόπο ασκούνται και οι γονείς σου, μια που τον αρχοντικό τρόπο, τον πνευματικό, δεν τον γνωρίζουν ή δεν τον καταλαβαίνουν. Πάντως, κρύβεται ένα μυστήριο στις δοκιμασίες του σπιτιού σου, αλλά και σε ωρισμένα άλλα σπίτια, ενώ γίνεται τόση προσευχή! «Τις οίδε τα κρίματα του Θεού;»[2]. Ο Θεός να βάλη το χέρι Του και να δώση τέρμα στις δοκιμασίες.
- Γέροντα, δεν γίνεται οι άνθρωποι να συνέλθουν με άλλον τρόπο και όχι με κάποια δοκιμασία;
- Πριν επιτρέψη ο Θεός να έρθη μια δοκιμασία, εργάστηκε με καλό τρόπο, αλλά δεν τον καταλάβαιναν, γι' αυτό μετά επέτρεψε την δοκιμασία. Βλέπετε, και όταν ένα παιδί είναι ανάποδο, στην αρχή ο πατέρας του το παίρνει με το καλό, του κάνει τα χατίρια, αλλά, όταν εκείνο δεν αλλάζη, τότε του φέρεται αυστηρά, για να διορθωθή. Έτσι και ο Θεός μερικές φορές, όταν κάποιος δεν καταλαβαίνη με το καλό, του δίνει μια δοκιμασία, για να συνέλθη. Αν δεν υπήρχε λίγος πόνος, αρρώστιες κ.λπ., θα γίνονταν θηρία οι άνθρωποι· δεν θα πλησίαζαν καθόλου στον Θεό.
Η ζωή αυτή είναι ψεύτικη και σύντομη· λίγα είναι τα χρόνια της. Και ευτυχώς που είναι λίγα, γιατί γρήγορα θα περάσουν οι πίκρες, οι οποίες θα θεραπεύσουν τις ψυχές μας σαν τα πικροφάρμακα. Βλέπεις, οι γιατροί, ενώ οι καημένοι οι άρρωστοι πονούν, τους δίνουν πικρό φάρμακο, γιατί με το πικρό θα γίνουν καλά, όχι με το γλυκό. Θέλω να πω ότι και η υγεία από το πικρό βγαίνει, και η σωτηρία της ψυχής από το πικρό βγαίνει.
Με τον πόνο μας επισκέπτεται ο Χριστός
Άνθρωπος που δεν περνάει δοκιμασίες, που δεν θέλει να πονάη, να ταλαιπωρήται, που δεν θέλει να τον στεναχωρούν ή να του κάνουν μια παρατήρηση, αλλά θέλει να καλοπερνάη, είναι εκτός πραγματικότητος. «Διήλθομεν δια πυρός και ύδατος, και εξήγαγες ημάς εις αναψυχήν»[3], λέει ο Ψαλμωδός.
Βλέπεις, και η Παναγία μας πόνεσε και οι Άγιοί μας πόνεσαν, γι' αυτό και εμείς πρέπει να πονέσουμε, μια που τον ίδιο δρόμο ακολουθούμε. Με την διαφορά ότι εμείς, όταν έχουμε λίγη ταλαιπωρία σ' αυτήν την ζωή, ξοφλούμε λογαριασμούς και σωζόμαστε. Αλλά και ο Χριστός με πόνο ήρθε στην γη. Κατέβηκε από τον Ουρανό, σαρκώθηκε, ταλαιπωρήθηκε, σταυρώθηκε. Και τώρα ο Χριστιανός την επίσκεψη του Χριστού έτσι την καταλαβαίνει, με τον πόνο.
Όταν επισκέπτεται ο πόνος τον άνθρωπο, τότε του κάνει επίσκεψη ο Χριστός. Ενώ, όταν δεν περνάη ο άνθρωπος καμμιά δοκιμασία, είναι σαν μία εγκατάλειψη του Θεού. Ούτε ξοφλάει, ούτε αποταμιεύει. Μιλάω βέβαια για έναν ο οποίος δεν θέλει την κακοπάθεια για την αγάπη του Χριστού. Σου λέει: «Έχω την υγεία μου, έχω την όρεξή μου, τρώω, περνάω μια χαρά, ήσυχα...», και δεν λέει ένα «δόξα Σοι ο Θεός». Τουλάχιστον, αν αναγνωρίζη όλες αυτές τις ευλογίες του Θεού, κάπως τακτοποιείται η υπόθεση. «Δεν μου άξιζαν αυτά, να πη, αλλά, επειδή είμαι αδύνατος, γι' αυτό ο Θεός με οικονομάει». Στον βίο του Αγίου Αμβροσίου[4] αναφέρεται ότι κάποτε ο Άγιος φιλοξενήθηκε με την συνοδεία του στο σπίτι κάποιου πλουσίου. Βλέποντας ο Άγιος τα αμύθητα πλούτη του τον ρώτησε να είχε καμμιά φορά δοκιμάσει κάποια θλίψη. «Όχι, ποτέ, του απάντησε εκείνος. Τα πλούτη μου συνέχεια αυξάνονται, τα κτήματά μου ευφορούν, ούτε πόνο έχω, ούτε αρρώστια είδα ποτέ». Τότε ο Άγιος δάκρυσε και είπε στην συνοδεία του: «Ετοιμάστε τα αμάξια να φύγουμε γρήγορα από 'δώ, γιατί αυτόν δεν τον επισκέφθηκε ο Θεός!». Και μόλις βγήκαν στον δρόμο, το σπίτι του πλουσίου βούλιαξε! Η καλοπέραση που είχε ήταν εγκατάλειψη Θεού[5].
«Ον αγαπά Κύριος παιδεύει»[6]
- Γέροντα, γιατί ο κόσμος υποφέρει σήμερα τόσο πολύ;
- Από την αγάπη του Θεού! Εσύ σαν μοναχή σηκώνεσαι το πρωί, κάνεις τον κανόνα σου, κάνεις κομποσχοίνια, μετάνοιες κ.λπ. Για τους κοσμικούς οι δυσκολίες που περνούν είναι ο κανόνας τους, οπότε εξαγνίζονται μ' αυτές. Τους κάνουν μεγαλύτερο καλό από την κοσμική καλοπέραση, η οποία δεν τους βοηθάει ούτε να πλησιάσουν στον Θεό, ούτε να αποταμιεύσουν μισθό ουράνιο. Γι' αυτό πρέπει να τις δέχωνται ως δώρα από τον Θεό.
Ο Καλός Θεός με τις δοκιμασίες παιδαγωγεί σαν καλός Πατέρας τα παιδιά Του, από αγάπη, από θεία καλωσύνη, και όχι από κακότητα ούτε από κοσμική, νομική, δικαιοσύνη, γιατί θέλει να επιστρέψουν κοντά Του. Επειδή δηλαδή θέλει να σώση τα πλάσματά Του και να κληρονομήσουν την ουράνια Βασιλεία Του, επιτρέπει τις δοκιμασίες, για να παλέψη ο άνθρωπος, να αγωνισθή και να δώση εξετάσεις στην υπομονή στους πόνους, ώστε να μην μπορή να Του πη ο διάβολος: «Πως τον ανταμείβεις αυτόν ή πως τον σώζεις, αφού δεν κοπίασε;». Τον Θεό δεν Τον ενδιαφέρει αυτή η ζωή, αλλά η άλλη. Πρώτα μας φροντίζει για την άλλη ζωή και ύστερα γι' αυτήν.
- Γιατί όμως, Γέροντα, ο Θεός σε μερικούς ανθρώπους δίνει πολλές δοκιμασίες, ενώ σε άλλους δεν δίνει;
- Τι λέει η Αγία Γραφή; «Ον αγαπά Κύριος παιδεύει»[7]. Ένας πατέρας έχει λ.χ. οκτώ παιδιά. Τα πέντε μένουν στο σπίτι, κοντά στον πατέρα τους, και τα τρία φεύγουν μακριά του και δεν τον σκέφτονται. Σ' αυτά που μένουν κοντά του, αν κάνουν καμμιά αταξία, τους τραβάει το αυτί, τους δίνει κανένα σκαμπιλάκι· ή, αν είναι φρόνιμα, τα χαϊδεύει, τους δίνει και καμμιά σοκολάτα. Ενώ αυτά που είναι μακριά, ούτε χάδι ούτε σκαμπίλι έχουν. Έτσι κάνει και ο Θεός. Τους ανθρώπους που είναι κοντά Του και εκείνους που έχουν καλή διάθεση, αν σφάλουν λίγο, τους δίνει ένα σκαμπιλάκι και εξοφλούν ή, αν τους δώση περισσότερα σκαμπίλια, αποταμιεύουν. Σ' εκείνους πάλι που είναι μακριά Του δίνει χρόνια, για να μετανοήσουν. Γι' αυτό βλέπουμε κοσμικούς ανθρώπους να κάνουν σοβαρές αμαρτίες και παρ' όλα αυτά να έχουν άφθονα υλικά αγαθά και να ζουν πολλά χρόνια, χωρίς να περνούν δοκιμασίες. Αυτό γίνεται κατ' οικονομίαν Θεού, για να μετανοήσουν. Αν δεν μετανοήσουν, θα είναι αναπολόγητοι στην άλλη ζωή.
Ο πόνος του Θεού για τις δοκιμασίες των ανθρώπων
Πόσα βάσανα έχει ο κόσμος! Πόσα προβλήματα! Και έρχονται μερικοί εδώ να μου τα πουν σε δυο λεπτά στο πόδι, για να παρηγορηθούν λίγο. Μια βασανισμένη μάνα μου έλεγε: «Γέροντα, έρχονται στιγμές που δεν αντέχω άλλο και τότε λέω : ''Χριστέ μου, κάνε μια μικρή διακοπή και ύστερα ας ξαναρχίσουν τα βάσανα''». Πόση ανάγκη από προσευχή έχουν οι άνθρωποι! Αλλά και κάθε δοκιμασία είναι δώρο από τον Θεό, είναι ένας βαθμός για την άλλη ζωή. Αυτή η ελπίδα της ανταμοιβής στην άλλη ζωή μου δίνει χαρά, παρηγοριά και κουράγιο, και μπορώ να αντέξω τον πόνο για τις δοκιμασίες που περνούν πολλοί άνθρωποι.
Ο Θεός μας δεν είναι Βάαλ, αλλά Θεός αγάπης. Είναι Πατέρας που βλέπει την ταλαιπωρία των παιδιών Του από τους διάφορους πειρασμούς και τις δοκιμασίες που περνούν και θα μας ανταμείψη, φθάνει να κάνουμε υπομονή στο μικρό μαρτύριο της δοκιμασίας ή μάλλον της ευλογίας.
- Γέροντα, μερικοί λένε: «Δεν είναι σκληρό αυτό που επέτρεψε ο Θεός; Δεν πονάει ο Θεός;».
- Ο πόνος του Θεού για τους ανθρώπους που βασανίζονται από αρρώστιες, από δαίμονες, από βαρβάρους κ.λπ. έχει συγχρόνως και χαρά για την ουράνια αμοιβή που τους έχει ετοιμάσει. Έχοντας δηλαδή υπ' όψιν Του ο Θεός την ανταπόδοση που θα λάβη στον Ουρανό όποιος περνάει δοκιμασίες και γνωρίζοντας τι τον περιμένει στην άλλη ζωή, αυτό Τον κάνει να μπορή να «αντέχη» τον πόνο. Εδώ επέτρεψε να κάνη τόσα εγκλήματα ο Ηρώδης[8]. Δεκατέσσερις χιλιάδες νήπια έσφαξε και πόσους γονείς, που δεν άφηναν τους στρατιώτες να σκοτώσουν τα παιδιά τους, τους σκότωναν κι εκείνους! Οι βάρβαροι στρατιώτες, για να φανούν στους αρχηγούς τους καλύτεροι, έκοβαν τα παιδάκια κομματάκια. Όσο πιο πολύ βασανίζονταν τα παιδάκια, τόσο περισσότερο πονούσε ο Θεός, αλλά και τόσο περισσότερο χαιρόταν για την μεγαλύτερη δόξα που θα είχαν να απολαύσουν στον Ουρανό. Χαιρόταν για τα Αγγελουδάκια αυτά, που θα αποτελούσαν το αγγελικό μαρτυρικό τάγμα. Άγγελοι από Μάρτυρες!
Στις θλίψεις ο Θεός δίνει την αληθινή παρηγοριά
Ο Θεός βλέπει από κοντά τις ταλαιπωρίες των παιδιών Του και τα παρηγορεί σαν καλός Πατέρας. Γιατί, τι νομίζεις, θέλει να βλέπη το παιδάκι Του να ταλαιπωρήται; Όλα τα βάσανά του, τα κλάματά του, τα λαμβάνει υπ' όψιν Του και ύστερα πληρώνει. Μόνον ο Θεός δίνει στις θλίψεις την αληθινή παρηγοριά. Γι' αυτό, άνθρωπος που δεν πιστεύει στην αληθινή ζωή, που δεν πιστεύει στον Θεό, για να Του ζητήση το έλεός Του στις δοκιμασίες που περνάει, είναι όλο απελπισία και δεν έχει νόημα η ζωή του. Πάντα μένει αβοήθητος, απαρηγόρητος και βασανισμένος σ' αυτήν την ζωή, αλλά καταδικάζει και αιώνια την ψυχή του.
Οι πνευματικοί όμως άνθρωποι, επειδή όλες τις δοκιμασίες τις αντιμετωπίζουν κοντά στον Χριστό, δεν έχουν δικές τους θλίψεις. Μαζεύουν τις πολλές πίκρες των άλλων, αλλά παράλληλα μαζεύουν και την πολλή αγάπη του Θεού. Όταν ψάλλω το τροπάριο «Μη καταπιστεύσης με ανθρωπίνη προστασία, Παναγία Δέσποινα», καμμιά φορά σταματώ στο «αλλά δέξαι δέησιν του ικέτου σου...». Αφού δεν έχω θλίψη, πως να πω «θλίψις γαρ έχει με, φέρειν ου δύναμαι»[9]; Ψέμματα να πω; Στην πνευματική αντιμετώπιση δεν υπάρχει θλίψη, γιατί, όταν ο άνθρωπος τοποθετηθή σωστά, πνευματικά, όλα αλλάζουν. Αν ο άνθρωπος ακουμπήση την πίκρα του πόνου του στον γλυκύ Ιησού, οι πίκρες και τα φαρμάκια του μεταβάλλονται σε μέλι.
Αν καταλάβη κανείς τα μυστικά της πνευματικής ζωής και τον μυστικό τρόπο με τον οποίο εργάζεται ο Θεός, παύει να στεναχωριέται για ό,τι του συμβαίνει, γιατί δέχεται με χαρά τα πικρά φάρμακα που του δίνει ο Θεός για την υγεία της ψυχής του. Όλα τα θεωρεί αποτελέσματα της προσευχής του, αφού ζητάει συνέχεια από τον Θεό να του λευκάνη την ψυχή. Όταν όμως οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν τις δοκιμασίες κοσμικά, βασανίζονται. Αφού ο Θεός όλους μας παρακολουθεί, πρέπει να παραδίνεται κανείς εν λευκώ σ' Αυτόν. Αλλιώς είναι βάσανο· ζητάει να του έρθουν όλα, όπως εκείνος θέλει, αλλά δεν του έρχονται όλα όπως τα θέλει, και ανάπαυση δε βρίσκει.
Είτε χορτάτος είναι κανείς είτε νηστικός, είτε τον επαινούν, είτε τον αδικούν, πρέπει να χαίρεται και να τα αντιμετωπίζη όλα ταπεινά και με υπομονή. Τότε ο Θεός συνέχεια θα του δίνη ευλογίες, ώσπου να φθάση η ψυχή του σε σημείο να μη χωράη, να μην αντέχη την καλωσύνη του Θεού. Και, όσο θα προχωράη πνευματικά, τόσο θα βλέπη την αγάπη του Θεού σε μεγαλύτερο βαθμό και θα λειώνη από την αγάπη Του.
Οι κατά παραχώρησιν Θεού πειρασμοί και θλίψεις
Οι δοκιμασίες που μας έρχονται είναι μερικές φορές η αντιβίωση που δίνει ο Θεός για τις αρρώστιες της ψυχής μας και πολύ μας βοηθούν πνευματικά. Τρώει ο άνθρωπος ένα μαλακό σκαμπίλι και μαλακώνει η καρδιά του. Ο Θεός ξέρει φυσικά σε τι κατάσταση βρίσκεται ο καθένας μας, αλλά, επειδή εμείς δεν ξέρουμε, επιτρέπει να δοκιμασθούμε, για να γνωρίσουμε τον εαυτό μας, να βρούμε τα πάθη που υπάρχουν κρυμμένα μέσα μας και να μην έχουμε παράλογες απαιτήσεις την ημέρα της Κρίσεως. Γιατί, και να παρέβλεπε τα πάθη μας και να μας έπαιρνε όπως είμαστε στον Παράδεισο, και εκεί πάλι θα δημιουργούσαμε προβλήματα. Γι' αυτό ο Θεός επιτρέπει στον διάβολο να δημιουργή εδώ πειρασμούς, για να μας ξεσκονίζουν, ώστε να ταπεινωθή και να εξαγνισθή η ψυχή μας με τις θλίψεις, οπότε μετά μας χαριτώνει.
Η πραγματική χαρά γεννιέται από την πίκρα που γεύεται κανείς με χαρά για τον Χριστό που πικράθηκε, για να μας σώση. Ο Χριστιανός πρέπει να χαίρεται ιδιαίτερα, όταν τον βρίσκη κάποια δοκιμασία, χωρίς να έχη δώσει ο ίδιος αφορμή.
Λέμε καμμιά φορά στον Θεό: «Θεέ μου, δεν ξέρω τι θα κάνης, εν λευκώ σου παραδίδω τον εαυτό μου, για να τον κάνης άνθρωπο». Οπότε και ο Θεός πάει να με κάνη όχι μόνον άνθρωπο αλλά υπεράνθρωπο και αφήνει τον διάβολο να 'ρθή να με πειράξη και να με ταλαιπωρήση. Τώρα με τον καρκίνο βλέπω τα τερτίπια του και γελάω. Βρε τον διάβολο! Εσείς ξέρετε με τι σαπούνι πλένει ο διάβολος τον άνθρωπο, όταν ο Θεός επιτρέπη να τον πειράξη, για να δοκιμασθή; Με τους αφρούς της κακίας του. Έχει καλό ... σαπούνι! Όπως η γκαμήλα βγάζει αφρούς, όταν θυμώνη, έτσι κάνει και ο διάβολος σε τέτοιες περιπτώσεις. Και μετά τρίβει τον άνθρωπο, όχι για να φύγουν οι λεκέδες του και να εξαγνισθή, αλλά από κακία. Και ο Θεός όμως αφήνει τον διάβολο να τρίβη τον άνθρωπο, ίσα-ίσα μέχρι να φύγουν οι λεκέδες και να καθαρίση. Αν άφηνε να τον τρίψη όπως τρίβουν τα ρούχα, θα τον ξέσχιζε.
- Γέροντα, μπορούμε να λέμε για τους διάφορους πειρασμούς που συμβαίνουν στην ζωή μας ότι αυτό ήταν το θέλημα του Θεού;
- Όχι, να μην μπερδεύουμε το θέλημα του Θεού με τον πειρασμό και με όσα φέρνει ο πειρασμός. Ο Θεός αφήνει τον διάβολο ελεύθερο μέχρις ενός σημείου να πειράξη τον άνθρωπο, και τον άνθρωπο τον αφήνει ελεύθερο να κάνη το καλό ή το κακό. Δεν φταίει όμως ο Θεός για το κακό που θα κάνη ο άνθρωπος. Ο Ιούδας λ.χ. ήταν μαθητής του Χριστού. Μπορούμε να πούμε ότι ήταν θέλημα Θεού να γίνη προδότης; Όχι, αλλά ο ίδιος ο Ιούδας επέτρεψε στον διάβολο να μπη μέσα του. Κάποιος είπε σε έναν ιερέα: «Πάτερ, σε παρακαλώ, κάνε ένα Τρισάγιο για τον Ιούδα». Ήταν δηλαδή σαν να έλεγε: «Εσύ, Χριστέ, είσαι άδικος· έτσι ήταν θέλημά Σου, να Σε προδώση ο Ιούδας· γι' αυτό τώρα βοήθησέ τον».
Μετρημένες είναι οι περιπτώσεις που επιτρέπει ο Θεός να δοκιμασθούν μερικοί ευλαβείς, για να έρθη σε συναίσθηση κάποιος που έχει άσχημη ζωή και να μετανοήση. Αυτοί οι άνθρωποι έχουν διπλό μισθό. Δίνει δηλαδή ο Θεός την δυνατότητα σε μερικούς οι οποίοι με τις δοκιμασίες που περνούν εξοφλούν σ' αυτήν την ζωή αμαρτίες και γκρινιάζουν παράλογα, να βοηθηθούν από την υπομονή αυτών που, ενώ δεν έσφαλαν, ταλαιπωρούνται, αλλά δεν γογγύζουν. Ας υποθέσουμε ότι ένας πολύ καλός, πολύ ευλαβής, οικογενειάρχης βρίσκεται στο σπίτι του με την οικογένειά του και ξαφνικά γίνεται σεισμός και πέφτει το σπίτι, πλακώνει όλη την οικογένεια και μετά από φοβερή ταλαιπωρία πεθαίνουν όλοι. Γιατί το επέτρεψε αυτό ο Θεός; Για να μη γογγύζουν οι άλλοι που φταίνε και τιμωρούνται.
Γι' αυτό, όσοι σκέφτονται τους μεγάλους σταυρούς των δικαίων, ποτέ δεν στεναχωριούνται για τις δικές τους μικρές δοκιμασίες. Βλέπουν ότι, ενώ έσφαλαν στην ζωή τους, εν τούτοις υποφέρουν λιγώτερο από τους δικαίους, γι' αυτό λένε σαν τον καλό ληστή[10]: «Αυτοί δεν έκαναν τίποτε και υπέφεραν τόσο· εμείς τι πρέπει να πάθουμε;». Δυστυχώς όμως μερικοί μοιάζουν με τον ληστή που σταυρώθηκε εξ αριστερών του Χριστού[11] και λένε: «Πήγαιναν με τον σταυρό στο χέρι και δες τι έπαθαν!».
Υπάρχουν και περιπτώσεις - αυτές είναι πολύ σπάνιες - που επιτρέπει ο Θεός από αγάπη να βρίσκουν μεγάλες δοκιμασίες μερικούς πολύ εκλεκτούς αγωνιστές, για να τους στεφανώση. Αυτοί είναι μιμητές του Χριστού. Βλέπετε, στην Αγία Συγκλητική, επειδή βοηθούσε πνευματικά πολλές ψυχές με τις νουθεσίες της, πήγε ο διάβολος να την εμποδίση από αυτό το έργο. Τριάμισι χρόνια έμεινε άφωνη από την αρρώστια της[12].
Άλλοτε πάλι κάποιος πραγματικός μιμητής του Χριστού ζητάει ως χάρη από τον Θεό να συγχωρήση σφάλματα των συνανθρώπων του, να τους απαλλάξη από την δικαία Του οργή, και να τιμωρηθή αυτός αντί αυτών, ενώ δεν φταίει ο ίδιος. Αυτός πολύ συγγενεύει με τον Θεό και πολύ συγκινεί τον Θεό η μεγάλη αυτή αρχοντική αγάπη του παιδιού Του. Εκτός δε από την χάρη που του κάνει και χαρίζει τα σφάλματα των άλλων, επιτρέπει να έχη και μαρτυρικό τέλος, κατά το επίμονο αίτημά του. Συγχρόνως όμως του ετοιμάζει και το καλύτερο αρχοντικό παραδεισένιο παλάτι με ακόμη μεγαλύτερη δόξα, διότι πολλοί άνθρωποι τον είχαν αδικήσει με την κατ' όψιν κρίση τους, που νόμιζαν ότι ο Θεός τον τιμώρησε για τις δικές του αμαρτίες.
Η αχαριστία για την αγάπη του Θεού
- Γέροντα, οι δοκιμασίες πάντοτε ωφελούν τους ανθρώπους;
- Εξαρτάται από το πως αντιμετωπίζει κανείς τις δοκιμασίες. Όσοι δεν έχουν καλή διάθεση, βρίζουν τον Θεό, όταν τους βρίσκουν διάφορες δοκιμασίες. «Γιατί να το πάθω εγώ αυτό; Λένε. Να, ο άλλος έχει τόσα καλά! Θεός είναι αυτός;» Δεν λένε «ήμαρτον», αλλά βασανίζονται. Ενώ οι φιλότιμοι λένε: «Δόξα τω Θεώ! Αυτή η δοκιμασία με έφερε κοντά στον Θεό. Ο Θεός για το καλό μου το έκανε». Και ενώ μπορεί πρώτα να μην πατούσαν καθόλου στην εκκλησία, μετά αρχίζουν να εκκλησιάζωνται, να εξομολογούνται, να κοινωνούν. Πολλές φορές μάλιστα ο Θεός τους πολύ σκληρούς τους φέρνει κάποια στιγμή με μια δοκιμασία σε τέτοιο φιλότιμο, που μόνοι τους παίρνουν μεγάλη στροφή και εξιλεώνονται με τον πόνο που νιώθουν για όσα έκαναν.
- Γέροντα, πρέπει να λέμε «δόξα Σοι ο Θεός», όταν όλα πηγαίνουν καλά;
- Μα, αν δεν λέμε το «δόξα Σοι ο Θεός» στις χαρές, πως θα το πούμε στις θλίψεις; Εσύ το λες στις θλίψεις και δεν θέλεις να το πης στις χαρές; Αλλά, όταν είναι αχάριστος κανείς, δεν γνωρίζει την αγάπη του Θεού. Η αχαριστία είναι μεγάλη αμαρτία. Για μένα είναι θανάσιμο αμάρτημα. Ο αχάριστος με τίποτε δεν ευχαριστιέται Για όλα γκρινιάζει, όλα του φταίνε. Στην πατρίδα μου, τα Φάρασα, χρησιμοποιούσαν πολύ το πετιμέζι. Ένα βράδυ μια κοπέλα έκλαιγε, γιατί ήθελε πετιμέζι. Η μάνα της - τι να κάνη; - πήγε και ζήτησε από την γειτονιά. Αυτή, μόλις πήρε το πετιμέζι, έβαλε πάλι τα κλάματα. Χτυπούσε τα πόδια της κάτω και φώναζε: «Μαμά, θέλω και γιαούρτι». «Τέτοια ώρα, παιδάκι μου, που να βρω γιαούρτι;» της λέει η μάνα της. «Όχι, θέλω γιαούρτι». Πήγε, υποχρεώθηκε η καημένη σε μια γειτόνισσα, της έφερε και γιαούρτι. Το παίρνει η κόρη και βάζει πάλι τα κλάματα. «Τώρα γιατί κλαις;», την ρωτάει η μάνα της. «Μαμά, τα θέλω ανακατεμένα». Τα παίρνει η μάνα, τα ανακατεύει. Αυτή βάζει πάλι τα κλάματα. «Μαμά δεν μπορώ να τα φάω έτσι. Θέλω να τα ξεχωρίσω!». Οπότε την περιέλαβε στα σκαμπίλια η μάνα της, και ... ξεχωρίσθηκε το πετιμέζι από το γιαούρτι!
Έτσι, θέλω να πω, κάνουν μερικές φορές πολλοί άνθρωποι, και τότε έρχεται η παιδαγωγία του Θεού. Τουλάχιστον να αναγνωρίζουμε την αχαριστία μας και να ευχαριστούμε τον Θεό μέρα-νύχτα για τις ευλογίες που μας δίνει. Με αυτόν τον τρόπο θα πάρουμε καταπόδι τον δειλό διάβολο, ο οποίος θα συμμαζέψη τα ταγκαλάκια του και θα γίνη μαύρο καπνός, γιατί θα του έχουμε βρει πια το αδύνατο σημείο.
Να συγκρίνουμε την δοκιμασία μας με την μεγαλύτερη δοκιμασία του άλλου
Το καλύτερο φάρμακο για την κάθε δοκιμασία μας είναι η μεγαλύτερη δοκιμασία των συνανθρώπων μας, αρκεί να την συγκρίνουμε με την δική μας δοκιμασία, για να διακρίνουμε την μεγάλη διαφορά και την μεγάλη αγάπη που μας έδειξε ο Θεός και επέτρεψε μικρή δοκιμασία σ' εμάς. Τότε θα Τον ευχαριστήσουμε, θα πονέσουμε για τον άλλον που υποφέρει πιο πολύ και θα κάνουμε καρδιακή προσευχή να τον βοηθήση ο Θεός. Μου έκοψαν λ.χ. το ένα πόδι: «Δόξα Σοι ο Θεός, να πω, που έχω τουλάχιστον ένα πόδι· του άλλου του έκοψαν και τα δύο». Και αν ακόμη μείνω ένα κούτσουρο, χωρίς χέρια και πόδια, πάλι να πω: «Δόξα Σοι ο Θεός, που περπατούσα τόσα χρόνια, ενώ άλλοι γεννήθηκαν παράλυτοι».
Εγώ, από την στιγμή που άκουσα ότι ένας οικογενειάρχης έχει έντεκα χρόνια αιμορραγία, είπα: «Τι κάνω εγώ; Κοσμικός άνθρωπος αυτός και να έχη έντεκα χρόνια αιμορραγία, να έχη παιδιά, να πρέπη να σηκωθή το πρωί να πάη στην δουλειά, και εγώ ούτε επτά χρόνια δεν συμπλήρωσα που έχω αιμορραγίες!»[13]. Αν σκέφτωμαι τον άλλον που υποφέρει τόσο πολύ, δεν μπορώ να δικαιολογήσω τον εαυτό μου. Ενώ, αν σκέφτωμαι ότι εγώ υποφέρω και οι άλλοι είναι μια χαρά, ότι σηκώνομαι την νύχτα κάθε μισή ώρα, επειδή έχω πρόβλημα με το έντερο και δεν μπορώ να κοιμηθώ, ενώ οι άλλοι κοιμούνται ήσυχα, δικαιολογώ τον εαυτό μου, αν γογγύσω. Εσύ, αδελφή, πόσον καιρό έχεις τον έρπητα[14];
- Οκτώ μήνες, Γέροντα.
- Βλέπεις; Ο Θεός σε άλλους τον αφήνει δύο μήνες, σε άλλους δέκα μήνες, σε άλλους δεκαπέντε. Καταλαβαίνω, είναι μεγάλος ο πόνος. Μερικοί φθάνουν σε απόγνωση. Ένας κοσμικός όμως που έχει έρπητα έναν-δύο μήνες και από τον πολύ πόνο απελπίζεται, να μάθη ότι ένας πνευματικός άνθρωπος τον έχει έναν χρόνο και κάνει υπομονή και δεν γογγύζει, τότε αμέσως παρηγοριέται. «Βρε, λέει, εγώ τον έχω δύο μήνες και έφθασα στην απελπισία· ο άλλος ο καημένος έναν χρόνο τον έχει και δεν μιλάει! Εγώ κάνω και αταξίες, ενώ εκείνος ζη πνευματικά!». Οπότε βοηθιέται χωρίς συμβουλή!
Οι θλίψεις που μας προξενούν οι άνθρωποι
- Γέροντα, όταν κάποιος υπομένη κατά Θεόν τις θλίψεις και τις αδικίες που του προξενούν οι άνθρωποι, αυτή η υπομονή τον καθαρίζει από τα πάθη;
Αν τον καθαρίζη λέει! Τον λαμπικάρει! Μα, υπάρχει ανώτερο απ' αυτό; Έτσι μπορεί να εξοφλήση αμαρτίες. Βλέπετε, έναν εγκληματία τον δέρνουν, τον κλείνουν στην φυλακή, κάνει εκεί τον μικρό κανόνα του και, εάν ειλικρινά να μετανοήση, γλιτώνει την αιώνια φυλακή. Μικρό πράγμα είναι να εξοφλήση με αυτήν την ταλαιπωρία έναν αιώνιο λογαριασμό;
Κάθε θλίψη να την υπομένετε με χαρά. Οι θλίψεις που μας προκαλούν οι άνθρωποι είναι πιο γλυκές από όλα τα σιρόπια που μας προσφέρουν όσοι μας αγαπούν. Βλέπεις, στους μακαρισμούς ο Χριστός δεν λέει: «μακάριοί εστε, όταν επαινέσωσιν υμάς», αλλά «μακάριοί εστε, όταν ονειδίσωσιν υμάς»[15], και μάλιστα «ψευδόμενοι». Όταν ο ονειδισμός δεν είναι δίκαιος, αποταμιεύει κανείς. Ενώ, όταν είναι δίκαιος, ξοφλάει. Γι' αυτό, όχι μόνον πρέπει να υπομένουμε αγόγγυστα αυτόν που μας πειράζει, αλλά και να νιώθουμε ευγνωμοσύνη, γιατί μας δίνει την ευκαιρία να αγωνισθούμε στην αγάπη, στην ταπείνωση, στην υπομονή.
Οι συκοφάντες βέβαια εργάζονται συνεργαζόμενοι με το ταγκαλάκι. Αλλά ο δυνατός αέρας συνήθως σπάζει και ξερριζώνει τα ευαίσθητα δένδρα που δεν έχουν βαθειές ρίζες· ενώ όσα έχουν βαθειές ρίζες, τα βοηθάει να προχωρήσουν τις ρίζες τους πιο βαθιά.
Εμείς πρέπει να προσευχώμαστε για όλους που μας κακολογούν, και να ζητούμε από τον Θεό να τους δίνη μετάνοια, φωτισμό και υγεία και να μην αφήνουμε μέσα μας ούτε ίχνος μίσους γι' αυτούς. Να κρατούμε μόνον την πείρα από τον πειρασμό, να πετούμε όλα τα φαρμάκια και να έχουμε υπ' όψιν μας τα λόγια του
Οσίου Εφραίμ: «Εάν συμβή σοι συκοφαντία, και μετά ταύτα φανερωθή το καθαρόν της συνειδήσεώς σου, μη υψηλοφρόνει, αλλά δούλευε τω Κυρίω εν ταπεινοφροσύνη τω λυτρουμένω σε από συκοφαντίας ανθρώπων, ίνα μη πέσης πτώμα εξαίσιον»[16]
ΙΕΡΟΝ ΗΣΥΧΑΣΤΗΡΙΟΝ
''ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Ο ΘΕΟΛΟΓΟΣ''
ΣΟΥΡΩΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
2002
http://fathers.pblogs.gr/
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
Δημοφιλείς αναρτήσεις
-
--> Την αποβολή των μελετών του μητροπολίτη Περγάμου κ. Ιωάννη για την Αγία Τριάδα, από τις θεολογικές και εκκλησιαστικές...
-
Ήταν ένα ανοιξιάτικο πρωινό στή μακρινή χώρα κάτω, στο Σουδάν. Στό αεροδρόμιο της πρωτεύουσας παρατηρείτο μια ασυνήθιστη κίνηση. Εκτός τ...
-
Συνομιλία με τους πατέρες του Ιερού Γρηγοριατικού Κελιού των Ιωασαφαίων Καρυών -Πόσα χρόνια έχετε, πάτερ Βασίλειε, στο Άγιον Όρος; ...
-
Η οσία Σοφία της Κλεισούρας και η δια Χριστόν σαλότητα στην Ορθόδοξη Εκκλησία [i] Ευχαριστούμε πολύ τον συγγραφέα για το πολύ ό...
-
Κύριε εισάκουσον της προσευχής μου, ενώτισαι την δέησίν μου εν τη αληθεία σου, εισάκουσον μου εν τη δικαιοσύνη σου. Και μη εισέλθεις ε...
-
Πασίγνωστος είναι ο Μανταμάδος για το μεγάλο προσκύνημα του Ταξιάρχη του. Η εκκλησία του Αγίου βρίσκεται σε μικρή απόσταση απ' ...
-
Γέροντας Παΐσιος: «Για τίποτε να μην έχετε άγχος…» Το άγχος είναι του διαβόλου. Όταν βλέπετε άγχος, να ξέρετ...
-
Κατά τον Μυστικό Δείπνο ο Κύριος αφού έπλυνε τα πόδια των μαθητών Του (δίνοντάς τους παράδειγμα ταπείνωσης και ...
-
Το τελευταίο διάστημα γίνεται πολύς λόγος για το νησί της Σπιναλόγκα, με αφορμή το ομώνυμο βιβλίο με τίτλο «Το νησί», της Αγγλίδας Victoria...










































